Việc triển khai hóa đơn điện tử không thay thế chế độ kế toán đối với hộ kinh doanh. Tuy nhiên, theo Bộ Tài chính, quy định hiện hành không bắt buộc ghi chép sổ kế toán thủ công trên giấy, người kinh doanh có thể lựa chọn lưu trữ tài liệu kế toán dưới dạng điện tử hoặc bản giấy.
- Nhóm livestream diễn Tây Du Ký gây sốt nhưng vướng nghi vấn bản quyền
- Chủ đất Hà Nội bị ép bán thêm đất, dọa phạt cọc 1,4 tỷ đồng
- Người dân Nghệ An cứu hai trẻ mắc kẹt giữa dòng lũ
Theo phản ánh từ thực tiễn, nhiều hộ kinh doanh cho rằng việc vừa sử dụng hóa đơn điện tử, vừa ghi chép sổ mua bán hàng hóa bằng phương pháp thủ công có thể tạo cảm giác trùng lặp trong quá trình thực hiện nghĩa vụ về thuế và kế toán. Trước những ý kiến này, Bộ Tài chính (Cục Thuế) đã có thông tin làm rõ các quy định đang được áp dụng.
Cơ quan thuế cho biết, hộ kinh doanh thuộc diện sử dụng hóa đơn điện tử phải lập hóa đơn điện tử khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ theo quy định tại Nghị định số 141/2026/NĐ-CP và Nghị định số 254/2026/NĐ-CP. Hóa đơn điện tử là chứng từ hợp pháp phản ánh giao dịch phát sinh, đồng thời là căn cứ xác định nghĩa vụ thuế và góp phần tăng cường tính minh bạch trong hoạt động kinh doanh.
Tuy nhiên, việc áp dụng hóa đơn điện tử không đồng nghĩa với việc thay thế chế độ kế toán. Theo quy định tại Thông tư số 152/2025/TT-BTC, hộ kinh doanh vẫn phải thực hiện chế độ kế toán theo quy định của pháp luật.
Cục Thuế nhấn mạnh, sổ kế toán có vai trò tổng hợp, hệ thống hóa các nghiệp vụ kinh tế phát sinh, phục vụ công tác quản lý, kê khai thuế cũng như làm căn cứ giải trình khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu. Đây là yêu cầu thuộc lĩnh vực kế toán, không phải thủ tục hành chính mới được cơ quan thuế đặt ra.
Đáng chú ý, quy định hiện hành cho phép hộ kinh doanh chủ động lựa chọn hình thức lưu trữ tài liệu kế toán, bao gồm hóa đơn, chứng từ và sổ kế toán bằng phương tiện điện tử hoặc bản giấy. Điều này đồng nghĩa người kinh doanh không bắt buộc phải ghi chép thủ công trên sổ giấy nếu đã tổ chức lưu trữ dữ liệu theo hình thức điện tử phù hợp quy định.
Theo Bộ Tài chính, hóa đơn điện tử và sổ kế toán là hai công cụ có chức năng khác nhau nhưng bổ trợ lẫn nhau trong quá trình quản lý hoạt động kinh doanh. Việc thực hiện đầy đủ các quy định về hóa đơn và kế toán không chỉ bảo đảm tuân thủ pháp luật mà còn giúp hộ kinh doanh quản lý doanh thu, chi phí và hoạt động tài chính minh bạch, hiệu quả hơn.
Trong thời gian tới, cơ quan thuế sẽ tiếp tục hoàn thiện các giải pháp hỗ trợ người nộp thuế trong việc lập và sử dụng hóa đơn điện tử, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, đồng thời phối hợp với các đơn vị cung cấp giải pháp để kết nối hóa đơn điện tử với hệ thống quản lý bán hàng. Mục tiêu là từng bước thay thế phương thức ghi chép thủ công, giảm chi phí tuân thủ và nâng cao hiệu quả quản lý đối với hộ kinh doanh.
Liên quan đến lĩnh vực vận tải, Bộ Tài chính cũng cho biết Nghị định số 254/2026/NĐ-CP hiện chưa quy định việc áp dụng hóa đơn điện tử tổng đối với hoạt động kinh doanh vận tải hành khách bằng taxi.
Đối với doanh nghiệp có hệ thống phần mềm quản lý chi tiết từng giao dịch và lưu trữ dữ liệu thu tiền theo từng giao dịch, thời điểm lập hóa đơn được thực hiện theo từng trường hợp cụ thể. Với khách hàng là doanh nghiệp, tổ chức, hóa đơn được lập sau khi hoàn thành đối soát dữ liệu giữa các bên nhưng chậm nhất không quá ngày 7 của tháng kế tiếp. Trường hợp cung cấp dịch vụ cho cá nhân không yêu cầu hóa đơn, doanh nghiệp gửi dữ liệu chi tiết giao dịch đến cơ quan thuế theo quy định. Nếu khách hàng yêu cầu xuất hóa đơn ngay sau khi sử dụng dịch vụ, doanh nghiệp phải lập hóa đơn điện tử và đồng thời chuyển dữ liệu đến cơ quan thuế.
Cục Thuế khẳng định, các quy định hiện hành về hóa đơn điện tử đối với doanh nghiệp taxi đã được quy định rõ trong Nghị định số 254/2026/NĐ-CP và không làm phát sinh thêm chi phí tuân thủ đối với doanh nghiệp.
Nguyễn Quế (tổng hợp)
