Thanh tra chỉ ra hàng loạt sai sót tín dụng ngân hàng tại Agribank, VietinBank

Cơ quan Thanh tra Ngân hàng Nhà nước vừa “điểm mặt” hàng loạt sai sót tín dụng ngân hàng tại Agribank và VietinBank, yêu cầu chấn chỉnh ngay rủi ro vốn.

Cận cảnh những “lỗ hổng” qua loạt sai sót tín dụng ngân hàng

Dòng vốn tín dụng vốn được ví như “mạch máu” của nền kinh tế, nhưng qua đợt thanh tra mới nhất của Ngân hàng Nhà nước, những “vết xước” trong quy trình cho vay tại nhiều “ông lớn” đã lộ diện. Tại các chi nhánh của Agribank từ Nghệ An, Hà Tĩnh đến Đắk Lắk, cơ quan chức năng đã chỉ rõ những tồn tại trong việc thẩm định, xét duyệt và kiểm tra sử dụng vốn. Đáng chú ý, tại Agribank Đắk Lắk – đơn vị chiếm dư nợ lớn nhất vùng – việc thu thập dữ liệu tài chính của khách hàng vẫn còn lỏng lẻo, tạo ra những mắt xích yếu trong quy trình cấp vốn cho người dân và doanh nghiệp địa phương.

Chuyện “thẩm định giá” vốn là khâu then chốt để đảm bảo an toàn tài sản bảo đảm, nhưng thực tế lại ghi nhận những tình huống “dễ dãi” đến lạ kỳ. Thay vì bám sát bảng giá đất chung, một số đơn vị cho vay tại Đắk Lắk lại chấp nhận chứng thư thẩm định giá do chính khách hàng cung cấp với giá trị cao vọt để làm cơ sở giải ngân. Cách làm này không chỉ tiềm ẩn rủi ro “vỡ trận” khi tài sản bị thổi phồng mà còn cho thấy công tác kiểm tra, giám sát khách hàng sử dụng vốn đúng mục đích tại đây vẫn còn “trắng” nhiều thông tin quan trọng.

“Áp lực” dường như đang đè nặng lên các chi nhánh phía Nam khi nợ xấu vẫn là bài toán khó giải quyết. Tại chi nhánh Kiên Giang II, dù dư nợ nông nghiệp chiếm tới 98% nhưng công tác xử lý, thu hồi nợ vẫn vướng phải những “dấu hiệu rủi ro” cần lưu ý. Những biến động về cây trồng và ảnh hưởng nghiệt ngã của biến đổi khí hậu đang khiến công tác xử lý nợ tại khu vực miền Nam và Tây Nam Bộ trở nên gian truân hơn bao giờ hết. Theo cơ quan thanh tra, dù chưa gây thiệt hại tài sản trực tiếp nhưng các sai sót tín dụng ngân hàng này cần được chấn chỉnh “ngay và luôn” để bảo vệ túi tiền của hệ thống.

Khi “nhà đất vàng” bị bỏ trống và bài toán quản trị rủi ro

Không chỉ Agribank, “ông lớn” VietinBank cũng bị nhắc tên với những thiếu sót trong công tác kiểm tra, giám sát vốn vay tại chi nhánh Hưng Yên và Huế. Tuy nhiên, điểm gây “sốt” hơn cả lại nằm ở khâu quản lý tài sản công và vốn đầu tư của ngân hàng này. Thanh tra chỉ rõ, trong khi nhiều dự án cần vốn thì VietinBank lại đang để trống 4 cơ sở nhà, đất “vàng” trong nhiều năm mà không xây dựng trụ sở. Việc chậm triển khai các dự án đã phê duyệt không chỉ làm phát sinh chi phí quản lý mà còn làm mất đi “chi phí cơ hội” đáng giá từ nguồn vốn đầu tư ban đầu.

Bức tranh quản lý 745 cơ sở nhà, đất của VietinBank còn xuất hiện những mảng màu “tối” về tính pháp lý. Có những mặt bằng được cho thuê nhưng tổ chức, doanh nghiệp sử dụng không đúng mục đích, thậm chí có cơ sở đang vận hành nhưng hồ sơ pháp lý vẫn chưa được bảo đảm đầy đủ. Câu chuyện “ôm” đất nhưng chậm tiến độ đã kéo theo hệ lụy là chi phí quản lý dự án tăng cao, không đạt được mục tiêu sử dụng vốn hiệu quả như kỳ vọng ban đầu của cơ quan quản lý. Đây là một “điểm mù” đáng lo ngại trong công tác quản trị tài sản tại một trong những ngân hàng thương mại nhà nước lớn nhất hiện nay.

Làn sóng thanh tra lần này cũng quét qua các chi nhánh của BIDV tại Đồng Nai, Vietcombank Bình Thuận hay BaovietBank Đắk Lắk với những sai phạm tương tự trong xử lý nợ xấu. Tại PGBank Khánh Hòa, tình trạng sai sót trong thu hồi nợ xấu ngoại bảng cũng bị “điểm tên” do tiềm ẩn nhiều rủi ro. Trong bối cảnh tín dụng bất động sản vẫn chiếm tỷ trọng lớn và hàng triệu tỷ đồng dư nợ đang nằm trong nhóm “khác”, việc minh bạch hóa các sai sót là vô cùng cần thiết. Những thông tin này không chỉ là lời cảnh báo cho các ngân hàng mà còn giúp thị trường có cái nhìn thực tế hơn về mạch nhịp của nền kinh tế thông qua lăng kính tài chính.

Nguyễn Hiền (tổng hợp)