Các chuyên gia y tế khuyến cáo về cách xử trí ngộ độc thực phẩm an toàn, nhấn mạnh việc bù nước đúng cách và tránh tự ý dùng thuốc điều trị.
Quy tắc vàng bù nước để xử trí ngộ độc thực phẩm
Dịp Tết với lịch trình ăn uống dày đặc thường kéo theo nguy cơ ngộ độc thực phẩm và viêm dạ dày ruột cấp tính do vi khuẩn gây ra. Bác sĩ Lâm Nguyễn Thùy An nhấn mạnh rằng việc đánh giá tình trạng mất nước quan trọng hơn nhiều so với việc chỉ quan tâm đến số lần bệnh nhân đi ngoài. Sử dụng dung dịch Oresol để bù nước và điện giải kịp thời là biện pháp quan trọng nhất giúp ngăn chặn các diễn tiến xấu của bệnh.
Việc pha chế Oresol cần sự chuẩn xác tuyệt đối theo hướng dẫn để đảm bảo nồng độ khoáng chất phù hợp nhất cho cơ thể đang suy kiệt. Người dân không nên tự ý ước lượng lượng nước mà phải dùng các dụng cụ đo lường chính xác để tránh tình trạng dung dịch quá đặc gây hại cho thận. Cần lưu ý rằng dung dịch sau khi pha chỉ có giá trị trong 24 giờ, quá thời gian này cần pha gói mới để tránh bị nhiễm khuẩn.
Cách uống cũng cần được thực hiện từng bước một để cơ thể có thời gian dung nạp và hồi phục niêm mạc đường tiêu hóa. Nên uống từng ngụm nhỏ và chia thành nhiều lần trong ngày, đặc biệt là sau mỗi lần đi tiêu lỏng để bổ sung ngay lượng dịch vừa mất. Đối với trẻ nhỏ, cha mẹ cần kiên nhẫn cho uống theo lượng tính trên mỗi kg cân nặng để đảm bảo bé không bị kiệt sức do thiếu hụt điện giải.
Cảnh báo sai lầm khi tự xử trí ngộ độc thực phẩm
Một thực tế đáng lo ngại là nhiều người chỉ dùng nước lọc để bù dịch khi bị tiêu chảy, điều này hoàn toàn không đủ để khôi phục các khoáng chất cần thiết. Sự mất cân bằng giữa nước và các ion như natri, kali sẽ khiến người bệnh bị chuột rút và cảm thấy mệt mỏi kéo dài hơn mức bình thường. Những loại đồ uống có ga hay bia rượu cũng cần tuyệt đối tránh xa vì chúng chỉ làm dạ dày thêm kích ứng và mất nước.
Thói quen tự ý ra hiệu thuốc mua thuốc cầm tiêu chảy hoặc kháng sinh về dùng cũng ẩn chứa nhiều hiểm họa khôn lường cho sức khỏe. Thuốc cầm tiêu chảy có thể giữ lại các mầm bệnh và độc tố trong ruột lâu hơn, khiến tình trạng viêm nhiễm trở nên trầm trọng và khó điều trị. Trong khi đó, việc lạm dụng kháng sinh không những không diệt được virus mà còn làm hỏng hệ vi sinh vật có lợi, gây rối loạn tiêu hóa kéo dài.
Quan niệm nhịn ăn để “sạch bụng” là một sai lầm cần được thay đổi vì cơ thể vẫn rất cần năng lượng để phục hồi các tế bào niêm mạc ruột. Thay vì nhịn hoàn toàn, người bệnh nên được ăn các món nhẹ, lỏng và dễ tiêu hóa để đảm bảo sức đề kháng chống lại bệnh tật. Việc cung cấp đủ dinh dưỡng một cách hợp lý sẽ giúp quá trình hồi phục diễn ra nhanh hơn và người bệnh sớm trở lại sinh hoạt bình thường.
Khi nào cần đưa bệnh nhân đi viện xử trí ngộ độc thực phẩm?
Người thân cần theo dõi sát sao để phát hiện sớm các dấu hiệu mất nước nặng nhằm đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế ngay lập tức. Các biểu hiện như môi khô khốc, mắt trũng sâu, da khô và lượng nước tiểu giảm rõ rệt là những dấu hiệu cảnh báo cơ thể đã cạn dịch. Nếu bệnh nhân có thêm các triệu chứng thần kinh như lơ mơ, mệt lả hoặc khó đánh thức thì tuyệt đối không được chủ quan theo dõi tại nhà.
Các dấu hiệu nhiễm khuẩn như sốt cao trên 38,5 độ C, đau bụng dữ dội từng cơn hoặc đi ngoài có lẫn máu cũng yêu cầu sự can thiệp của bác sĩ. Đặc biệt, nếu tình trạng nôn mửa diễn ra liên tục khiến người bệnh không thể uống được bất kỳ thứ gì, cần phải được truyền dịch qua đường tĩnh mạch. Việc nhận diện đúng các dấu hiệu “báo động” này sẽ giúp cứu sống bệnh nhân và tránh được những biến chứng đáng tiếc.
Nhóm đối tượng dễ bị tổn thương như người cao tuổi, trẻ nhỏ và người có bệnh nền cần được đặc biệt quan tâm vì tốc độ mất nước rất nhanh. Các chuyên gia y tế khuyến cáo không nên để những trường hợp này ở nhà quá lâu mà cần sự đánh giá chuyên môn sớm từ bệnh viện. Sự kết hợp giữa bù điện giải đúng cách và chăm sóc y tế kịp thời là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe cho cả gia đình trong những ngày vui Tết.
Theo: VnExpress
