Cuộc đua Bắc Cực: Mỹ vung tiền đóng tàu phá băng để không "hụt hơi"

Để không bị “bỏ xa” trên đường đua băng giá, Mỹ đã chi 8,6 tỷ USD để đóng mới dàn tàu phá băng, kỳ vọng thay thế những “lão tướng” đã quá già nua.

Những “lão tướng” già nua và áp lực từ các nước láng giềng

Bắc Cực bây giờ không còn là vùng đất xa xôi, băng giá yên bình nữa mà đã trở thành một “chảo lửa” địa chính trị thực sự khi băng tan nhanh chóng. Đối với Mỹ, việc giữ vững đôi chân tại vùng cực này không chỉ là để khẳng định chủ quyền mà còn là bảo vệ “nồi cơm” kinh tế của mình trước các đối thủ. Thế nhưng, nhìn vào đội ngũ tàu phá băng hiện có của Lực lượng Bảo vệ Bờ biển Mỹ, nhiều người không khỏi lo lắng khi năng lực đang có dấu hiệu tụt dốc không phanh.

Trong tay Mỹ hiện chỉ có vỏn vẹn 3 chiếc tàu phá băng vùng cực, và đáng nói nhất là chiếc Polar Star đã “cày ải” quá tuổi thọ thiết kế đến gần 20 năm trời. Ngay cả “người khổng lồ” Healy, tàu phá băng lớn nhất của Mỹ, cũng liên tục “dở chứng” hỏng hóc máy móc, khiến việc thực hiện nhiệm vụ trở nên vô cùng khó khăn. Phải đợi đến tận năm 2025, lực lượng này mới đón thêm “tân binh” Storis, nhưng bấy nhiêu đó vẫn chỉ như muối bỏ bể trước sự già nua của cả hạm đội.

Nhìn sang hàng xóm Nga, người ta thấy một hạm đội hùng hậu với hơn 40 tàu phá băng, trong đó có những chiếc chạy bằng năng lượng hạt nhân cực kỳ mạnh mẽ. Trung Quốc dù ở xa nhưng cũng đã “lăm le” tiến vào Bắc Cực với ít nhất 4 tàu phá băng và đang tiếp tục sắm sửa thêm nhiều chiếc mới. Trong khi đó, hơn một nửa số tàu phá băng nội địa của Mỹ đều là những “lão tướng” phục vụ từ tận thập niên 1960, đã đến lúc phải nghỉ hưu sau nhiều thập kỷ gồng gánh nhiệm vụ nặng nề.

Cuộc đổ bộ của những “ông lớn” và kho báu vùng cực

Trước nguy cơ bị “hụt hơi” trong cuộc đua năng lực, Mỹ đã quyết định vung ra 8,6 tỷ USD để đóng mới một dàn 11 tàu phá băng hiện đại nhằm lấy lại vị thế. Đây là một chương trình có quy mô cực lớn, huy động cả những nhà thầu quốc tế sừng sỏ từ Phần Lan phối hợp cùng các xưởng tàu nội địa tại Mỹ để thi công. Việc phải tìm đến đối tác nước ngoài cho thấy Mỹ đang nỗ lực khôi phục lại ngành đóng tàu phá băng hạng nặng vốn đã bị “bỏ quên” suốt hơn 50 năm qua.

Lý do khiến Mỹ chấp nhận chi đậm như vậy là vì Bắc Cực đang tan băng với tốc độ chóng mặt, mỗi năm mất đi diện tích băng tương đương gần 100.000 km2. Điều này mở ra những con đường tắt trên biển, giúp tàu thuyền đi lại dễ dàng và nhanh chóng hơn nhiều so với việc đi vòng qua các kênh đào truyền thống. Lưu lượng tàu chở hàng, đặc biệt là tàu chở dầu thô qua khu vực này đã tăng vọt trong những năm gần đây, cho thấy tiềm năng giao thương vô cùng sôi động tại vùng cực.

Đặc biệt, Bắc Cực còn được coi là “kho báu” tài nguyên chưa khai phá của nhân loại với giá trị ước tính lên đến 1.000 tỷ USD, bao gồm cả dầu mỏ lẫn khí đốt. Nơi đây dự kiến nắm giữ tới 30% lượng khí đốt của toàn thế giới, một con số đủ để khiến bất kỳ cường quốc nào cũng phải thèm muốn và tìm cách sở hữu. Vì vậy, việc đóng thêm tàu phá băng mới không chỉ là để tuần tra mà còn là để Mỹ chắc suất trong cuộc cạnh tranh giành lấy những nguồn lợi khổng lồ đang ẩn giấu dưới lớp băng tan.

Theo: Báo Dân trí