Gần 40 triệu lao động Việt Nam chưa có chứng chỉ nghề, khiến kỹ năng không được công nhận, ảnh hưởng thu nhập, cơ hội việc làm và gây khó cho doanh nghiệp tuyển dụng, trả lương.
- Hơn 400 hồ sơ giáo viên bị loại ở Nghệ An: Áp lực tuyển dụng
- Vòi rồng lửa – Khi lửa và bão xoắn thành cột khổng lồ
- Căn nhà đắt nhất thế giới khiến giới siêu giàu choáng váng vì mức xa xỉ tột đỉnh
Khoảng trống lớn trong công nhận kỹ năng nghề
Theo dự thảo Tờ trình gửi Chính phủ, đến quý III/2025, tỷ lệ lao động qua đào tạo có bằng, chứng chỉ chỉ đạt khoảng 29,5%, tương đương gần 13 triệu người. Như vậy, còn gần 40 triệu lao động chưa có văn bằng, chứng chỉ phản ánh trình độ, kỹ năng nghề.
Nhiều lao động trong nhóm này đã tích lũy kinh nghiệm và kỹ năng thực tiễn qua nhiều năm làm việc. Tuy nhiên, do thiếu cơ chế đánh giá và công nhận phù hợp, kỹ năng của họ chưa được ghi nhận chính thức.
Bộ Giáo dục và Đào tạo cho rằng thực trạng này làm giảm giá trị kỹ năng lao động, hạn chế khả năng dịch chuyển việc làm và tiếp cận thu nhập tương xứng. Doanh nghiệp cũng gặp khó trong tuyển dụng, bố trí nhân sự và trả lương theo năng lực thực tế.
Các nghiên cứu cho thấy công nhân trong doanh nghiệp chỉ chiếm khoảng 27% lực lượng lao động xã hội nhưng tạo ra hơn 65% tổng giá trị sản phẩm và trên 70% nguồn thu ngân sách nhà nước.
Hoàn thiện khung pháp lý gắn kỹ năng với việc làm
Trên cơ sở Luật Việc làm năm 2025, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã xây dựng dự thảo Nghị định quy định chi tiết về phát triển kỹ năng nghề. Dự thảo hiện đang được Bộ Tư pháp thẩm định.
Nghị định hướng tới xây dựng hệ sinh thái phát triển kỹ năng nghề đồng bộ, hiện đại. Nội dung trọng tâm gồm khung trình độ kỹ năng nghề quốc gia, tiêu chuẩn kỹ năng nghề và hệ thống đánh giá, cấp chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia.
Dự thảo nhấn mạnh chứng chỉ kỹ năng nghề là căn cứ quan trọng để doanh nghiệp tuyển dụng, bố trí việc làm và trả lương. Kỹ năng được công nhận chính thức sẽ trở thành yếu tố then chốt trong quan hệ lao động, thay vì chỉ dựa vào bằng cấp đào tạo.
Ngoài ra, dự thảo cũng đề xuất các chính sách hỗ trợ người lao động tham gia đánh giá, cấp chứng chỉ và bồi dưỡng nâng cao kỹ năng. Bộ Giáo dục và Đào tạo đánh giá việc ban hành Nghị định là yêu cầu cấp thiết, nhằm nâng cao giá trị kỹ năng nghề và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.
Theo: Dân Trí
