Tuyên bố của Bộ Chiến tranh Mỹ về các Viện Khổng Tử tại đại học làm dấy lên phản ứng từ Trung Quốc, trong bối cảnh Washington tiếp tục siết hợp tác nghiên cứu với các cơ sở của nước này.
- Ba người từ Nghệ An liên quan vụ trộm tại trạm viễn thông
- Musk cảnh báo người muốn điều tra vai trò của ông
- Đối tượng truy nã người nước ngoài và hành trình lẩn trốn
Ngày 23/10, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth cho biết Lầu Năm Góc xem các Viện Khổng Tử do chính phủ Trung Quốc tài trợ là mối đe dọa an ninh quốc gia. Các viện này vốn hoạt động trong lĩnh vực dạy ngôn ngữ và giao lưu văn hóa.
Trong video đăng trên mạng xã hội, ông Hegseth cáo buộc khoảng 80 nhóm hoạt động dưới nhiều tên gọi tại 30 trường đại học Mỹ, với mục đích đánh cắp tài sản trí tuệ và tác động đến tư tưởng sinh viên. Ông nói Bộ Chiến tranh đã tiến hành biện pháp loại bỏ các tổ chức này trong 2 tháng qua, song không nêu danh sách cơ sở hoặc cách thực hiện.
Mỹ từ lâu cho rằng Viện Khổng Tử là công cụ để Trung Quốc gây ảnh hưởng tại các trường đại học. Trung Quốc phủ nhận cáo buộc, khẳng định hoạt động chính của các viện là giảng dạy tiếng Trung và trao đổi văn hóa.
Ngày 23/10, Bộ Thương mại Trung Quốc yêu cầu Mỹ “tôn trọng sự thật” và dừng những chính sách mà Bắc Kinh cho là phân biệt đối xử với các viện nghiên cứu Trung Quốc.
“Về bản chất, hành động của Mỹ đang buộc các cơ sở nghiên cứu Mỹ phải chọn phe, cố tình phá hoại hoạt động hợp tác khoa học bình thường giữa Trung Quốc và Mỹ”, Bộ Thương mại Trung Quốc tuyên bố. Bắc Kinh cho rằng những động thái này có thể ảnh hưởng đến sự phát triển khoa học và công nghệ của Mỹ, đồng thời nhấn mạnh hợp tác nghiên cứu giữa hai nước đem lại lợi ích chung.
Tuy nhiên, Washington tiếp tục viện dẫn lo ngại an ninh quốc gia để kiểm soát chặt hơn quan hệ giữa các cơ sở học thuật và công nghệ. Đầu tháng 10, theo Reuters, một nghị sĩ Cộng hòa đề nghị Bộ Chiến tranh bổ sung 58 trường đại học và 62 phòng thí nghiệm Trung Quốc vào danh sách theo Điều 1286.
Danh sách này liên quan các cơ sở bị đánh giá có nguy cơ đối với an ninh quốc gia Mỹ. Những đơn vị được đề xuất bổ sung hoạt động trong các lĩnh vực công nghệ quan trọng, gồm chất bán dẫn, trí tuệ nhân tạo và điện toán lượng tử. Theo quy định liên quan, hợp tác với các cơ sở trong danh sách có thể tác động đến khả năng tiếp cận kinh phí nghiên cứu từ Bộ Chiến tranh Mỹ.
Phạm Mai (tổng hơp)
