Nghệ An – Chợ Ú ở xã Bạch Hà chỉ họp vài giờ mỗi phiên nhưng thu hút hàng trăm con trâu, bò; mỗi thương vụ được chốt bằng một vệt sơn đánh dấu chủ mới.
- Cháy bãi đỗ xe ở phường Nam Nha Trang, nhiều ô tô hư hỏng nặng
- Nghệ An bắt hai nghi phạm, thu giữ ma túy tổng hợp và heroin
- Tài xế ngủ gật gây tai nạn cháy xe làm bảy người chết bị khởi tố
Từ khoảng 4h sáng, khi trời còn tối, tuyến đường dẫn vào chợ Ú đã rộn ràng tiếng động cơ xe tải chở trâu, bò cùng tiếng gọi đàn vang khắp không gian. Thương lái từ nhiều địa phương nối nhau đưa gia súc về chợ, tạo nên khung cảnh nhộn nhịp ngay từ lúc bình minh chưa ló dạng.
Đến khoảng 5h, khu chợ gần như kín chỗ với hàng trăm con trâu, bò. Người mua liên tục len lỏi giữa các đàn gia súc để quan sát, trả giá. Chỉ trong vài giờ, hàng trăm con vật đã tìm được chủ mới.
Theo người dân địa phương, chợ Ú đã tồn tại từ nhiều thập kỷ trước. Ban đầu, đây chỉ là điểm họp tự phát trên một bãi đất trống để người dân mang trâu, bò đến trao đổi. Đến năm 1967, chợ được thành lập chính thức và duy trì hoạt động cho đến nay.
Chợ Ú thu hút hàng trăm trâu, bò và đông đảo thương lái từ nhiều địa phương đến giao dịch. (Ảnh minh họa: NAM)
Hiện chợ nằm cạnh trụ sở Công an xã Bạch Hà, gần tuyến đường N5 – trục giao thông kết nối Quốc lộ 1A với Quốc lộ 7. Mỗi tháng, chợ họp 6 phiên vào các ngày 1, 6, 11, 16, 21 và 26 âm lịch.
Được xem là chợ trâu, bò có quy mô lớn nhất khu vực Bắc Trung Bộ, chợ Ú thu hút nguồn hàng từ Nghệ An, các tỉnh lân cận, thậm chí cả gia súc được đưa về từ Lào và Campuchia.
Ông Hoan, một thương lái có nhiều năm gắn bó với chợ, cho biết cứ đến phiên là thương lái khắp nơi lại tập trung về đây. Nguồn hàng dồi dào giúp người mua có nhiều lựa chọn, còn các cơ sở thu mua duy trì hoạt động liên tục.
Theo ông Hoan, gia đình ông duy trì 7 lao động thường xuyên chuyên thu mua trâu, bò, chưa kể đội ngũ thời vụ chăm sóc và vỗ béo gia súc trước khi xuất bán.
Trâu, bò đưa vào chợ đều được gắn tem kiểm dịch. (Ảnh minh họa: NAM)
Với những người có kinh nghiệm, việc chọn được một con trâu, bò tốt không chỉ dựa vào ngoại hình mà còn phụ thuộc mục đích sử dụng. Nếu mua để lấy thịt, người mua sẽ quan tâm đến độ chắc khỏe và khả năng tăng trọng; còn mua để sinh sản hoặc làm sức kéo sẽ có những tiêu chí đánh giá khác.
Điểm đặc biệt tạo nên nét riêng của chợ Ú là cách xác nhận giao dịch. Sau khi thống nhất giá, người mua dùng bình sơn cầm tay xịt lên thân con vật một ký hiệu hoặc tên mình để đánh dấu đã đổi chủ, tránh nhầm lẫn giữa hàng trăm con trâu, bò tập trung trong cùng khu chợ.
Ngay sau khi được đánh dấu, gia súc nhanh chóng được đưa lên xe tải để vận chuyển đến nhiều tỉnh, thành phía Bắc và các địa phương lân cận.
Ông Nguyễn Văn Châu (53 tuổi), Phó Ban quản lý chợ Ú, cho biết tất cả trâu, bò đưa vào chợ đều phải có tem kiểm dịch. Gia súc từ ngoài tỉnh được gắn tem màu vàng, còn gia súc trong tỉnh sử dụng tem màu xanh nhằm thuận tiện cho công tác quản lý và kiểm soát dịch bệnh.
Theo ông Châu, giá mỗi con trâu dao động từ khoảng 10 đến 40 triệu đồng, tùy kích cỡ và chất lượng. Những con có ngoại hình đẹp, thể lực vượt trội có thể được trả hơn 100 triệu đồng để tuyển chọn tham gia các lễ hội chọi trâu, song trường hợp này không nhiều.
“Việc mua bán ở đây diễn ra rất nhanh. Có những thương vụ chỉ mất vài phút, khi hai bên đã thấy vừa ý thì chốt giá ngay”, ông Châu chia sẻ.
Đại diện Ban quản lý chợ cho biết mỗi phiên có khoảng 300 con trâu, bò được giao dịch. Chợ chỉ họp từ 4h đến khoảng 8h sáng, bởi sau thời điểm này thời tiết nắng nóng khiến gia súc dễ mất sức.
Mỗi con trâu, bò đưa vào chợ phải đóng 15.000 đồng. Khoản thu chủ yếu phục vụ công tác đảm bảo an ninh trật tự, vệ sinh môi trường; phần lớn được nộp về ngân sách địa phương, Ban quản lý chỉ giữ lại một phần để chi trả tiền điện chiếu sáng và các hoạt động phục vụ chợ.
Không chỉ là điểm giao thương lớn, chợ Ú còn tạo sinh kế cho nhiều người dân địa phương. Nghề dắt trâu, bò thuê, bán rơm, cung cấp nước tắm cho gia súc hay các quán ăn phục vụ thương lái đều trở nên nhộn nhịp vào mỗi kỳ họp chợ.
Nhiều hộ dân còn nhận chăn thả trâu, bò cho thương lái. Sau khi được thu mua, những con chưa xuất bán sẽ được gửi tại các cánh đồng trong vùng để vỗ béo, chờ đến phiên chợ tiếp theo.
Vì thế, dọc tuyến đường N5 và trên những cánh đồng ở xã Bạch Hà, không khó để bắt gặp những đàn trâu, bò lên tới hàng trăm con thong thả gặm cỏ dưới sự trông coi của người chăn giữ. Những phiên chợ chỉ kéo dài vài giờ rồi khép lại, nhưng dấu sơn còn lưu trên thân gia súc vẫn âm thầm đánh dấu một cuộc mua bán vừa hoàn tất, tiếp nối nhịp giao thương đã tồn tại suốt nhiều thập kỷ ở vùng đất này.
Nguyễn Quế (tổng hợp)
