Đại biểu Quốc hội cho rằng việc khởi tố Nguyễn Văn Hợi (Khánh “Sky”), Hồ Văn Khoa và Trần Đình Tiệp (“Vua Quạt”) cho thấy cần xử lý cả cơ chế giúp nội dung lệch chuẩn tạo ra danh tiếng, thu nhập và ảnh hưởng trên mạng xã hội.
- Bảo mẫu TPHCM dùng dây thun đánh hai bé 2 tuổi, trường bị đình chỉ
- Nghệ An sắp xếp trường học, khoảng 1.100 cán bộ quản lý trở lại giảng dạy
- Thanh tra chỉ ra sai phạm tại nhiều doanh nghiệp kinh doanh vàng
Vụ việc bắt đầu từ những tranh cãi trên mạng xã hội rồi phát triển thành các màn công kích, thách thức và va chạm ngoài đời thực. Nguyễn Văn Hợi (Khánh “Sky”), Hồ Văn Khoa và Trần Đình Tiệp (“Vua Quạt”) vừa bị công an khởi tố điều tra về các tội Gây rối trật tự công cộng và Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.
Đại biểu Quốc hội Vũ Văn Tiến, Ủy ban Văn hóa và Xã hội, cho rằng những trường hợp được gọi là “giang hồ mạng” có điểm chung là thường dùng phát ngôn gây sốc, cách hành xử ngông nghênh, khoe tiền của, thách thức hoặc giải quyết mâu thuẫn theo kiểu “ăn thua đủ” để thu hút sự chú ý.
“Lâu nay, không gian mạng diễn ra nghịch lý là hành vi sai lệch nếu được nhiều người chú ý, có thể giúp một người trở nên nổi tiếng”, ông Tiến nêu.
Sự chú ý từ những nội dung tai tiếng có thể kéo theo lượng người theo dõi, tiền quảng cáo và phạm vi ảnh hưởng lớn hơn. Khi lượt xem trở thành thước đo danh vọng, những hành vi lệch chuẩn vì thế có thể được tiếp sức bởi chính lợi ích mà chúng tạo ra.
Ông Tiến cảnh báo việc quản lý “giang hồ mạng” không thể chỉ chờ đến khi cá nhân vi phạm mới xử lý, bởi một cuộc tranh cãi trên mạng có thể tiếp tục phát triển thành hành vi ngoài đời thực.
“Không thể chờ đến khi một cuộc chửi bới trên livestream biến thành xô xát ngoài đời, một lời đe dọa trở thành hành động hay mâu thuẫn gây nên hậu quả mới bắt đầu can thiệp”.
Theo ông, những nội dung có dấu hiệu kích động bạo lực, đe dọa hoặc có nguy cơ kéo mâu thuẫn từ mạng ra đời thực cần được nhận diện sớm. Cùng với đó, chế tài phải đủ rõ và đủ mạnh để buộc các nền tảng mạng xã hội thực hiện trách nhiệm của mình.
Không thể chỉ xử lý khi sự việc đã xảy ra
Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Tạ Văn Hạ nhấn mạnh cần có cơ chế ràng buộc trách nhiệm của các nền tảng mạng xã hội và nhà cung cấp dịch vụ trong việc quản lý các vấn đề liên quan an ninh trật tự, thuần phong mỹ tục và đạo đức văn hóa.
Ông Hạ hoan nghênh động thái kịp thời của cơ quan công an, đồng thời lưu ý rằng chủ động ngăn chặn từ sớm sẽ hiệu quả hơn việc để sự việc xảy ra rồi mới xử lý. Về chính sách, ông đề nghị Quốc hội tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý về an ninh mạng và phòng chống tội phạm công nghệ cao.
Đại biểu Trịnh Thị Tú Anh (Lâm Đồng) nhìn nhận “giang hồ mạng” không còn đơn thuần là những cá nhân phát ngôn lệch chuẩn mà đã trở thành một “mô hình kinh doanh”, dựa vào nội dung kích động, gây sốc để thu hút tương tác.
Bà lưu ý không thể để một người liên tục livestream xúc phạm, đe dọa, kích động, thậm chí có dấu hiệu phạm tội nhưng vẫn hoạt động và kiếm tiền trong thời gian
“Để hạn chế những hiện tượng như giang hồ mạng, cần pháp luật nghiêm minh, nền tảng đủ trách nhiệm, truyền thông đủ nhanh và người dùng đủ tỉnh táo. Điều quan trọng nữa, phải cắt đứt cơ chế biến tai tiếng thành lợi ích”, đại biểu Vũ Văn Tiến nhấn mạnh.
Nguyễn Quế (tổng hợp)
