Cơn sốt tưởng như cảm cúm và những giờ không thể chậm trễ

TPHCM – Ba học sinh Trường THCS Hai Bà Trưng, xã Hiệp Phước, mắc bệnh do não mô cầu nhóm B, trong đó một em đã tử vong.

Hai em còn lại đang được điều trị, còn ngành y tế khẩn trương rà soát người tiếp xúc gần để ngăn nguy cơ lây lan. Ngay sau khi ghi nhận ca bệnh, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TPHCM (HCDC) cùng nhà trường mở điều tra dịch tễ, còn BS.CKII Đoàn Công Viên của trung tâm cảnh báo bệnh có thể cướp đi sự sống chỉ trong vài giờ.

Theo bác sĩ Viên, bệnh do não mô cầu là bệnh nhiễm khuẩn cấp tính, do vi khuẩn Neisseria meningitidis gây ra. Bệnh có thể biểu hiện dưới dạng viêm màng não, nhiễm khuẩn huyết hoặc cả hai thể cùng lúc.

“Bệnh có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi, nhưng tỷ lệ mắc cao nhất ở trẻ dưới 5 tuổi và thanh thiếu niên từ 15 đến 24 tuổi. Người chưa được tiêm vaccine, người suy giảm miễn dịch, người hút thuốc lá hoặc thường xuyên sinh sống, học tập, làm việc trong môi trường đông người, chật hẹp, thiếu thông thoáng cũng có nguy cơ mắc bệnh”, bác sĩ Viên cho hay.

Vi khuẩn lây qua đường hô hấp, khi người bệnh ho, hắt hơi, nói chuyện hoặc qua tiếp xúc với dịch tiết của họ. Sau thời gian ủ bệnh trung bình 3-4 ngày, người mắc có thể hắt hơi, sổ mũi, mệt mỏi, dễ nhầm với cảm cúm thông thường, nhưng bệnh có thể chuyển nặng rất nhanh.

Những dấu hiệu cần nhận ra sớm

Ở thể viêm màng não, người bệnh sốt cao đột ngột, rét run, đau đầu dữ dội, nôn mửa, cứng cổ và sợ ánh sáng. Khi nặng, họ có thể rối loạn ý thức, co giật, hôn mê; với trẻ nhỏ, dấu hiệu đáng chú ý là bỏ bú, quấy khóc, ngủ li bì hoặc thóp phồng.

Ở thể nhiễm khuẩn huyết, cơn sốt đi cùng đau cơ, đau nhức khớp toàn thân và các nốt tử ban ở đùi, cẳng chân hoặc thân mình. Những nốt này lan nhanh, phần trung tâm hoại tử; nếu nhiễm khuẩn huyết tối cấp, người bệnh có thể sốc nhiễm khuẩn, tụt huyết áp, suy đa tạng, rối loạn đông máu và tử vong trong thời gian ngắn.

Theo HCDC, tỷ lệ tử vong do bệnh khoảng 8-15%, có thể lên tới 40-50% ở thể nhiễm khuẩn huyết tối cấp gây sốc. Trong số người sống sót, khoảng 10-20% mang di chứng lâu dài như điếc, mù lòa, chậm phát triển trí tuệ, động kinh, yếu liệt tay chân, hoại tử da, hoại tử chi hoặc suy thận mạn tính.

Người tiếp xúc gần gồm người sống chung nhà với bệnh nhân, trẻ học cùng lớp có dùng chung ly nước hoặc đồ chơi, người ở hoặc làm việc cùng phòng và người trực tiếp chăm sóc. Ai tiếp xúc mật thiết, hoặc tiếp xúc với dịch tiết hô hấp của bệnh nhân khi không có phương tiện bảo hộ, cũng thuộc nhóm có nguy cơ.

HCDC khuyến cáo nhóm này được bác sĩ tư vấn dùng thuốc dự phòng càng sớm càng tốt, tốt nhất trong vòng 24 giờ kể từ khi xác định ca bệnh. Họ cần hạn chế tiếp xúc với người khác, theo dõi sức khỏe trong 10-14 ngày và đến cơ sở y tế ngay nếu xuất hiện sốt cao đột ngột, đau đầu dữ dội, cứng cổ, phát ban hoặc buồn nôn.

Thuốc dự phòng giúp giảm nguy cơ mắc bệnh ở người đã tiếp xúc gần, nhưng không thay thế vaccine và các biện pháp phòng ngừa hằng ngày. Người dân nên rửa tay bằng xà phòng, súc miệng, vệ sinh mũi họng, đeo khẩu trang, giữ nơi ở, nơi làm việc thông thoáng, không dùng chung vật dụng cá nhân, ăn uống đủ chất, tập thể thao và hạn chế gần người nghi mắc bệnh.

Nguyễn Hiền (tổng hợp)