Ba mắt xích sa lưới vì 10kg vảy tê tê giao trước cửa khách sạn

Ba người ở Nghệ An và Quảng Ninh móc nối bán 10kg vảy tê tê rồi bị bắt quả tang ngay trước cửa một khách sạn. Đáng chú ý, khoản lãi chênh lệch của cả ba mắt xích cộng lại chỉ vài triệu đồng, nhưng cái giá phải trả là tổng cộng 48 tháng tù giam.

Ngày 24/8, TAND khu vực 6 – Quảng Ninh tuyên phạt Phạm Thắng 18 tháng tù, Đặng Trung Chính và Bùi Thị Liên mỗi người 15 tháng tù, cùng về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo điểm b khoản 1 Điều 244 Bộ luật Hình sự.

Vụ án bắt nguồn từ một đơn đặt hàng 10kg vảy tê tê qua mạng xã hội WeChat cuối tháng 01/2026, sau đó lô hàng được vận chuyển từ Nghệ An ra Móng Cái để giao cho người mua. Lô hàng bị thu giữ sáng 05/02/2026, khi Liên mang thùng xốp đến trước một khách sạn ở phường Móng Cái 2 để giao dịch thì bị lực lượng công an kiểm tra, bắt quả tang. Kết quả giám định xác định số vảy tang vật thuộc hai loài tê tê Java và tê tê vàng, đều nằm trong Nhóm IB – danh mục loài được ưu tiên bảo vệ cao nhất theo pháp luật Việt Nam, đồng thời thuộc Phụ lục I Công ước CITES về buôn bán quốc tế các loài động, thực vật hoang dã nguy cấp.

Mua bán 10kg vảy tê tê, Đặng Trung Chính và Phạm Thắng cùng bị tuyên án trong vụ vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm.
Đặng Trung Chính và Phạm Thắng, hai bị cáo trong vụ mua bán 10kg vảy tê tê. (Ảnh minh họa: NAM)

Đường đi của 10kg vảy cấm

Theo hồ sơ vụ án, Thắng quen Chính từ giữa năm 2025 và giới thiệu nguồn vảy tê tê. Chính sau đó kết nối với Liên, người ở Móng Cái có thể tìm khách mua khi có nhu cầu. Cuối tháng 1/2026, một tài khoản WeChat có tên “Lili” liên hệ với Liên để đặt mua 10kg vảy tê tê. Liên báo giá cho khách 4,7 triệu đồng mỗi kg, rồi nhờ Chính tìm nguồn với giá 4,3 triệu đồng mỗi kg. Chính tiếp tục đặt hàng từ Thắng với giá gốc chỉ 2,9 triệu đồng mỗi kg. Như vậy, ba người lần lượt tham gia vào các khâu tìm nguồn, kết nối và giao dịch của cùng một lô hàng.

Tối 04/02/2026, Thắng đóng số vảy vào thùng xốp rồi gửi theo xe khách chạy tuyến Nghệ An – Móng Cái. Sáng hôm sau, sau khi nhận hàng và giao đủ tiền, Liên chở thùng xốp đến trước một khách sạn ở phường Móng Cái 2 để giao cho khách. Khoảng 10h30 cùng ngày, lực lượng công an kiểm tra và thu giữ toàn bộ 10kg vảy tê tê. Công an tỉnh Quảng Ninh sau đó công bố quyết định khởi tố vụ án vào đầu tháng 6/2026, trước khi hồ sơ được chuyển sang giai đoạn truy tố và đưa ra xét xử.

Điều đáng chú ý là khoản chênh lệch mỗi mắt xích thu về trong vụ này chỉ vài triệu đồng, nhưng đổi lại là nhiều tháng tù giam – một phép tính không hề có lời với những ai vẫn nghĩ buôn hàng cấm quy mô nhỏ là ít rủi ro. Tuyến biên giới Móng Cái từ lâu đã được xác định là điểm nóng vận chuyển vảy tê tê và hàng đông lạnh không rõ nguồn gốc từ phía Bắc, theo báo cáo chống buôn lậu của Quảng Ninh. Đại diện Tổ chức TRAFFIC International tại Việt Nam từng nhận định Việt Nam, với vị trí địa lý chiến lược và độ mở thương mại lớn, tiếp tục là điểm trung chuyển trọng yếu trên các tuyến buôn bán động, thực vật hoang dã trái phép trong khu vực.

So với những vụ án tương tự từng bị phát hiện ngay tại Quảng Ninh – trong đó có đường dây từng buôn tới 984kg vảy tê tê bị truy tố với mức án nghiêm khắc hơn nhiều – thì 10kg vảy trong vụ án này chỉ là một lát cắt nhỏ. Nhưng quy mô nhỏ không đồng nghĩa với hình phạt nhẹ: pháp luật xử lý nghiêm bất kể khối lượng, bởi tê tê là loài đã suy giảm mạnh ngoài tự nhiên do bị săn bắt ráo riết để lấy vảy làm dược liệu truyền miệng, dù y học hiện đại không công nhận công dụng này.

Mỗi cân vảy tê tê được cân đong mua bán hôm nay đều mang theo một sinh mệnh đã mất ngoài tự nhiên.

Nguyễn Hiền (tổng hợp)