Tòa phúc thẩm hủy án sơ thẩm, chuyển hồ sơ về TAND tỉnh Phú Thọ để xét xử lại sau khi thu thập thêm chứng cứ — đây là lần thứ ba vụ tranh chấp 1.200 m² đất thừa kế giữa 11 anh chị em quay về cấp sơ thẩm sau 4 năm kiện tụng.
- Bốn khu đô thị ở Nghệ An đang chờ gỡ vướng giải phóng mặt bằng
- Hàn Quốc công bố kế hoạch nghìn tỷ USD để trở thành cường quốc AI
- Giáo viên Trường THPT chuyên Tuyên Quang bị giữ khẩn cấp vì nghi gian lận thi
Vụ kiện xoay quanh thửa đất 1.200 m2 mà cha mẹ họ mua từ năm 1962. Năm 2020, khi ông Nam – con trai trưởng – họp 11 anh chị em để bàn việc xây nhà từ đường trên phần đất còn lại, ông Dũng (con thứ tư) mới thông báo toàn bộ 1.200 m² đã được huyện cấp sổ đỏ cho mình từ năm 2005, khi mẹ còn sống.
Ông Dũng cho rằng từ năm 1992, cha đã làm thủ tục tại UBND xã cho ông toàn bộ diện tích. Từ đó, ông quản lý, tôn tạo, đóng thuế, thế chấp vay ngân hàng và sử dụng ổn định trong suốt nhiều năm mà không ai phản đối. Theo ông, di sản đã được cha mẹ định đoạt từ lâu, và việc các anh chị em nay mới lên tiếng đòi quyền lợi là do “sốt đất”.
Cấp sơ thẩm chấp nhận lập luận này: quy trình cấp sổ đỏ năm 2005 được thực hiện công khai, niêm yết danh sách và thông báo trên loa phát thanh 15 ngày nhưng không có khiếu nại; việc cha mẹ và anh chị em không phản đối trong nhiều năm được xem là căn cứ để xác định cha mẹ đã đồng ý cho ông Dũng sử dụng toàn bộ thửa đất. Tòa công nhận đây là trường hợp chiếm hữu ngay tình và tuyên 1.200 m2 thuộc quyền sử dụng của ông Dũng.
Tuy nhiên, VKS và tòa phúc thẩm bác bỏ toàn bộ lập luận trên. Một cựu cán bộ địa chính xã thừa nhận đã tự ý gạch tên người cha để thay bằng tên ông Dũng trong hồ sơ địa chính chỉ dựa trên “lời nói miệng” của người cha — điều mà VKS xác định là sai phạm nghiêm trọng, không thể làm căn cứ xác lập quyền sử dụng đất. Thửa đất là tài sản chung của hai vợ chồng, nên việc một mình người cha định đoạt là không hợp pháp. VKS cũng cho rằng thủ tục hành chính niêm yết 15 ngày không thể thay thế cho thỏa thuận phân chia di sản giữa 11 người con. “Không thể dùng lý do họ không phản đối lúc đó để tước bỏ quyền thừa kế”, VKS nêu quan điểm.
Tòa phúc thẩm đồng tình, nhận định sự im lặng kéo dài của cha mẹ và các anh chị em không đủ căn cứ để mặc nhiên công nhận toàn bộ quyền sử dụng đất cho ông Dũng, và việc này gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền lợi của những người con còn lại. Do thửa đất đang được ông Dũng thế chấp tại ngân hàng, tòa phúc thẩm không thể phân chia di sản ngay tại phiên xét xử và quyết định hủy toàn bộ bản án sơ thẩm.
Nguyễn Quế (tổng hợp)
