Vụ lật xe 4 người chết ở cao tốc Pháp Vân – Cầu Giẽ: Trách nhiệm pháp lý của tài xế đến đâu?

Hà Nội: Vụ xe giường nằm lao khỏi cao tốc Pháp Vân – Cầu Giẽ rạng sáng 17/7 khiến 4 người tử vong đang đặt ra câu hỏi pháp lý quan trọng, tài xế sẽ chịu trách nhiệm đến đâu, và nguyên nhân do lỗi con người hay sự kiện bất khả kháng.

Theo thông tin ban đầu, tài xế B. (43 tuổi, quê Thái Nguyên) điều khiển xe chở 32 người đến khu vực km197+900, đoạn thuộc xã Chương Dương (Hà Nội) thì xe lao khỏi đường cao tốc, rơi xuống đường gom dân sinh. Ba người tử vong tại chỗ, một người tử vong tại bệnh viện. Kiểm tra cho thấy tài xế không dương tính với ma túy, không có nồng độ cồn; thời điểm xảy ra tai nạn thời tiết thuận lợi, đường khô ráo.

Luật sư Trần Hoàng Linh (Đoàn Luật sư TP Hà Nội) cho biết vấn đề đầu tiên cần làm rõ là yếu tố lỗi. Cơ quan điều tra sẽ xác minh tài xế có kiểm soát tốc độ, giữ khoảng cách, đảm bảo quan sát và ở trạng thái tỉnh táo trước khi xảy ra tai nạn hay không. Song song đó, công an sẽ xác định có hay không dấu hiệu sự cố kỹ thuật như lỗi hộp số, mất phanh hoặc nổ lốp dẫn đến mất kiểm soát.

Lực lượng chức năng kiểm tra bên trong chiếc xe gặp nạn (Ảnh minh họa: NAM) 

Từ hai vấn đề này, luật sư Linh đưa ra ba kịch bản pháp lý có thể xảy ra. Nếu vụ việc hoàn toàn do lỗi con người, cơ quan điều tra có thể khởi tố về tội Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ theo Điều 260 Bộ luật Hình sự 2015. Nếu hoàn toàn do sự kiện bất khả kháng và không có yếu tố lỗi con người, trách nhiệm hình sự có thể được miễn trừ. Nếu có yếu tố hỗn hợp giữa lỗi con người và lỗi kỹ thuật phương tiện, trách nhiệm hình sự vẫn có thể được xem xét.

Về lỗi kỹ thuật, luật sư nhấn mạnh đây không phải căn cứ để mặc định miễn trừ trách nhiệm. Cơ quan điều tra sẽ giám định toàn bộ quá trình vận hành trước khi tai nạn — bao gồm việc tuân thủ tốc độ, sử dụng hộp số, rà và hãm phanh — đồng thời xác định phương tiện có được kiểm tra đầy đủ về tiêu chuẩn an toàn kỹ thuật trước khi lăn bánh hay không, đặc biệt với hệ thống phanh.

Theo Điều 156 Bộ luật Dân sự 2015, sự kiện bất khả kháng là sự kiện xảy ra khách quan, không thể lường trước và không thể khắc phục dù đã áp dụng mọi biện pháp cần thiết. Do vậy, nếu phát hiện có lỗi chủ quan trong kiểm tra kỹ thuật phương tiện hoặc trong quá trình vận hành, cơ quan điều tra có thể khởi tố vụ án hình sự theo các tội danh phù hợp.

Nguyễn Quế (tổng hợp)