Núi Kailash ở Tây Tạng (Trung Quốc) là một trong những ngọn núi linh thiêng nhất châu Á. Theo ghi nhận, chưa có ai được xác nhận đã leo lên đỉnh núi cao khoảng 6.638m này, vì với nhiều tín đồ, nơi đây là không gian thiêng liêng cần được giữ nguyên.
- Ngư dân Thanh Hóa mất tích trên biển, tìm thấy thi thể sau một ngày
- Xác minh clip cụ bà 80 tuổi bị chồng đánh ở Nghệ An
- Người dân 8 hộ ở Lâm Đồng có lối tạm sau khi cầu dân sinh sập
Kailash nằm trong dãy Gangdise, thường được xếp vào hệ thống núi xuyên Himalaya, ở phía tây Khu tự trị Tây Tạng, Trung Quốc. Ngọn núi nằm gần khu vực thượng nguồn của nhiều con sông lớn ở châu Á như Indus, Sutlej, Brahmaputra và Karnali, một nhánh của sông Hằng.
Với độ cao khoảng 6.638m, Kailash nằm giữa cao nguyên Tây Tạng, gần biên giới Trung Quốc với Ấn Độ và Nepal. Xung quanh là những dãy núi cao và các hồ nước nổi tiếng, trong đó có hồ Manasarovar, nơi có ý nghĩa quan trọng trong đời sống tín ngưỡng của khu vực.
Trong tiếng Tây Tạng, ngọn núi được gọi là Gang Rinpoche, thường được hiểu là “Viên ngọc quý của tuyết”. Tên Kailash là cách gọi theo tiếng Phạn (Sanskrit), được dùng phổ biến ở Ấn Độ và trên thế giới. Hình dáng đặc biệt cùng vị trí giữa cao nguyên rộng lớn khiến ngọn núi gắn với nhiều câu chuyện và truyền thuyết được lưu truyền qua hàng nghìn năm.
Ngọn núi của nhiều tôn giáo
Kailash có ý nghĩa đặc biệt đối với nhiều tôn giáo. Người Hindu xem đây là nơi ngự của thần Shiva. Trong Phật giáo Tây Tạng, ngọn núi giữ vị trí quan trọng và được liên hệ với các truyền thống về vũ trụ. Với Kỳ Na giáo, Kailash gắn với vị tổ sư đầu tiên Rishabhanatha. Bön giáo, truyền thống tín ngưỡng bản địa lâu đời của người Tây Tạng, cũng xem đây là nơi linh thiêng. Thống nhất cách viết “Bön” hoặc “Bổn giáo” theo quy chuẩn toà soạn.

Chính những giá trị tín ngưỡng này khiến Kailash trở thành điểm hành hương đặc biệt. Thay vì tìm cách lên đỉnh, người hành hương thực hiện nghi lễ đi vòng quanh núi, gọi là kora trong tiếng Tây Tạng.
Hành trình kora quanh Kailash dài khoảng 50km, thường hoàn thành trong khoảng ba ngày, đi qua địa hình cao và khắc nghiệt, với điểm cao nhất ở đèo Dolma La trên 5.600m. Với người hành hương, đây không chỉ là một chuyến đi bộ mà còn là nghi lễ quan trọng.
Trong nhiều thế kỷ, người hành hương đã vượt qua những chặng đường gian khổ để hoàn thành hành trình này. Theo quan niệm của nhiều tín đồ, hành hương đến Kailash và đi vòng quanh núi là nghi lễ mang ý nghĩa tâm linh, giúp tích lũy công đức. Đây là niềm tin tôn giáo được lưu truyền trong các truyền thống hành hương tại khu vực. Bổ sung trích dẫn hoặc nguồn về niềm tin này nếu có.
Để đến Kailash, du khách phải vượt qua những vùng đất cằn cỗi, núi tuyết và các hồ nước xanh giữa cao nguyên. Vì vậy, người hành hương thường chuẩn bị kỹ về thể lực và tinh thần. Mùa thuận lợi cho hành trình thường kéo dài từ tháng 6 đến tháng 9 hằng năm.
Đỉnh núi chưa có dấu chân người
Khác với Everest, nơi hàng nghìn người từng đặt chân lên đỉnh, Kailash được ghi nhận là đỉnh núi chưa từng có người leo lên được xác nhận. Trong truyền thuyết Phật giáo Tây Tạng cũng có kể về những bậc thánh nhân như Milarepa từng lên tới đỉnh, nhưng đây là câu chuyện tâm linh, không phải ghi nhận leo núi.
Theo một số tường thuật, vào giữa thập niên 1980, nhà leo núi người Ý Reinhold Messner được đề nghị cơ hội leo Kailash nhưng đã từ chối. Các nguồn thường gắn quyết định này với sự tôn trọng giá trị linh thiêng của ngọn núi. Ông từng nói rằng nếu chinh phục ngọn núi này, con người sẽ chinh phục một điều gì đó trong tâm hồn người khác.
Năm 2001, thông tin về kế hoạch leo Kailash của một đoàn Tây Ban Nha do Jesús Martínez Novás dẫn đầu đã gây tranh luận và vấp phải sự phản đối từ các cộng đồng tôn giáo. Novás sau đó tuyên bố từ bỏ ý định leo núi. Các tường thuật về việc cấp phép và lệnh cấm leo núi có những khác biệt; vì vậy, chỉ nên khẳng định có lệnh cấm chính thức khi tìm được văn bản hoặc nguồn báo chí đáng tin cậy xác nhận rõ. Nếu khẳng định “có lệnh cấm chính thức”, nên tìm nguồn chính thức hoặc báo chí uy tín.
Vì vậy, câu chuyện về Kailash không chỉ nằm ở độ cao hay địa hình hiểm trở. Đối với nhiều tín đồ, việc giữ nguyên không gian linh thiêng và thực hiện nghi lễ đi vòng quanh núi mới là ý nghĩa quan trọng của hành trình đến đây.
Nguyễn Quế (tổng hợp)
