Sau bữa cơm bình dân 3.000 đồng ở làng đại học, tôi phải nhập viện truyền dịch cả tuần vì ngộ độc thực phẩm. Nhiều năm sau, đọc tin hàng trăm người ở TP.HCM bị ngộ độc bánh mì, tôi lại thấy cơn quặn bụng cũ ùa về – chuyện không hiếm giữa thời đồ ăn nhanh, rẻ và tiện len lỏi khắp vỉa hè.
- Vụ án tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương: 54 người bị khởi tố về 8 tội danh
- Bàn thêm về sự học ở xứ Nghệ – Tự hào truyền thống hiếu học ngàn năm
- Ki-ốt thông minh rút ngắn chứng thực còn 5 phút
Ngộ độc thực phẩm không còn là chuyện hi hữu
Theo Bộ Y tế, tính đến cuối tháng 11/2024, cả nước ghi nhận 131 vụ ngộ độc thực phẩm, làm 4.796 người mắc và 21 người tử vong. So với cùng kỳ năm 2023, số vụ tăng, số người mắc tăng mạnh – cho thấy tình trạng ngộ độc quy mô lớn ngày càng khó kiểm soát.
Những “thủ phạm” quen thuộc là vi khuẩn Salmonella, E.coli, Staphylococcus aureus hay nấm mốc sinh độc tố. Nhưng sâu xa hơn là sự bất cẩn trong từng khâu nhỏ: rửa rau không sạch, dùng dầu chiên đi chiên lại, hay bảo quản thực phẩm ở nhiệt độ phòng quá lâu.
Các vụ ngộ độc thường phơi bày ba lỗ hổng cùng lúc: ý thức vệ sinh kém của người bán, sự lỏng lẻo trong giám sát, và tâm lý chủ quan của người tiêu dùng.
“Huấn luyện cái bụng” – sai lầm phổ biến của người Việt
Không ít người Việt từng ít nhất một lần “sốc bụng” vì đồ ăn nhưng rồi lại cười xòa: “bụng mình ăn bẩn quen rồi”. Câu nói tưởng đùa vui ấy thực ra là lời ru ngủ nguy hiểm cho sức khỏe.
Hệ tiêu hóa con người không thể “tập quen” với thức ăn bẩn. Việc thường xuyên tiếp xúc với vi khuẩn hoặc độc tố không giúp cơ thể miễn nhiễm mà ngược lại, gây viêm mạn tính niêm mạc ruột, giảm hấp thu và suy yếu sức đề kháng.
Tư duy dễ dãi ấy khiến nhiều người coi ngộ độc chỉ là “chuyện nhỏ”, cho đến khi phải trả giá bằng những ngày nằm viện hay di chứng sức khỏe kéo dài.
Mỗi thực khách là một người kiểm định
Sau lần ngộ độc nặng, tôi tự nhủ chỉ ăn ở nơi sạch sẽ, đáng tin cậy. Nhưng giữa cuộc sống bận rộn, thật khó tránh hoàn toàn đồ ăn đường phố. Người tiêu dùng có thể tự bảo vệ mình bằng cách quan sát, chọn quán chế biến gọn gàng, người bán có ý thức vệ sinh, và mạnh dạn từ chối đồ ăn nghi ngờ.
Một người bạn tôi từng đổi món ngay khi thấy chủ quán lau tay bằng giẻ rồi bốc bún bằng tay trần. Phản xạ ấy đáng được nhân rộng – vì chỉ khi người mua không chấp nhận sự cẩu thả, thói quen “ăn bẩn” mới dần bị loại bỏ.
Cái bụng không thể quen ăn bẩn, và xã hội cũng không thể quen với sự cẩu thả.
Theo: vnExpress
