Hà Nội – Thanh tra Chính phủ kết luận Đại học Quốc gia Hà Nội cùng một số trường thành viên, trực thuộc để xảy ra vi phạm trong thu học phí, trích lập quỹ học bổng, quản lý tài chính, đầu tư xây dựng và sử dụng tài sản công.
- Huyết áp thay đổi trong ngày: Khi nào cần đi khám?
- Đăng kiểm ô tô dự kiến siết lỗi đèn, vướng mắc rơ moóc chưa gỡ
- Tàu NA2 bổ sung điểm dừng ga Phủ Lý, tiện cho người dân đi khám bệnh
Kết luận thanh tra trách nhiệm thực hiện cơ chế tự chủ giai đoạn 2021-2024 vừa được công bố. Theo đó, cả 8 trường được kiểm tra đều chưa trích đủ 8% số học phí thu được để lập quỹ học bổng khuyến khích học tập, trong khi 6 trường tuyển sinh vượt chỉ tiêu được giao.
Năm học 2023-2024, Trường Quản trị và Kinh doanh ban hành quyết định về mức thu và thu học phí của 8 chương trình đào tạo chưa đạt kiểm định chất lượng, chưa có định mức kinh tế – kỹ thuật. Mức thu là 6-7 triệu đồng/tháng với cử nhân, 6,75-7,5 triệu đồng/tháng với thạc sĩ và 11 triệu đồng/tháng với tiến sĩ, và Thanh tra Chính phủ xác định việc thu này trái quy định.
Ở chương trình văn bằng 2 năm học 2021-2022, Trường Đại học Kinh tế thu 450.000 đồng/tín chỉ tại các ngành kinh tế, cao hơn mức quy định 360.000 đồng. Trường Đại học Giáo dục thu 470.000 đồng/tín chỉ ở các ngành đào tạo giáo viên, trong khi khung quy định là 303.000-427.200 đồng; cả hai trường đều thuộc diện vi phạm hành chính trong lĩnh vực giáo dục.
Về tuyển sinh, các trường vượt chỉ tiêu do Bộ Giáo dục và Đào tạo hoặc Đại học Quốc gia Hà Nội giao gồm Đại học Công nghệ, Đại học Khoa học liên ngành và Nghệ thuật, Đại học Giáo dục, Đại học Ngoại ngữ, Đại học Kinh tế và Trường Quốc tế.
Từ quỹ học bổng đến ngân sách và tài sản công
Theo quy định, quỹ học bổng khuyến khích học tập phải được trích từ học phí thu được theo tỷ lệ nhất định. Giai đoạn 2021-2024, 8 trường cần trích tổng cộng hơn 332 tỷ đồng, nhưng số thực trích chỉ gần 238 tỷ đồng.
Ba trường còn dùng quỹ này cho các nội dung thuộc quỹ khác: Đại học Khoa học liên ngành và Nghệ thuật gần 1,6 tỷ đồng, Trường Quản trị và Kinh doanh 742 triệu đồng, Đại học Công nghệ hơn 596 triệu đồng.
Đại học Quốc gia Hà Nội phê duyệt mức tự chủ tài chính chưa đúng quy định, khiến ngân sách nhà nước hỗ trợ chi thường xuyên giai đoạn 2021-2024 cao hơn quy định, ước tính gần 215,7 tỷ đồng. Riêng năm học 2021-2022, đơn vị phân bổ và quyết toán 6 tỷ đồng cho Trường THPT Khoa học Giáo dục để thuê cơ sở vật chất, dù trường thuộc diện tự bảo đảm chi thường xuyên và chi đầu tư.
Với nguồn kinh phí trích chuyển, đơn vị chưa hạch toán và lập báo cáo tài chính riêng hằng năm, cũng chưa tổng hợp đầy đủ vào báo cáo gửi Bộ Tài chính. Đơn vị đã phân bổ cho 66 khoản chi, tổng cộng gần 138,4 tỷ đồng, trong đó có khoản chưa đúng quy định hoặc trùng nhiệm vụ đã được ngân sách cấp kinh phí. Ban Kế hoạch – Tài chính cũng chưa kiểm tra, quyết toán, thu hồi hơn 18,2 tỷ đồng kinh phí còn dư tại các đơn vị.
Về tài sản công, một số đơn vị mua ô tô giá cao hơn mức tối đa quy định. Văn phòng Đại học Quốc gia Hà Nội, Trường Quản trị và Kinh doanh, Trường Đại học Ngoại ngữ cho thuê, liên doanh, liên kết tài sản công khi chưa có đề án được cấp có thẩm quyền phê duyệt.
Tại Trường Quản trị và Kinh doanh, hoạt động liên doanh, liên kết với một doanh nghiệp đã chấm dứt từ tháng 10/2022, nhưng đến thời điểm thanh tra doanh nghiệp này vẫn chiếm 100m² mặt bằng.
Ở lĩnh vực đầu tư công, dự án Bệnh viện Đại học Y Dược thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội thay đổi quy mô đầu tư nhưng chưa điều chỉnh chủ trương đầu tư trước khi phê duyệt. Tổng mức đầu tư được xác định chưa đúng quy định, dẫn đến phân bổ vốn ngân sách vượt gần 27 tỷ đồng.
Đến cuối tháng 4/2026, dự án đã giải ngân và đề nghị quyết toán hơn 493,8 tỷ đồng, trong đó gần 11 tỷ đồng chi cho thiết bị hành chính nằm ngoài danh mục đầu tư được duyệt. Cơ quan thanh tra cũng chỉ ra nguy cơ quyết toán vượt tổng mức đầu tư khoảng 20,8 tỷ đồng.
Ở gói thầu xây dựng ký túc xá D7, D8 tại Hòa Lạc, việc phê duyệt bổ sung đơn giá dự toán chưa đúng quy định, giá trị ước tính hơn 450 triệu đồng. Khâu nghiệm thu, quyết toán giữa chủ đầu tư và nhà thầu cũng có sai lệch, ước tính hơn 765 triệu đồng.
Kết luận còn nêu các tồn tại trong phê duyệt đề án tự chủ của đơn vị sự nghiệp công lập, thành lập đơn vị khi chưa đủ số lượng người làm việc và phê duyệt một số chương trình đào tạo khi chưa bảo đảm giảng viên cơ hữu phù hợp. Đại học Quốc gia Hà Nội phê duyệt thí điểm 6 ngành đại học và trình Bộ Giáo dục và Đào tạo 3 ngành thạc sĩ lĩnh vực sức khỏe khi chưa đủ giảng viên cơ hữu theo quy định, còn Trường Đại học Khoa học liên ngành và Nghệ thuật không duy trì đủ giảng viên cơ hữu phù hợp cho 4 ngành.
Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Đại học Quốc gia Hà Nội, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Tài chính, Bộ Xây dựng, Bộ Khoa học và Công nghệ cùng các cơ quan liên quan thực hiện đầy đủ kết luận, xử lý vi phạm, khắc phục hậu quả, thu hồi tiền và tài sản, chấn chỉnh công tác quản lý.
Đại học Quốc gia Hà Nội phải lập kế hoạch thực hiện kết luận, rà soát điều kiện thành lập trường và mở ngành đào tạo, chấn chỉnh quản lý tài chính, ngân sách, tài sản công. Nếu phát hiện hành vi có dấu hiệu tội phạm gây thiệt hại tiền, tài sản nhà nước, hồ sơ phải được chuyển đến cơ quan điều tra có thẩm quyền.
Trong 60 ngày kể từ ngày công khai kết luận, đơn vị phải báo cáo kết quả thực hiện, kèm tài liệu chứng minh việc khắc phục và xử lý các nội dung được kiến nghị.
Nguyễn Hiền (tổng hợp)
