Gần 19.000 cơ sở giáo dục được sắp xếp lại trước năm học mới.ngôi trường nội trú mọc lên nơi biên giới. Năm học 2026-2027 bắt đầu không phải bằng sự yên ổn, mà bằng những thay đổi còn đang dang dở.
- Cục CSGT nêu lý do chưa yêu cầu thi lại sau tai nạn
- Những chuyến về quê dang dở sau một đêm định mệnh
- Bé trai 5 tuổi đuối nước khi ra biển chơi, gia đình bàng hoàng
Trước ngày khai giảng, cả nước hoàn tất một cuộc sắp xếp lớn: từ 37.515 trường công lập, chỉ còn lại 18.575. Hơn 32.620 hiệu trưởng, hiệu phó bước vào diện điều chuyển. Những ngôi trường cũ, có nơi hợp nhất từ hai đến bảy trường thành một, giờ chỉ còn một hiệu trưởng đứng đầu — người phải học cách quản trị một hệ thống, thay vì quản lý một ngôi trường.
Bộ Giáo dục và Đào tạo yêu cầu sự vận hành ấy phải thống nhất, thông suốt, không sinh ra tầng nấc trung gian, không làm gián đoạn việc dạy và học. Hiệu trưởng được phép ủy quyền cho hiệu phó điều hành từng phân hiệu, nhưng vẫn là người chịu trách nhiệm chung. “Chỉ khi chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang tư duy quản trị, từ điều hành theo kinh nghiệm sang điều hành dựa trên dữ liệu và kết quả, chúng ta mới tạo được những chuyển biến thực chất, bền vững trong toàn ngành”, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nói tại hội nghị của ngành hôm 24/7.
Ở một hướng khác của bản đồ giáo dục, tại các xã biên giới, ,108 trường nội trú liên cấp tại các xã biên giới sẵn sàng đón học sinh, đồng loạt khánh thành, bàn giao vào ngày 5/9; một số hạng mục tại nhiều trường vẫn tiếp tục được hoàn thiện. đồng loạt khánh thành vào ngày mai; số trường còn lại trong tổng số 248 trường dự kiến xong trước 30/8/2027. Mỗi trường rộng 5-10 ha, khoảng 30 lớp, tương đương 1.000 học sinh, có điện, nước sạch, thoát nước, đường giao thông và viễn thông. Học sinh nội trú được hỗ trợ 1,17 triệu đồng và 15 kg gạo mỗi tháng; học sinh bán trú nhận 450.000 đồng và 8 kg gạo, cùng hai bộ đồng phục và văn phòng phẩm mỗi năm học.
Trong lớp học, một thay đổi khác đang chờ được cảm nhận: học sinh cả nước, từ năm nay, học chung một bộ sách giáo khoa — “Kết nối tri thức với cuộc sống”, thay vì nhiều bộ sách như trước. Sự thống nhất này được kỳ vọng giảm chi phí, giảm gánh nặng lựa chọn cho giáo viên, và là điều kiện thuận lợi để tiến tới miễn phí sách giáo khoa cho học sinh vào năm 2030. Nhưng các chuyên gia cũng nhắc: một bộ sách không khép lại cải cách giáo dục — trọng tâm vẫn nằm ở chương trình và đội ngũ giáo viên.
Phía sau những con số ấy là một nỗi buồn chưa nguôi. Gian lận thi tốt nghiệp THPT năm qua bị phát hiện ở nhiều nơi — Tuyên Quang, Quảng Trị, Bắc Ninh — trong đó vụ việc ở trường THPT chuyên Tuyên Quang khiến hơn 320 thí sinh phải thi lại, lần đầu tiên trong lịch sử. Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nói ông “rất buồn” vì tiêu cực ở kỳ thi, và xác định việc đầu tiên cần làm trong năm học mới là trả lại chất lượng giáo dục thực chất: học thật, thi thật, nhân tài thật, giá trị thật. Ông yêu cầu giảm tối thiểu 50% các hội thi, phong trào, danh hiệu mang tính hình thức, để giáo viên có thêm thời gian nghiên cứu bài giảng, chăm sóc từng học sinh.
Và ở phía trước, một sự thay đổi âm thầm hơn đang được thử nghiệm: kỳ thi tốt nghiệp THPT trên máy tính. Dự kiến năm 2027, thí sinh ở một số nơi đủ điều kiện sẽ thi trên máy, nơi khác vẫn thi trên giấy — một giai đoạn chuyển tiếp trước khi Bộ đánh giá và xem xét mở rộng. Đợt thử nghiệm gần nhất, tại 15 tỉnh thành với hơn 36.000 thí sinh, cho thấy hệ thống vận hành ổn định.
Năm điều đang diễn ra cùng lúc, không điều nào đã hoàn tất. Nhưng chúng đều gặp nhau ở một điểm: một năm học mới, bắt đầu bằng những thay đổi vẫn còn đang tiếp diễn.
Hoàng Hà (tổng hợp)
