Hà Nội – Nghệ An, Một phòng khám bị điều tra vì bơm sữa đậu nành vào người bệnh để thu tiền, cùng vụ sinh viên y khoa livestream phản cảm tại bệnh viện, tiếp tục gióng lên hồi chuông về y đức.
- Kho hàng thiếu hóa đơn, hơn 1.000 sản phẩm thực phẩm bị tạm giữ
- Tài xế xe khách chạy 134 km/h, dương tính ma túy
- Hà Nội, Ninh Bình, Hưng Yên hứng hàng trăm cú sét trong một đêm
Trong vài ngày cuối tháng 6/2026, các sự việc xảy ra dồn dập, mỗi trường hợp mang tính chất khác nhau nhưng cùng chỉ về một điểm: khoảng cách giữa hình ảnh người thầy thuốc mà xã hội đặt niềm tin và hành vi thực tế quan sát được. Dư luận không chỉ bức xúc với từng vụ việc riêng lẻ mà đặt câu hỏi sâu hơn về cách ngành y đào tạo, giám sát và vun đắp đạo đức nghề nghiệp từ gốc rễ.
Tại Nghệ An, cơ quan điều tra làm rõ hành vi bị cáo buộc tại một phòng khám: nhân viên bơm sữa đậu nành vào cơ thể bệnh nhân, tạo vùng sưng tấy giống dịch mủ, rồi tư vấn điều trị với chi phí cao hơn thực tế cần thiết. Người bệnh tới khám vì tin tưởng, ra về với khoản tiền mất đi và một vết thương không xuất phát từ bệnh.
Tại Bệnh viện Đa khoa Đức Giang ở Hà Nội, hai sinh viên y khoa mở livestream trong thời gian thực tập. Những lời lẽ trong buổi phát trực tiếp ấy nhanh chóng lan truyền và vấp phải phản ứng gay gắt từ dư luận.
Cùng thời điểm, một nội dung khác của sinh viên Trường Đại học Y Hà Nội được chia sẻ rộng rãi — người này đe dọa “lấy trật ven ba lần”, “xếp giường xấu” đối với bệnh nhân. Hàng loạt clip tương tự từ sinh viên khối ngành sức khỏe tiếp tục xuất hiện, mỗi đoạn video như một bằng chứng cho thấy chiếc áo blouse và ý thức của người mặc nó đôi khi không đi cùng nhau.
Trao đổi với báo chí, đại biểu Quốc hội, Phó Chủ tịch Hội Luật gia tỉnh Đồng Tháp Phạm Văn Hòa cho rằng đây là những trường hợp cá biệt, không thể quy kết cho toàn bộ đội ngũ hàng trăm nghìn cán bộ y tế và sinh viên đang tận tụy cống hiến mỗi ngày.
“Từ trước đến nay, nghề y vẫn là một trong những nghề cao quý nhất. Người bệnh khi không còn khả năng tự cứu chữa đều gửi gắm niềm tin vào bác sĩ. Bởi vậy, lời dạy của Bác Hồ ‘Lương y như từ mẫu’ luôn phải được xem là kim chỉ nam của người hành nghề y”, ông Hòa nói.
Dù vậy, ông cũng nhìn nhận những sự việc này là hồi chuông buộc ngành y phải tự soi lại. “Không phải báo động đến mức phủ nhận cả ngành, nhưng rõ ràng cần có sự chấn chỉnh nghiêm túc”, ông nói.
Từ góc độ đào tạo, TS Nguyễn Trung Nhân, Trưởng phòng Đào tạo Trường Đại học Công nghiệp TP.HCM — đơn vị có đào tạo ngành Dược — cho biết các ngành thuộc khối sức khỏe đều có học phần y đức và đạo đức nghề nghiệp, kèm theo phổ biến quy tắc ứng xử và nhiều hoạt động rèn luyện. Song ông thẳng thắn: vài học phần ở bậc đại học không đủ để hình thành đạo đức nghề nghiệp.
“Đạo đức là một khái niệm rất lớn. Nó không được hình thành chỉ trong vài năm đại học mà là cả một quá trình từ gia đình, nhà trường đến xã hội”, ông nói. Theo ông, khi một người đã tốt nghiệp rồi có hành vi vi phạm, không thể quy toàn bộ trách nhiệm về phía nhà trường — mỗi cá nhân phải tự chịu trách nhiệm về hành vi của mình.
Điều đáng chú ý trong các vụ việc vừa qua là hầu hết clip đều do chính người trong cuộc tự đăng tải. Khi khoác chiếc áo blouse, người trong nghề y không còn là một cá nhân bình thường trên mạng — một lời nói tưởng chỉ để “đùa vui” cũng có thể đủ làm lung lay niềm tin của người bệnh vào cả một ngành.
Đại biểu Phạm Văn Hòa cho rằng nếu các nội dung đăng tải vi phạm pháp luật, bôi nhọ hoặc gây ảnh hưởng xấu thì cần xử lý nghiêm theo quy định. “Mạng xã hội không thể là nơi muốn nói gì thì nói để câu view, câu like”, ông nhấn mạnh.
Ông cũng đề nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng Bộ Y tế rà soát lại công tác tuyển sinh và đào tạo các ngành sức khỏe, nhất là tại những trường đại học đa ngành có điểm chuẩn đầu vào thấp hơn đáng kể so với các trường chuyên ngành y. Ngoài kiến thức và điểm số, quá trình rèn luyện và phẩm chất của người học cần được xem xét ngay từ khâu tuyển chọn.
Cả hai chuyên gia có chung nhận định: trách nhiệm về y đức không thể đặt một mình lên vai nhà trường. Gia đình hình thành nhân cách ban đầu; nhà trường hoàn thiện tri thức và chuẩn mực nghề nghiệp; bệnh viện là nơi rèn luyện thực tế; cơ quan quản lý ban hành các tiêu chuẩn hành nghề; còn bản thân mỗi sinh viên phải không ngừng tự rèn giũa.
Y đức không thể là một học phần để thi lấy điểm. Nó phải được kiểm chứng trong từng ca trực, từng buổi thực tập — và cả trong cách ứng xử trên không gian mạng, nơi người bệnh vẫn có thể nhìn thấy, và vẫn đang chờ được tin tưởng.
Nguyễn Hiền (tổng hợp)
