Sáng 28-2, Bộ Nông nghiệp đề xuất Chính phủ chi 38.500 tỉ đồng cứu Bắc hưng hải khỏi ô nhiễm và xây đô thị sinh thái dọc tuyến kênh dài hơn 200km.
- Lương nhân viên y tế vẫn “neo” theo hệ số và phụ cấp
- Fujiya chọn Việt Nam làm tâm điểm xuất khẩu bánh kẹo sang 12 thị trường quốc tế
- Mỹ và Trung Quốc hối thúc công dân rời Iran khi căng thẳng leo thang
Bắc hưng hải đối mặt “cú sốc” ô nhiễm và xâm nhập mặn
Ra đời từ năm 1958, Bắc hưng hải từng là niềm tự hào của ngành thủy lợi miền Bắc với hệ thống kênh, đập dài hơn 200km giúp tưới tiêu cho hơn 116.600 ha đất nông nghiệp. Tuy nhiên, dưới sức ép của đô thị hóa và công nghiệp hóa, dòng kênh huyền thoại này đang bị ô nhiễm kéo dài. Những dòng nước từng tưới mát cho bốn tỉnh thành Hà Nội, Bắc Ninh, Hưng Yên, Hải Dương nay thường xuyên đen kịt, không đạt chuẩn tối thiểu để phục vụ sản xuất nông nghiệp.
Tình trạng ô nhiễm tại đây đã trở thành “điểm nóng” nhức nhối trong nhiều năm qua mà chưa thể xử lý dứt điểm. Hình ảnh những đoạn kênh tại Hưng Yên bị rác phủ kín không chỉ gây mỹ quan kém mà còn làm tê liệt chức năng dẫn nước của hệ thống. Bên cạnh đó, việc xả thải phân tán từ các khu dân cư và nhà máy dọc hai bên bờ đã biến Bắc hưng hải thành một dòng kênh “chết”, đe dọa trực tiếp đến sinh kế của hàng vạn hộ nông dân quanh vùng.
Thách thức không chỉ dừng lại ở ô nhiễm mà còn đến từ việc thiếu hụt nguồn nước cấp trầm trọng do mực nước sông Hồng hạ thấp. Hiện nay, lưu lượng nước lấy qua cống Xuân Quan chỉ còn vỏn vẹn 20% so với thiết kế ban đầu, khiến lòng kênh nhiều nơi trơ đáy. Cùng lúc đó, “giặc mặn” đang tấn công sâu hơn vào nội đồng với độ mặn thường xuyên vượt ngưỡng 3‰, cao gấp ba lần mức cho phép, khiến việc cứu cây trồng càng thêm bế tắc.
“Lọc máu” cho dòng kênh và tham vọng xây đô thị sinh thái
Để “giải cứu” dòng kênh này, Bộ Nông nghiệp đề xuất một kế hoạch đầu tư đầy tham vọng trị giá 38.500 tỉ đồng. Gói ngân sách này sẽ được chia làm ba nhóm giải pháp chính, trong đó ưu tiên hàng đầu là nâng cấp hạ tầng và hiện đại hóa quản lý. 13 công trình đầu mối lớn như Xuân Quan, An Thổ, Nam Kế Sặt sẽ được cải tạo toàn diện, kết hợp với việc lắp đặt hệ thống quan trắc tự động để “canh” chất lượng nước từng giờ.

“Điểm nổ” của dự án chính là việc xây dựng hệ thống xử lý nước thải tại 18 điểm đầu kênh để chặn đứng nguồn bẩn ngay từ cửa ngõ. Đây là nỗ lực nhằm kiểm soát chặt chẽ các nguồn thải phân tán và phân cấp rõ trách nhiệm quản lý cho từng địa phương. Nếu được thông qua, các tỉnh thành phải tuân thủ tiêu chuẩn chung, không để xảy ra tình trạng “mạnh ai nấy làm” trong việc xả thải và bảo vệ môi trường nước .
Không chỉ dừng lại ở việc làm sạch nước, dự án còn mở ra hướng phát triển đa tầng không gian với các khu đô thị sinh thái dọc kênh. Dự kiến khoảng 2.150 ha quỹ đất sẽ được tạo ra để phát triển dịch vụ và du lịch, tạo đòn bẩy kinh tế cho toàn vùng. Về nguồn vốn, Bộ Nông nghiệp dự kiến gánh 6.000 tỉ đồng, phần còn lại được phân bổ cho Hưng Yên (13.425 tỉ), Hải Phòng (14.125 tỉ), Bắc Ninh và Hà Nội để cùng chung tay hồi sinh “mạch máu” này.
Theo: VnExpress
