Hơn một năm sau lũ quét lịch sử tháng 7/2025, hàng trăm hộ dân ở xã Mỹ Lý (Nghệ An) vẫn sống trong nhà tạm do các dự án tái định cư chậm tiến độ, vướng mắc nhiều thủ tục.
- Nghệ An niêm yết giá bán lô 19 món vàng trang sức bị tịch thu
- Nữ sinh viên được phát hiện bất động trong nhà vệ sinh
- Bãi sậy sông Đầm giữ chân đàn cò suốt hàng chục năm
Nghệ An yêu cầu tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ tái định cư
Trận lũ quét lịch sử xảy ra vào tháng 7/2025 tại xã Mỹ Lý đã gây thiệt hại nặng nề về nhà cửa, tài sản và các công trình hạ tầng. Theo thống kê, riêng địa phương này có hơn 150 ngôi nhà bị lũ cuốn trôi hoàn toàn, hơn 200 ngôi nhà khác bị ngập sâu trong nước. Nhiều công trình công cộng, tuyến đường giao thông huyết mạch bị phá hủy, khiến các bản làng bị chia cắt với trung tâm xã.
Để giúp người dân sớm ổn định cuộc sống, tỉnh Nghệ An quyết định triển khai các dự án tái định cư tập trung tại bốn bản Xiềng Tắm, Xằng Trên, Yên Hòa và Cha Nga. Tuy nhiên, sau hơn một năm, nhiều hộ dân vẫn phải dựng nhà tạm trên nền đất cũ. Các dự án tái định cư còn chậm tiến độ, nhiều hạng mục thiết yếu chưa được hoàn thiện đồng bộ.
Ông Kha Nam (70 tuổi, trú tại bản Xằng Trên) cho biết toàn bộ nhà cửa và tài sản tích cóp qua nhiều đời của gia đình đã bị lũ cuốn trôi. Hiện gia đình ông có 6 nhân khẩu thuộc 3 thế hệ, phải sống chen chúc trong căn nhà dựng tạm. Mùa mưa, nhà bị dột; mùa nắng, không gian bên trong nóng bức. Ông mong muốn được chính quyền các cấp quan tâm, tạo điều kiện để gia đình sớm có nơi ở ổn định hơn.
Tại bản Xằng Trên, công tác đào nền mới hoàn thành khoảng 80/82 lô, nhưng chỉ có 17 lô được san nền hoàn chỉnh để người dân có thể dựng nhà. Các hạng mục thiết yếu như kè chắn, thoát nước mưa, an toàn giao thông, cấp điện và nước sinh hoạt vẫn chưa được triển khai đồng bộ. Nguồn vốn giải ngân của dự án mới đạt khoảng 14 tỷ đồng, tương đương 22,97%.
Ông Nguyễn Đức Khải, đại diện nhà thầu thi công dự án tại bản Xằng Trên, cho biết công trình khởi công ngày 6/1/2026. Tuy nhiên, do quá trình triển khai gặp nhiều vướng mắc nên đến ngày 20/7/2026, nhà thầu mới được Sở Xây dựng bàn giao đầy đủ hồ sơ bản vẽ. Bên cạnh đó, thời tiết khắc nghiệt và đường giao thông đang thi công cũng gây khó khăn cho việc vận chuyển nguyên vật liệu, ảnh hưởng đến tiến độ dự án.
Tại bản Xiềng Tắm, dự án được điều chỉnh từ 98 lô xuống còn 63 lô nhằm tăng diện tích mỗi lô, loại bỏ những vị trí có nguy cơ sạt lở và điều chỉnh cao độ san nền. Đến nay, tỷ lệ giải ngân mới đạt 28,85%. Trong khi đó, tại bản Yên Hòa, khối lượng đào đắp và san nền đã đạt trên 70%, song dự án vẫn chưa có quyết định phê duyệt. Nhiều nội dung trong hồ sơ thiết kế còn vướng mắc.
Trước tình trạng chậm tiến độ tại các dự án, UBND tỉnh Nghệ An đã tiến hành kiểm tra, làm việc với các sở, ngành, địa phương và đơn vị liên quan để tìm giải pháp tháo gỡ. Tại buổi làm việc, lãnh đạo tỉnh nhấn mạnh các công trình tái định cư có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, bởi đây không chỉ là những dự án đầu tư xây dựng thông thường mà còn là nơi ở an toàn, ổn định lâu dài cho hàng trăm hộ dân bị mất nhà cửa do thiên tai, sạt lở.
Các nguyên nhân chính được chỉ ra gồm sự phối hợp thiếu đồng bộ giữa các sở, ban, ngành và chủ đầu tư; công tác hoàn thiện hồ sơ thiết kế, điều chỉnh phương án mặt bằng còn chậm; năng lực tổ chức thi công của một số nhà thầu chưa đáp ứng yêu cầu.
Lãnh đạo tỉnh yêu cầu các sở, ngành, địa phương và đơn vị liên quan làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm đối với từng tồn tại; xác định rõ thẩm quyền xử lý, không để những vướng mắc trong quá trình phối hợp tiếp tục kéo dài, ảnh hưởng đến tiến độ xây dựng các khu tái định cư.
Đối với các dự án tại bản Xiềng Tắm và Xằng Trên, tỉnh yêu cầu khẩn trương hoàn thiện phương án điều chỉnh tổng thể mặt bằng, hồ sơ thiết kế; tập trung xử lý các vấn đề liên quan đến cao độ nền, đường giao thông, hệ thống thoát nước, kích thước lô đất và mái taluy. Phương án điều chỉnh phải phù hợp với điều kiện thực tế, bảo đảm yêu cầu kỹ thuật và an toàn khu tái định cư.
Đối với dự án tại bản Cha Nga, tỉnh yêu cầu làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, đơn vị liên quan trong việc chậm hoàn thiện hồ sơ báo cáo kinh tế – kỹ thuật. Sở Xây dựng được giao bố trí cán bộ chuyên môn phối hợp trực tiếp với UBND xã Mỹ Lý và đơn vị tư vấn để xử lý các vấn đề kỹ thuật, sớm hoàn thành công tác thẩm định hồ sơ. Sở Nông nghiệp và Môi trường theo dõi, phối hợp tháo gỡ những vướng mắc về đất đai, rừng và bố trí ổn định dân cư.
Đối với dự án tại bản Yên Hòa, tỉnh yêu cầu tập trung hoàn thiện các thủ tục, đẩy nhanh tiến độ thi công từ nay đến cuối tháng 11, hoàn thành công trình theo kế hoạch.
Riêng UBND xã Mỹ Lý có trách nhiệm xây dựng tiến độ chi tiết cho từng dự án, từng hạng mục; xác định rõ thời gian hoàn thành và trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị, nhà thầu, tư vấn. Địa phương phải thường xuyên kiểm tra hiện trường, kịp thời báo cáo những khó khăn vượt thẩm quyền. Đối với các đơn vị tư vấn chậm tiến độ hoặc có hồ sơ không bảo đảm chất lượng, chủ đầu tư phải kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm và thực hiện biện pháp xử lý theo hợp đồng, quy định hiện hành.
Việc tháo gỡ những vướng mắc về thủ tục, hồ sơ và đẩy nhanh tiến độ thi công các khu tái định cư được kỳ vọng sẽ giúp người dân vùng biên giới Mỹ Lý sớm có nơi ở ổn định, an toàn trước nguy cơ thiên tai trong những mùa mưa lũ tiếp theo.
Hoàng Hà (tổng hợp)
