TAM QUANG, NGHỆ AN – Hàng chục hộ nuôi cá lồng trên sông Lam đoạn qua xã Tam Quang và Tam Thái, Nghệ An mất gần hai tấn cá sau khi nước sông đột ngột đổi màu và đàn cá chết hàng loạt không có dấu hiệu bệnh truyền nhiễm.
- Máy tính và linh kiện Việt Nam tăng tốc xuất khẩu sang Mỹ, châu Âu
- Con trai biệt tích 25 năm trở về, cha nhận ra nhờ vết sẹo trên cánh tay
- Iran và Mỹ đàm phán gián tiếp tại Doha qua trung gian Qatar và Pakistan
Ngày 02/7, dọc khúc sông qua hai xã này, hàng chục lồng cá gần như trống rỗng sau một đêm, nhiều hộ mất toàn bộ sản lượng chăm sóc gần cả năm. UBND xã Tam Quang đã đề nghị cơ quan chuyên môn lấy mẫu nước và mẫu cá để xác định nguyên nhân, đồng thời yêu cầu các hộ tạm ngừng thả giống mới.
Ông Vi Văn Tỉnh, ngụ bản Đình Thắng, xã Tam Quang, đứng bên lồng cá gần trống rỗng. Hơn 2,5 tạ cá trắm – gần mười tháng chăm sóc, mỗi con đã đạt hơn 2kg và chỉ còn ít ngày nữa là đến vụ xuất bán – chết gần hết sau một đêm.
Tối 30/6, đàn cá bắt đầu bỏ ăn và nổi đầu có dấu hiệu thiếu oxy. Sáng hôm sau, ông Tỉnh ra kiểm tra và không còn gì để vớt vát.
“Toàn bộ tiền giống, thức ăn, công chăm sóc cả năm trời giờ coi như mất hết…”, ông Tỉnh thở dài.
Gần mười năm nuôi cá lồng trên sông Lam, đây là lần đầu tiên ông chứng kiến cảnh tượng này.
Cách đó không xa, ông Kha Văn Nghị, bản Đình Tiến, xã Tam Quang, liên tục bơm nước vào ba lồng cá với hy vọng giữ lại số còn sống, nhưng đàn cá trắm vẫn lần lượt nổi trắng bụng. “Gia đình mất khoảng 1,5 tạ cá. Giờ chỉ mong sớm xác định được nguyên nhân để người dân biết cách xử lý”, ông Nghị nói.
Tại xã Tam Thái, hiện tượng xuất hiện từ cuối tháng Sáu và tăng dần trong những ngày gần đây, với 35 lồng nuôi bị ảnh hưởng và gần một tấn cá chết. Không chỉ cá nuôi – cá tự nhiên cũng nổi trắng bụng dọc mặt sông, trong đó có cá mè, cá chép nặng gần 10kg, cá trôi, cá ngạnh, cá mương.
Nguồn nước sông đoạn qua hai xã chuyển màu nâu sẫm, xuất hiện nhiều cặn lơ lửng. Cá chết không có dấu hiệu xuất huyết hay tổn thương bên ngoài – những biểu hiện thường gặp của bệnh truyền nhiễm – khiến việc xác định nguyên nhân ban đầu gặp nhiều khó khăn.
Các hộ nuôi cho rằng thời tiết biến động gần đây – mưa lớn xen kẽ nắng nóng – có thể khiến môi trường nước thay đổi đột ngột, nhưng đây mới là nhận định ban đầu, chưa có cơ sở kết luận.
Bà Kha Thị Hiền, Phó Chủ tịch UBND xã Tam Quang, cho biết địa phương đã cử cán bộ đến các hộ nuôi hướng dẫn thu gom và xử lý cá chết theo quy định, theo dõi diễn biến môi trường nước, đồng thời UBND xã đã có văn bản đề nghị cơ quan chuyên môn lấy mẫu nước, mẫu cá để xác định nguyên nhân và đánh giá mức độ ảnh hưởng.
Đây không phải lần đầu tiên khu vực thượng nguồn sông Lam xảy ra cá chết hàng loạt. Đầu tháng 5/2026, đoạn sông qua xã Anh Sơn ghi nhận khoảng 8,6 tấn cá trong 19 lồng bè của 13 hộ dân chết chỉ trong thời gian ngắn, cùng lúc nhiều loài cá tự nhiên như cá chép, cá lăng, cá chạch, cá còm cũng chết và trôi nổi trên sông.
UBND tỉnh Nghệ An đã yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường cùng các địa phương rà soát các nguồn thải có nguy cơ tác động đến môi trường nước, kiểm tra và xác minh khi phát hiện dấu hiệu ô nhiễm, đồng thời tham mưu xử lý các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường.
Nguyễn Hiền (tổng hợp)
