Mái nhà bình yên của những mảnh đời kém may mắn

NGHỆ AN – Tại Mái ấm An Tôn, thầy Hồ Hữu Loạn cùng hơn 10 tu sĩ ngày đêm lo cơm nước, giấc ngủ cho những người có hoàn cảnh đặc biệt, từ trẻ em đến người cao tuổi, giúp nhiều người dần ổn định tinh thần và tìm lại niềm vui sống.

Mái ấm nằm tại xóm 2, xã Văn Kiều, tỉnh Nghệ An, thuộc giáo xứ Cồn Mộc, bắt đầu hoạt động từ đầu năm 2022. Đến nay, nơi đây là chỗ nương tựa của 63 nam giới có độ tuổi từ khoảng 9 đến 75. Những người ở đây mắc nhiều bệnh lý khác nhau như tâm thần, bại não, bại liệt, khiếm thính. Một số khác mồ côi, bị bỏ rơi hoặc có gia đình không còn khả năng chăm sóc.

Mỗi ngày, các tu sĩ thay phiên nấu ăn, tắm rửa, giặt giũ, thay tã, chăm người nằm liệt giường và trấn an người có biểu hiện kích động. Công việc nặng nhọc, lặp đi lặp lại, nhưng họ vẫn bền bỉ với mong muốn mang đến cho người kém may mắn một mái nhà bình yên.

Lựa chọn đời tu để phụng sự người nghèo khó

Thầy Hồ Hữu Loạn (SN 1977, trú xã Văn Kiều) vẫn nhớ chuyện mẹ kể về ngày mình ra đời. Khi ấy, mẹ thầy gặp biến chứng khó sinh, tính mạng nguy kịch, may mắn sau khi cả nhà cầu nguyện với Thánh Antôn, bà đã vượt cạn an toàn.

Thầy Loạn cùng các tu sĩ chăm sóc, tắm rửa cho những người tàn tật. (Ảnh minh họa: NAM)

Là con cả trong gia đình Công giáo có 10 người con, thầy sớm hiểu nỗi vất vả của cha mẹ. Hơn 3 năm làm việc tại Malaysia, thầy dành dụm gửi tiền về giúp gia đình và nuôi các em ăn học. Năm 2009, khi trở về Việt Nam, thầy quyết định đi tu với mong muốn phụng sự Chúa và chăm lo cho người nghèo khó, bệnh tật.

“Tôi muốn đi tu, dâng mình cho Chúa, hy sinh cuộc đời mình để phục vụ tha nhân, phục vụ những người có hoàn cảnh khó khăn. Gia đình có 10 anh em, nhưng 3 người em của tôi cũng chọn theo con đường tu sĩ để hy sinh, phục vụ người nghèo”, thầy Loạn chia sẻ.

Theo thầy, chăm sóc người bệnh nặng, không tự chủ được sinh hoạt cá nhân, đòi hỏi nhiều kiên nhẫn và tận tâm. Có người nằm một chỗ, mọi việc đều cần người hỗ trợ; có người thường xuyên mất kiểm soát hành vi.

“Có những người không làm chủ được việc vệ sinh, đi đến đâu thì mình lại phải dọn đến đó. Người nằm một chỗ thì đêm hôm các thầy phải xuống thay tã”, thầy kể. Dù vất vả, niềm vui của các tu sĩ đôi khi chỉ là một nụ cười, một lời chào. Đó cũng có thể là sự thay đổi nhỏ ở những người từng sống khép kín, khó kiểm soát hành vi, nay dần ổn định và biết giúp đỡ người khác.

Anh H.Đ.L đến mái ấm khoảng 2 năm trước với biểu hiện ảo giác, kích động và mất kiểm soát hành vi. Sau thời gian được chăm sóc, tinh thần anh ổn định dần, tính tình cởi mở hơn và thường xuyên ca hát. Câu chuyện của em N.V.A (17 tuổi) khiến nhiều người xót xa. Em bị khiếm thính, không nói được từ nhỏ, rồi hai năm trước mất mẹ trong một vụ tai nạn khi bà đang mang thai tháng thứ 6. Cú sốc ấy khiến hai bố con suy sụp tinh thần nên người thân đưa cả hai đến mái ấm để được chăm sóc.

Sau một thời gian, sức khỏe người bố ổn định và ông trở về nhà, còn em ở lại. Từ cậu bé lầm lì, ít giao tiếp, em trở nên nhanh nhẹn, vui vẻ và chủ động giúp mọi người, đến giờ ăn lại lấy cơm cho các thành viên.

“Thấy Anh dần hòa nhập, vui vẻ trở lại khiến chúng tôi cũng cảm thấy hạnh phúc”, thầy Loạn tâm sự. Ông Vũ Văn Quý (54 tuổi) cũng tìm được chỗ dựa tại đây. Hơn 3 năm trước, vợ ông đi chợ rồi mất tích, dù gia đình tìm kiếm nhiều năm vẫn không có tin tức.

Quá đau buồn, ông tìm đến rượu, tinh thần suy sụp rồi mắc bệnh tâm thần. Nay sức khỏe và tinh thần đã ổn định, ông phụ giúp các tu sĩ xây dựng, trát tường, sửa sang cơ sở vật chất. “Ở đây tôi cảm thấy ấm áp, hỗ trợ được các thầy sơn sửa, trát tường. Tôi không có ý định trở về nhà mà mong muốn ở lại cùng các thầy để phục vụ, giúp đỡ mọi người tại mái ấm”, ông Quý chia sẻ.

Em N.V.L (13 tuổi) bị khiếm thính, không nói được và mắc chứng tăng động. Cha mẹ em chia tay, mẹ mắc bệnh tim nhưng vẫn làm thuê, rửa bát ở các nhà hàng để nuôi con, còn hai người con khác cũng gặp vấn đề sức khỏe. Gần 2 năm qua, em sống tại mái ấm và được các tu sĩ chăm lo từng bữa ăn, giấc ngủ. Mẹ em chỉ thỉnh thoảng đến thăm vì còn phải mưu sinh.

Theo thầy Loạn, mái ấm ưu tiên người nghèo khó, mồ côi, vô gia cư hoặc gia đình đã kiệt quệ vì bệnh tật. Kinh phí hoạt động chủ yếu nhờ các nhà hảo tâm đóng góp gạo, rau, thịt, cá, còn một số người được chăm sóc có trợ cấp xã hội để hỗ trợ chi phí sinh hoạt.

Những người có sức khỏe ổn định, còn khả năng lao động được khuyến khích phụ giúp việc chung hoặc làm thuê cho người dân quanh vùng. Từ chỗ phụ thuộc hoàn toàn vào người khác, họ dần tự chăm sóc được bản thân và đóng góp cho cộng đồng.

Có người được mái ấm cưu mang đến cuối đời, khi qua đời mà không có thân nhân nhận về thì các tu sĩ đứng ra lo hậu sự. Hiện khu nghĩa trang của mái ấm có những phần mộ của người vô gia cư, không nơi nương tựa. Ông Trần Văn Sao, Chủ tịch UBND xã Văn Kiều, đánh giá mái ấm đang làm một việc nhân đạo ý nghĩa, chăm sóc nhiều người khuyết tật, mắc bệnh tâm thần, trẻ em lang thang, cơ nhỡ. Chính quyền và các tổ chức đoàn thể địa phương thường xuyên thăm hỏi, nắm tình hình và vận động nhà hảo tâm hỗ trợ.

Ông cho rằng chăm sóc người bệnh nặng, nhất là người không thể tự phục vụ bản thân, đòi hỏi sự kiên trì và đức hy sinh rất lớn. “Những thầy tu trực tiếp chăm sóc người bệnh phải thực sự có bản lĩnh và đức hy sinh”, ông Sao nhận xét.

Nguyễn Quế (tổng hợp)