Từ 16-22/11, mưa lũ lịch sử xảy ra tại Nam Trung Bộ, gây ngập lụt diện rộng, phá nhiều kỷ lục và khiến 91 người tử vong. Điều gì dẫn đến hiện tượng cực đoan này?
- Lũ lụt miền Trung gây thiệt hại nặng nề, 102 người chết và mất tích
- Ô tô con biến dạng sau vụ 5 xe tông liên hoàn, 2 người nhập viện
- Người ông Đắk Lắk quên mình lao vào lũ cứu con cháu
Mưa vượt chuẩn, lũ đồng loạt phá kỷ lục nhiều thập kỷ
Đợt mưa lớn từ 15-21/11 đã ảnh hưởng trực tiếp đến các tỉnh từ Hà Tĩnh đến Khánh Hòa. Không khí lạnh tăng cường kết hợp nhiễu động gió Đông khiến mưa kéo dài nhiều ngày; tập trung mạnh tại vùng núi phía Tây; khu vực Huế – Đà Nẵng và các tỉnh từ Quảng Ngãi đến Khánh Hòa. Một số điểm tại Đắk Lắk xuất hiện lượng mưa đặc biệt lớn trong ngày 19/11; vượt xa các giá trị từng quan trắc.
Tổng lượng mưa trong sáu ngày ghi nhận mức rất cao. Nhiều khu vực vượt 800-1.700mm. Một số trạm như Sơn Hòa; Quy Nhơn hay Sông Hinh phá ngưỡng lịch sử. Vùng đồng bằng Huế ngập sâu; nhiều sông tại Quảng Trị, Đà Nẵng, Quảng Ngãi liên tục vượt báo động 3. Tại Khánh Hòa; mưa lớn khiến Nha Trang ngập 3-4m; giao thông tê liệt hoàn toàn.
Từ 16-22/11, nhiều con sông ở Trung Bộ và Tây Nguyên ghi nhận lũ lớn; lũ đặc biệt lớn. Sông Ba tại Phú Lâm vượt kỷ lục năm 1993. Sông Kỳ Lộ và sông Dinh Ninh Hòa cũng vượt đỉnh lũ lịch sử. Tình trạng ngập lụt diễn ra trên diện rộng từ Quảng Trị đến Khánh Hòa; gây thiệt hại lớn và làm gián đoạn sinh hoạt hàng trăm nghìn hộ dân.
Theo các chuyên gia khí tượng, hiện tượng lũ đồng thời phá kỷ lục trên nhiều lưu vực là cực kỳ hiếm. Lũ năm nay có tần suất ước tính 50 năm. Các đợt mưa tích lũy từ tháng 10 đã vượt trung bình nhiều năm tới 200%; khiến đất bão hòa và làm lũ lớn xuất hiện nhanh hơn. Các yếu tố khí hậu cực đoan đã vượt ngoài khả năng tính toán thông thường.
Nguyên nhân thời tiết cực đoan và hậu quả nghiêm trọng
Theo phân tích chuyên môn; đợt mưa lũ lịch sử hình thành từ sự hội tụ hiếm gặp của nhiều hình thái khí tượng. Nhiễu động trong đới gió Đông hoạt động mạnh ở độ cao 1.500-5.000m. Không khí lạnh tăng cường liên tục từ ngày 17/11 tạo điều kiện hình thành vùng hội tụ ẩm lớn từ tầng thấp đến tầng cao. Hơi nước từ Biển Đông bổ sung dồn dập vào Trung Bộ; kết hợp với địa hình dãy Trường Sơn khiến đối lưu phát triển mạnh và duy trì mưa kéo dài.
Địa hình sông suối ngắn, dốc của Trung Bộ làm nước tập trung rất nhanh; gây lũ quét và lũ ống. Nhiều nơi ghi nhận nước dâng chỉ trong vài giờ. Khi triều cường xuất hiện cùng lúc; khả năng tiêu thoát bị giảm mạnh và ngập lụt nghiêm trọng hơn. Ngoài ra; biến đổi khí hậu làm gia tăng mưa cực đoan; khiến các hiện tượng thời tiết trở nên khó dự báo và nguy hiểm hơn.
Từ đầu năm đến nay, nhiều vùng trên cả nước phải đối mặt đợt lũ lớn liên tiếp. Nam Trung Bộ trở thành khu vực chịu thiệt hại nặng nhất chỉ trong vài ngày. Gần 200.100 nhà dân từng bị ngập sâu, riêng Đắk Lắk chiếm 150.000 nhà. Lũ cũng gây sạt lở nhiều tuyến quốc lộ và hư hỏng đường sắt tại các khu vực Đông Tác – Phú Hiệp.
Tính đến chiều 23/11; mưa lũ đã khiến 91 người tử vong và 11 người mất tích. Tổng thiệt hại kinh tế lên tới hơn 13.000 tỷ đồng. Đắk Lắk, Khánh Hòa và Lâm Đồng là các địa phương chịu ảnh hưởng nặng nhất. Chính phủ đã hỗ trợ khẩn cấp hơn 1.100 tỷ đồng và 4.000 tấn gạo dự trữ để giúp các tỉnh khắc phục hậu quả.
Theo: vietnamnet
