Ông Trump tính nới trừng phạt Nga, tìm cách chấm dứt chiến sự Ukraine

Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đang cân nhắc dỡ bỏ một số lệnh trừng phạt đối với quỹ đầu tư của Nga, trong bối cảnh Washington tìm cách cải thiện quan hệ với Moscow và thúc đẩy chấm dứt xung đột Ukraine.

Theo New York Times ngày 27/10, một quan chức Mỹ cho biết Nhà Trắng đang xem xét phương án dỡ bỏ các biện pháp trừng phạt nhằm vào quỹ đầu tư chính phủ của Nga.

Động thái này được cho là nhằm tạo điều kiện cải thiện quan hệ song phương, đồng thời đưa ra những lợi ích kinh tế để thuyết phục Moscow chấm dứt chiến sự. Các nguồn tin am hiểu vấn đề cho biết Nga cũng đã thúc giục Mỹ dỡ bỏ trừng phạt đối với quỹ đầu tư nói trên. Cấu trúc tài chính của quỹ có liên quan đến thỏa thuận giữa Nga và ông Trump về việc cung cấp dầu diesel.

Ngày 9/10, sau cuộc điện đàm với Tổng thống Nga Vladimir Putin, ông Trump tuyên bố Moscow đã đồng ý cung cấp hàng triệu tấn dầu diesel cho thị trường Mỹ và toàn cầu. “Nga sẽ sớm cung cấp hơn 300.000 tấn dầu diesel cho thị trường Mỹ và toàn cầu, tiếp đó là 500.000 tấn trong tháng 11, và thêm 1.000.000 tấn ngay sau đó”, ông Trump nói.

Theo dữ liệu của London Stock Exchange Group được Reuters dẫn lại ngày 23/10, chuyến tàu đầu tiên chở 40.000 tấn dầu diesel của Nga đã khởi hành đến New York, Mỹ và dự kiến cập cảng vào đầu tháng 11. Con tàu treo cờ Malta, nhận hàng tại cảng Primorsk trên biển Baltic ngày 22/10, dự kiến đến Mỹ vào ngày 7/11.

Ukraine lo ngại các thỏa thuận kinh tế Mỹ – Nga

Bên cạnh vấn đề dầu diesel, các quan chức Ukraine lo ngại Washington có thể xem xét một thỏa thuận liên quan đến ngành công nghiệp phân bón của Nga. Kyiv Independent dẫn lời hai nguồn tin am hiểu vấn đề cho biết những lo ngại này xuất phát từ khả năng Nhà Trắng đang tìm cách đưa ra thêm các lợi ích kinh tế cho Moscow.

Một quan chức chính phủ Mỹ và một quan chức tại Thượng viện Mỹ xác nhận đề xuất trên nằm trong cách tiếp cận của Washington nhằm thuyết phục Nga chấm dứt cuộc chiến tại Ukraine. Trong khi đó, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky ngày 23/10 cho biết vòng đàm phán ba bên tiếp theo giữa Ukraine, Nga và Mỹ dự kiến diễn ra trong nửa đầu tháng 11. Abu Dhabi được xem là một địa điểm tiềm năng.

Ngày 25/10, ông Yuri Ushakov, trợ lý phụ trách chính sách đối ngoại của Tổng thống Putin, cho biết Điện Kremlin sẵn sàng nối lại đàm phán ba bên với Ukraine và Mỹ sau ngày 4/11.

Theo Le Monde, trong cuộc họp với phái đoàn Ukraine tại Miami, bang Florida, Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff đã yêu cầu ông Kirill Budanov, người đứng đầu văn phòng Tổng thống Zelensky, chấm dứt các cuộc tấn công nhằm vào các nhà máy lọc dầu của Nga.

“Hãy chấp nhận thỏa thuận về nhiên liệu diesel và ngừng tập kích vào các nhà máy lọc dầu của Nga. Các ông đang đẩy thế giới vào tình thế nguy hiểm”, ông Witkoff cảnh báo. Le Monde cho biết cuộc trao đổi khiến quan hệ giữa ông Witkoff và ông Budanov trở nên căng thẳng. Theo nguồn tin của báo này, đại diện Ukraine đã phải kiềm chế sự tức giận.

Một nguồn tin khác cho biết cuộc họp diễn ra không suôn sẻ ngay từ đầu. Ông Witkoff và ông Jared Kushner, con rể Tổng thống Trump, đã đề cập đến trật tự thế giới thời hậu chiến và cam kết khôi phục các đường ống dẫn dầu, khí đốt từ Nga sang châu Âu.

Theo Le Monde, việc thỏa thuận dầu diesel giữa Mỹ và Nga được công bố sau đó càng khiến phái đoàn Ukraine lo ngại. Một nguồn tin mô tả: “Tôi chưa bao giờ thấy họ lo lắng đến thế”.

Vinh Vũ (tổng hợp)