Những showroom liên tục xuất hiện, những mẫu xe mới nối tiếp ra mắt và mạng lưới phân phối ngày càng mở rộng. Nhưng tại Việt Nam, hành trình chinh phục người mua của các hãng ô tô Trung Quốc vẫn chưa đạt kết quả như kỳ vọng.
- Bé gái sơ sinh bị bỏ rơi giữa cánh đồng trong đêm lạnh ở Nghệ An
- Hai hiệu trưởng tiểu học ở Huế bị bắt tạm giam
- Trời mưa, mặt đường trơn, ba ô tô đâm liên hoàn trên cao tốc
Trên bản đồ ô tô Đông Nam Á, những thương hiệu đến từ Trung Quốc đang xuất hiện ngày càng dày đặc. Từ Thái Lan, Indonesia đến Malaysia và Philippines, các hãng liên tục đưa sản phẩm mới vào thị trường, mở rộng đại lý, xây dựng nhà máy và tìm kiếm đối tác nội địa.
Khoảng 3-5 năm trở lại đây, tốc độ mở rộng ấy càng rõ nét khi ngành công nghiệp ô tô Trung Quốc phát triển nhanh, đặc biệt trong lĩnh vực xe điện và hybrid. Cùng lúc, nhiều quốc gia Đông Nam Á tìm cách thu hút đầu tư vào sản xuất phương tiện năng lượng mới, tạo điều kiện để các doanh nghiệp Trung Quốc gia tăng hiện diện.
Thái Lan là một trong những thị trường sớm đón nhận làn sóng này. MG bắt đầu lắp ráp xe tại đây từ năm 2014 thông qua liên doanh với tập đoàn CP. Sau đó, BYD, Neta, GAC Aion, Changan, Chery, Geely, Xpeng và Leapmotor lần lượt gia nhập.
Không chỉ có nền công nghiệp ô tô sẵn có, Thái Lan còn tạo sức hút bằng chính sách hỗ trợ xe điện. Các chương trình EV 3.0 và EV 3.5 giúp người mua được hưởng ưu đãi, đồng thời giảm thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế nhập khẩu đối với một số dòng xe. Đổi lại, doanh nghiệp phải cam kết sản xuất trong nước để bù đắp lượng xe nhập khẩu.
Indonesia cũng nhanh chóng trở thành điểm đến của nhiều nhà sản xuất Trung Quốc. Wuling đi đầu khi thành lập cơ sở sản xuất tại Tây Java từ năm 2017. Sau đó, DFSK, MG, Chery, GWM, Neta, Aion, BYD, Jaecoo, Geely và Xpeng tiếp tục hiện diện.
Chính sách thu hút đầu tư xe điện giúp thị trường này có thêm sức hấp dẫn. Indonesia từng áp dụng cơ chế miễn thuế nhập khẩu xe điện nguyên chiếc đối với doanh nghiệp cam kết xây dựng cơ sở sản xuất trong nước, với điều kiện phải triển khai sản xuất thương mại theo lộ trình.
Tại Malaysia, làn sóng xe Trung Quốc tăng tốc từ năm 2022-2023. BYD bắt đầu bán xe vào cuối năm 2022, Chery trở lại thị trường tháng 7/2023. Omoda & Jaecoo, GWM, Jetour, Zeekr và Xpeng sau đó cũng mở rộng hoạt động. Hiện Malaysia có 21 thương hiệu ô tô Trung Quốc.
Một dấu mốc đáng chú ý là Geely đã mua 49,9% cổ phần Proton từ năm 2017. Sự hiện diện của công nghệ Trung Quốc vì thế không chỉ nằm ở những thương hiệu mang logo riêng mà còn gắn với một nhà sản xuất nội địa có vị thế lớn.
Philippines cũng trở thành điểm đến của khoảng 24 thương hiệu Trung Quốc. MG, Chery, Geely và GAC gia nhập từ năm 2019. Trong những năm gần đây, BYD, Omoda, Jaecoo, Aion, Jetour và Changan tiếp tục tham gia hoặc mở rộng danh mục sản phẩm.
Việt Nam: Nhiều lựa chọn mới nhưng thị phần vẫn khiêm tốn
Ở Việt Nam, những cái tên Trung Quốc cũng lần lượt xuất hiện trên thị trường. MG có mặt từ năm 2020, tiếp đó là Wuling, Haval, Lynk & Co và nhiều thương hiệu khác.
Năm 2024 đánh dấu giai đoạn gia nhập dồn dập khi BYD, Omoda, Jaecoo, GAC, Aion lần lượt ra mắt hoặc công bố kế hoạch kinh doanh. Geely và Zeekr cũng tiếp tục mở rộng hiện diện trong giai đoạn sau đó. Theo thống kê, Việt Nam hiện có 14 thương hiệu ô tô Trung Quốc.
Tuy nhiên, phía sau sự gia tăng về số lượng thương hiệu là một bức tranh doanh số không đồng đều. Trong 9 tháng đầu năm 2026, Thái Lan và Indonesia là hai thị trường tiêu thụ xe Trung Quốc lớn nhất trong khu vực.
Tại Thái Lan, các hãng xe Trung Quốc bán hơn 167.000 xe, chiếm khoảng 30,1% thị phần. BYD và Denza dẫn đầu. Cùng thời gian này, giá trị nhập khẩu ô tô điện từ Trung Quốc đạt hơn 2,3 tỷ USD, tương đương 96% tổng giá trị nhập khẩu ô tô điện của nước này.
Indonesia ghi nhận doanh số 131.584 xe của các thương hiệu Trung Quốc, chiếm 19,4% thị phần, theo số liệu GAIKINDO. Riêng BYD bán được 43.727 xe, gần gấp 3 lần tổng doanh số của toàn bộ nhóm thương hiệu Trung Quốc tại Việt Nam trong cùng kỳ.
Tại Malaysia, doanh số xe Trung Quốc tăng từ 578 chiếc năm 2022 lên 66.198 chiếc năm 2025, đưa thị phần từ 0,08% lên 7,61%. Trong 9 tháng đầu năm 2026, 10 thương hiệu Trung Quốc bán chạy nhất đạt tổng cộng 52.672 xe, tương đương 8,74% thị phần.
Dù vậy, Malaysia có lợi thế riêng từ hai thương hiệu nội địa Perodua và Proton, chiếm gần 62% thị phần. Trong khi đó, tại Philippines, các thương hiệu Trung Quốc thuộc phạm vi thống kê của CAMPI-TMA đạt doanh số 19.616 xe BEV, HEV và PHEV trong 9 tháng đầu năm 2026, tương đương khoảng 6,4% thị phần.
Đặt cạnh những con số này, kết quả tại Việt Nam tạo nên sự tương phản rõ rệt. Trong 9 tháng đầu năm 2026, các thương hiệu ô tô Trung Quốc chỉ bán được 15.522 xe, tương đương khoảng 3% thị phần.
Những con số cho thấy sự hiện diện rộng rãi chưa đồng nghĩa với khả năng chiếm lĩnh thị trường. Một số thương hiệu chỉ bán được vài chục đến vài trăm xe mỗi tháng, thậm chí có doanh nghiệp đã rút lui mà không tạo được dấu ấn đáng kể.
Điều đáng chú ý là các hãng xe Trung Quốc không thiếu sản phẩm để cạnh tranh. Nhiều mẫu xe được đưa về Việt Nam có thiết kế hiện đại, công nghệ và trang bị phong phú. Xe điện, hybrid cũng là những dòng sản phẩm được đầu tư mạnh.
Nhưng từ một mẫu xe được giới thiệu đến quyết định mua của khách hàng vẫn là khoảng cách không dễ thu hẹp. Người tiêu dùng không chỉ nhìn vào thiết kế, giá bán hay những trang bị được quảng bá. Uy tín thương hiệu, khả năng duy trì hoạt động và niềm tin vào sản phẩm cũng là những yếu tố quan trọng.
Một showroom có thể nhanh chóng được khai trương, nhiều mẫu xe có thể liên tục xuất hiện, nhưng sự tin tưởng của khách hàng không thể hình thành chỉ sau một chiến dịch quảng bá.
Đó cũng là thách thức lớn nhất đối với các hãng xe Trung Quốc tại Việt Nam. Muốn có chỗ đứng bền vững, các doanh nghiệp không chỉ cần mở rộng hệ thống phân phối hay đưa thêm sản phẩm mới về nước, mà còn phải chứng minh khả năng đồng hành lâu dài với người mua.
Trong cuộc cạnh tranh tại Đông Nam Á, Việt Nam vì thế không đơn thuần là một thị trường có thêm nhiều thương hiệu mới. Đây còn là phép thử đối với khả năng xây dựng niềm tin của các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc.
Hồng Sơn (hồng sơn)
