Tháng 12/2025, tại nhiều đô thị Trung Quốc, công nhân đòi lương bằng mạng sống và shipper bị ép tuân phục nền tảng số, phơi bày khủng hoảng lao động.
- Sập giàn giáo Nhà thi đấu Phú Thọ, một công nhân tử vong
- Elon Musk trở thành người giàu nhất lịch sử với khối tài sản 600 tỷ USD
- Cầu Trần Hưng Đạo: Hà Nội đổi quỹ đất 8.190 tỷ lấy siêu biểu tượng
Cuối năm 2025, những tín hiệu bất ổn xã hội tại Trung Quốc ngày càng lộ rõ. Hàng loạt vụ việc liên quan đến nợ lương, phản kháng cực đoan và áp lực lao động trong nền kinh tế nền tảng đã đặt ra câu hỏi nghiêm trọng về khả năng bảo vệ người lao động ở tầng đáy xã hội.
Trong hai ngày 14–15/12, tại khu Lục Hợp, huyện Triệu Châu, thành phố Đại Khánh, ba công nhân xây dựng đã leo lên cần cẩu tháp cao hàng chục mét để yêu cầu được trả tiền công. Thời điểm đó, nhiệt độ ban ngày chỉ quanh -6°C, ban đêm xuống gần -19°C. Gió mạnh và băng giá biến hành động này thành cuộc đánh cược sinh mạng thực sự.
Theo các công nhân, tiền lương bị chủ thầu chây ì kéo dài, mọi đơn khiếu nại gửi đến cơ quan chức năng đều rơi vào im lặng. Các hình thức phản đối tập thể nhanh chóng bị giải tán. Khi con đường pháp lý bế tắc, việc “leo lên cao” trở thành cách duy nhất để buộc xã hội phải nhìn thấy họ.
Đòi lương bằng mạng sống: Khi pháp luật không còn là chỗ dựa
Vụ việc tại Đại Khánh không phải là cá biệt. Nó phản ánh tình trạng phổ biến của nhiều lao động xây dựng: dự án hoàn thành, nhưng tiền công bị treo vô thời hạn. Trong bối cảnh chính quyền địa phương vừa giữ vai trò quản lý vừa có liên hệ lợi ích với doanh nghiệp, người lao động gần như không còn cơ chế bảo vệ hiệu quả.
Việc chấp nhận đối mặt nguy cơ tử vong để đòi lương cho thấy mức độ tuyệt vọng đã vượt xa ngưỡng chịu đựng thông thường. Đây cũng là dấu hiệu cho thấy các “van an toàn” xã hội đang mất tác dụng.
Shipper và cái giá của từng phút trong nền kinh tế nền tảng số
Ở một mặt trận khác của đời sống đô thị, các shipper Trung Quốc đang chịu áp lực khắc nghiệt từ hệ thống quản lý bằng thuật toán. Trên các nền tảng giao đồ ăn như Ele.me, việc giao hàng chậm dù chỉ vài phút có thể khiến thu nhập trong ngày bị xóa sạch bởi các mức phạt tự động.
Để tránh bị trừ tiền, nhiều shipper buộc phải vượt đèn đỏ, chạy quá tốc độ. Khi bị cảnh sát kiểm tra, đã xuất hiện những hình ảnh gây sốc: người giao hàng bị yêu cầu quỳ gối hoặc tự tát vào mặt ngay trên đường phố. Những hành vi mang tính sỉ nhục này lan truyền công khai, nhưng hiếm khi được xử lý triệt để.
Không có công đoàn độc lập, không có kênh thương lượng thực chất, người lao động nền tảng gần như không có quyền phản kháng. Dưới sự giám sát chặt chẽ, mọi tiếng nói phản đối đều dễ dàng bị dập tắt.
Từ công nhân xây dựng đến shipper, sự tuyệt vọng đang dần trở thành trạng thái bình thường. Những câu chuyện tưởng chừng rời rạc ấy thực chất là lát cắt của cùng một bức tranh: sóng ngầm xã hội Trung Quốc đang âm thầm dâng cao.
Theo: Mucnews
