Cơ sở dữ liệu của Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) cho thấy cá kiếm, cá mập, cá thu vua và cá ngừ mắt to mang trong mình lượng thủy ngân cao hơn cá hồi hàng chục lần, một khoảng cách mà phụ nữ mang thai, người cho con bú và trẻ nhỏ không nên bỏ qua.
- Sau khi được cấp phép hoạt động trở lại, phòng khám Đa khoa Y học Nghệ An tiếp tục lừa người bệnh
- Nữ sinh Đại học Thái Nguyên ghi dấu tại Hoa hậu Việt Nam 2026
- Hứa lo sổ đỏ, nhận hơn 2,5 tỷ đồng rồi chiếm đoạt, sau đó đầu thú
Có những con cá lớn lên trong im lặng của biển, ăn hết con mồi này đến con mồi khác, và mang theo trong thịt mình một thứ không bao giờ biến mất: methylmercury. Kết quả công bố ngày 23/7/2026 ghi nhận điều đó bằng những con số cụ thể, và phía sau mỗi con số là một lựa chọn mà ai đó sẽ phải đưa ra trên bàn ăn.
Cá kiếm, trong 636 mẫu được khảo sát, mang trung bình 0,995 ppm thủy ngân; có mẫu lên tới 3,22 ppm. Nó là loài lớn, có thể dài vài mét, sống bằng cách săn mực và cá nhỏ suốt đời, và mỗi bữa ăn của nó lại để lại một dấu vết không thể xóa trong chính cơ thể nó.
Cá mập mang con số tương đương: 0,979 ppm trung bình trong 356 mẫu, và một mẫu đạt tới 4,54 ppm — cao nhất trong bốn loài được nhắc đến ở đây. Nó sống lâu, đứng ở tầng cao của chuỗi thức ăn, và mức thủy ngân trong mỗi con còn tùy vào tuổi đời, kích thước, vùng biển nó từng đi qua.
Cá thu vua thì khác một chút: 0,73 ppm trung bình trong 213 mẫu, dao động từ 0,23 đến 1,67 ppm. Nhưng cái tên “cá thu” lại dễ đánh lừa — cá thu Đại Tây Dương chỉ mang 0,05 ppm, cá thu chub Thái Bình Dương 0,088 ppm. Một cái tên giống nhau, một khoảng cách gấp cả chục lần.
Cá ngừ mắt to cũng vậy. 0,689 ppm trung bình trong 21 mẫu, cao hơn cá ngừ đóng hộp loại “light” gần sáu lần. Nó sống lâu hơn, đứng cao hơn trong chuỗi thức ăn so với con cá ngừ vằn nhỏ bé vẫn nằm trong những chiếc hộp quen thuộc trên kệ siêu thị.
Ngưỡng được đặt ra cho phụ nữ mang thai, người cho con bú và trẻ từ 1 đến 11 tuổi là 0,46 ppm. Bốn loại cá trên đều vượt xa, không phải vượt nhẹ.
Điều đó không có nghĩa một miếng cá kiếm ăn một lần sẽ gây hại ngay cho người trưởng thành khỏe mạnh. Nhưng nguy cơ không nằm ở một bữa ăn — nó nằm ở sự lặp lại, ở thói quen âm thầm tích tụ qua tháng năm, và hệ thần kinh đang hình thành của một đứa trẻ không cho phép người lớn chủ quan.
Không ai phải bỏ cá ra khỏi bữa cơm. Cá hồi, cá mòi, cá cơm, cá rô phi, cá minh thái, cá trích, tôm — vẫn ở đó, với 0,022 ppm, 0,01 ppm, những con số nhỏ đến mức gần như vô hại.
Chỉ cần đọc kỹ cái tên trên bao bì trước khi mua — cá thu vua không phải cá thu Đại Tây Dương, cá ngừ mắt to không phải cá ngừ vằn. Và cần nhớ thêm một điều: lửa không rửa sạch được thủy ngân. Chiên, nướng, hấp — không gì trong số đó lấy đi được thứ đã ở trong thịt cá từ lâu. Phụ nữ mang thai và cho con bú được khuyên dùng khoảng 227g–340g cá ít thủy ngân mỗi tuần, chia làm 2–3 khẩu phần, mỗi khẩu phần chừng 113g.
Phạm Mai (tổng hợp)
