Hà Nội – Thanh tra Chính phủ chỉ ra nhiều thiếu sót, vi phạm tại 6 doanh nghiệp kinh doanh vàng, đồng thời chuyển Bộ Công an thông tin về 7 cá nhân bán vàng nguyên liệu không rõ nguồn gốc với giá trị khoảng 2.084 tỷ đồng.
- Việt Nam vượt Thái Lan, vươn lên vị trí thứ hai hàng không Đông Nam Á
- Xe đầu kéo va chạm xe máy trên tuyến tránh Vinh, một phụ nữ tử vong
- Alibaba ghi nhận doanh nghiệp Việt tăng tốc xuất khẩu nhờ ứng dụng AI
Thông báo kết luận thanh tra được Thanh tra Chính phủ ban hành ngày 08/8, sau khi kiểm tra việc chấp hành chính sách, pháp luật trong hoạt động kinh doanh vàng và các vấn đề liên quan tại một số doanh nghiệp. Các nội dung được phát hiện liên quan đến kinh doanh vàng miếng, thuế, kế toán, phòng chống rửa tiền và cung cấp thông tin cho khách hàng.
Theo Thanh tra Chính phủ, thời gian qua Ngân hàng Nhà nước và các cơ quan liên quan đã triển khai nhiều giải pháp quản lý thị trường vàng. Người dân và doanh nghiệp chỉ được mua bán vàng miếng tại các địa điểm được phép kinh doanh, trong khi vàng miếng gần như không còn được sử dụng làm phương tiện thanh toán.
Tuy nhiên, kết quả thanh tra cho thấy việc chấp hành quy định tại một số doanh nghiệp vẫn còn những hạn chế. Các sai sót được phát hiện trải rộng từ hoạt động mua bán vàng miếng đến kê khai thuế, thực hiện quy định về phòng chống rửa tiền và công khai thông tin trên môi trường điện tử.
Tại Công ty cổ phần Bảo Tín Mạnh Hải, Thanh tra Chính phủ xác định doanh nghiệp đã nhận đặt cọc của một số khách hàng mua vàng miếng nhưng không giao vàng ngay. Theo cơ quan thanh tra, việc này vi phạm quy định tại giấy phép kinh doanh mua bán vàng miếng.
Doanh nghiệp này cũng xác định không đúng chỉ tiêu giá vốn của hàng hóa mua vào trên tờ khai thuế, dẫn đến kê khai thiếu thuế. Bảo Tín Mạnh Hải còn có một số vi phạm trong việc thực hiện quy định về phòng, chống rửa tiền.
Cụ thể, doanh nghiệp báo cáo Ngân hàng Nhà nước thiếu số lượng giao dịch có giá trị lớn thuộc diện phải báo cáo; thu thập thông tin nhận biết khách hàng chưa đầy đủ; không cập nhật, xác minh thông tin và chưa thực hiện phân loại khách hàng theo mức độ rủi ro về rửa tiền.
Thông tin trên website của Bảo Tín Mạnh Hải cũng chưa thể hiện rõ giá mua, giá bán và chưa nêu cụ thể các khoản chi phí liên quan đến giao dịch, như thuế, phí đóng gói, phí vận chuyển và những chi phí phát sinh khác.
Tại Công ty TNHH Mi Hồng, cơ quan thanh tra phát hiện doanh nghiệp chưa báo cáo Ngân hàng Nhà nước việc chấm dứt hoạt động kinh doanh vàng miếng tại một số chi nhánh. Mi Hồng cũng cung cấp thông tin chưa đầy đủ, không chính xác cho khách hàng về một số sản phẩm được giới thiệu trên website.
Doanh nghiệp này đồng thời có những vi phạm về phòng, chống rửa tiền tương tự Bảo Tín Mạnh Hải.
Chuyển Bộ Công an thông tin 7 cá nhân bán vàng hơn 2.000 tỷ đồng
Ngoài các sai phạm tại doanh nghiệp, Thanh tra Chính phủ chuyển Bộ Công an xem xét, xử lý thông tin về 7 cá nhân bán vàng nguyên liệu không rõ nguồn gốc, xuất xứ với số tiền khoảng 2.084 tỷ đồng.
Theo cơ quan thanh tra, những người này có khối lượng và giá trị giao dịch lớn bất thường, không tương xứng với thu nhập của người bán vàng. Thông báo kết luận không nêu cụ thể danh tính các trường hợp này.
Ba doanh nghiệp khác được Thanh tra Chính phủ chỉ ra có vi phạm là Công ty Vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC), Công ty Vàng bạc đá quý Phú Nhuận (PNJ) và Công ty cổ phần Tập đoàn vàng bạc đá quý DOJI.
SJC bị xác định vi phạm quy định kế toán trong việc trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho vàng miếng và có vi phạm về thuế. Trong khi đó, PNJ và DOJI xác định không đúng chỉ tiêu giá vốn của hàng hóa mua vào, kê khai thiếu thuế và phải nộp bổ sung thuế giá trị gia tăng.
Thanh tra Chính phủ cũng chuyển Bộ Công an thông tin liên quan việc 6 doanh nghiệp kê khai không đúng thuế và lợi nhuận còn lại, với số tiền tạm tính 93,7 tỷ đồng. Sáu doanh nghiệp gồm Bảo Tín Mạnh Hải, Vàng bạc đá quý Bảo Tín Mạnh Hải, Mi Hồng, SJC, PNJ và DOJI.
Với Bộ Tài chính, Thanh tra Chính phủ kiến nghị chỉ đạo cơ quan thuế rà soát, kiểm tra và xử lý việc thu nộp ngân sách đối với những khoản tiền doanh nghiệp kê khai không đúng. Nếu trong quá trình kiểm tra phát hiện dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự, cơ quan chức năng được đề nghị chuyển xử lý theo thẩm quyền.
Thanh tra Chính phủ cũng kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo Ngân hàng Nhà nước tăng cường thanh tra, kiểm tra để xử lý các hành vi thao túng, găm hàng, đẩy giá, buôn lậu, đầu cơ, trục lợi và kinh doanh vàng trái phép.
Cơ quan này đề nghị Ngân hàng Nhà nước phối hợp với Bộ Tài chính nghiên cứu, đề xuất lộ trình thành lập Sàn giao dịch vàng tại Việt Nam theo chỉ đạo của Thủ tướng, nhằm tăng tính công khai, minh bạch và tạo cơ sở quản lý nguồn cung, cầu cùng các yếu tố tác động đến giá vàng.
Với Bộ Công an và Ban Chỉ đạo 389, Thanh tra Chính phủ kiến nghị xử lý nghiêm các hành vi buôn lậu, gian lận, trốn thuế, đầu cơ trục lợi, găm hàng và thao túng thị trường vàng.
Bộ Công Thương được kiến nghị chỉ đạo các đơn vị liên quan kiểm tra, xử lý vi phạm hành chính trong hoạt động thương mại điện tử và sử dụng công nghệ số để kinh doanh vàng, đặc biệt là các hành vi găm hàng, thao túng giá, “đội giá, thổi giá”.
Theo kết luận thanh tra, đến tháng 9/2025, cả nước có 14.612 doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực liên quan đến vàng như khai thác, sản xuất, bán buôn và bán lẻ. Trong đó, 38 đơn vị gồm 22 tổ chức tín dụng và 16 doanh nghiệp được Ngân hàng Nhà nước cấp giấy phép kinh doanh vàng miếng.
Kết quả thanh tra cho thấy việc quản lý thị trường vàng không chỉ đặt ra yêu cầu kiểm soát nguồn cung, giá cả mà còn đòi hỏi doanh nghiệp tuân thủ đầy đủ quy định về thuế, kế toán, phòng chống rửa tiền, nguồn gốc vàng nguyên liệu và hoạt động kinh doanh trên môi trường số.
Nguyễn Quế (tổng hợp)
