Nắng nóng gay gắt rồi mưa lớn kéo dài đúng thời điểm lúa trổ bông, ngậm sữa khiến hơn 6.000 ha lúa Hè Thu ở Nghệ An bị lép hạt, trong đó khoảng 2.100 ha bị ảnh hưởng nặng.
- Dự án 13 tỷ đồng dang dở sau nhiều năm ở Đà Nẵng
- Nghệ An dâng hương ngày giỗ Vua Quang Trung, nơi cố đô còn dang dở
- Iran mở đợt đáp trả mới sau căng thẳng với Mỹ gia tăng
Những ngày này, nông dân nhiều xã ở Nghệ An đang xuống đồng thu hoạch lúa Hè Thu. Tuy nhiên, trên nhiều cánh đồng, thay vì niềm vui mùa gặt, người dân lại lo lắng khi lúa trổ bông nhưng hạt không chắc, nhiều bông không cúi đầu.
“Lúa không cúi đầu là bị lép hạt. Năng suất vì thế giảm đáng kể so với kỳ vọng của người dân”, anh Trần Văn Tuấn, trú xã Bình Minh, Nghệ An, nói.
Tại xã Bình Minh, địa phương gieo cấy hơn 800 ha lúa Hè Thu. Khoảng 2/3 diện tích bị lép hạt nặng, năng suất bình quân toàn xã dự kiến chỉ đạt khoảng 32-33 tạ/ha.
Theo người dân và địa phương, đầu vụ cây lúa sinh trưởng khá thuận lợi, nhiều diện tích phát triển tốt. Tuy nhiên, khi bước vào giai đoạn trổ bông, ngậm sữa, nhiều thửa ruộng xuất hiện tỷ lệ hạt lép cao.
Tình trạng tương tự cũng xảy ra tại xã Văn Kiều. Địa phương này có hơn 1.100 ha lúa Hè Thu, trong đó gần một nửa diện tích bị lép hạt.
Nghiêm trọng hơn, tại xã Quỳnh Anh, hơn 1.000 ha lúa Hè Thu bị ảnh hưởng ở các mức độ khác nhau. Một số diện tích không được người dân thu hoạch do sản lượng quá thấp.
Tại Hợp tác xã Nam Yên, xã Quỳnh Anh, đơn vị có khoảng 970 xã viên, 135 ha lúa Hè Thu được gieo cấy. Theo thông tin từ địa phương, toàn bộ diện tích được đánh giá thiệt hại nặng; chỉ một vài hộ thu được khoảng 20-30 kg/sào, trong khi phần lớn để lúa ngoài đồng vì nếu thu hoạch sẽ không đủ bù chi phí tiền công.
Hơn 6.000 ha lúa bị ảnh hưởng
Theo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Nghệ An, vụ Hè Thu – Mùa năm 2026, toàn tỉnh gieo cấy hơn 68.000 ha lúa, gồm hơn 48.000 ha lúa Hè Thu và trên 20.000 ha lúa Mùa.
Từ đầu vụ đến trước thời điểm lúa trổ, cây lúa nhìn chung sinh trưởng, phát triển khá. Tuy nhiên, khi bước vào giai đoạn làm đòng, trổ bông và ngậm sữa, thời tiết bất lợi đã tác động đến quá trình hình thành hạt.
Qua tổng hợp từ các địa phương, khoảng 6.000 ha lúa bị ảnh hưởng bởi tình trạng lép hạt. Trong đó, khoảng 2.100 ha bị lép nặng với tỷ lệ từ 30-70%; diện tích còn lại bị ảnh hưởng ở mức nhẹ.
Tình trạng này tập trung chủ yếu tại các khu vực Yên Thành, Nghi Lộc và Diễn Châu (cũ), là những địa bàn có nhiều diện tích lúa trổ sớm.
Theo cơ quan chuyên môn, diễn biến thời tiết bất thường, đặc biệt là nắng nóng gay gắt và mưa lớn kéo dài trong thời kỳ làm đòng, trổ bông, ngậm sữa, là yếu tố tác động lớn đến khả năng thụ phấn và hình thành hạt.
Tình trạng lép hạt trên diện rộng khiến năng suất lúa Hè Thu tại nhiều địa phương ở Nghệ An bị ảnh hưởng.
Nguyễn Quế (tổng hợp)
