LẠNG SƠN — Hơn 1.250 hộ dân tại xã Thất Khê phải di dời khẩn cấp do ngập lụt, trong khi đoàn công tác Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu nghiên cứu giải pháp giảm ngập trên toàn lưu vực.
- Năm lần bị tuyên án, người đàn ông vẫn tái phạm trộm cắp
- Cảm ơn và xin lỗi: Hai lời nói không hề nhỏ
- Hai nhà hang bằng đá giữa trang trại M’Drắk của Đặng Lê Nguyên Vũ
Ngày 24/8, đoàn công tác Bộ Nông nghiệp và Môi trường do Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp dẫn đầu cùng Chủ tịch UBND tỉnh Lạng Sơn Nguyễn Cảnh Toàn kiểm tra công tác ứng phó mưa lũ tại xã Thất Khê và việc vận hành hồ chứa nước Bản Lải. Tính đến sáng cùng ngày, nước đã tràn vào nhà hơn 1.250 hộ dân, khoảng 300ha lúa và hoa màu bị ngập, tổng thiệt hại tại xã ước trên 21 tỷ đồng.
Mưa lớn do bão số 4 bắt đầu dồn dập tại Lạng Sơn từ ngày 22/8, gây ngập sâu và chia cắt nhiều khu vực. Theo báo cáo của tỉnh, đến 11h ngày 24/8, toàn tỉnh có 2 người chết, hơn 4.800 nhà ở bị ảnh hưởng và trên 3.000 hộ dân được di dời, sơ tán khỏi những nơi có nguy cơ ngập sâu, sạt lở.
Tại Thất Khê, 4 ngầm và 3 cầu giao thông bị ngập, trong khi Quốc lộ 4A qua các thôn Đại Đồng, thôn 2 và thôn 4 có đoạn ngập sâu 3-4m, khiến giao thông bị chia cắt. Đập dâng Kéo Ngòa tại thôn Bản Mới cũng bị hư hỏng do mưa lũ.
Để ứng phó với tình hình, địa phương huy động hơn 700 người gồm công an, quân sự, dân quân, lực lượng an ninh cơ sở, cán bộ, công chức, viên chức và người dân tham gia hỗ trợ sơ tán, khắc phục hậu quả. Trong ngày 24/8, khoảng 800 suất nhu yếu phẩm được hỗ trợ cho các hộ dân bị ảnh hưởng.
Cùng ngày, đoàn công tác kiểm tra việc vận hành hồ Bản Lải, công trình có diện tích lưu vực 457km² và dung tích toàn bộ gần 156 triệu m³. Do mưa lớn kéo dài, lượng nước về hồ tăng nhanh, có thời điểm đạt khoảng 1.119m³/giây vào chiều 22/8, khiến đơn vị quản lý phải vận hành tối đa 3 cửa tràn xả sâu với tổng lưu lượng khoảng 810m³/giây theo phương án xả lũ khẩn cấp được UBND tỉnh phê duyệt.
Đến sáng 24/8, mực nước hồ Bản Lải giảm xuống cao trình 310,85m. Đơn vị quản lý khi đó chỉ còn vận hành một cửa xả, với lưu lượng khoảng 257,1m³/giây.
Theo phản ánh của người dân địa phương, tình trạng ngập nặng tại khu vực dọc Quốc lộ 4A đã xảy ra trong 3 năm liên tiếp, từ 2024 đến 2026, mỗi khi có mưa bão lớn. Diễn biến này cho thấy vấn đề ngập tại Thất Khê cần được xem xét trong phạm vi rộng hơn việc ứng phó với từng đợt mưa lũ.
Trước đợt mưa bão, hồ Bản Lải có dung tích khoảng 42,103 triệu m³; khi lũ đạt đỉnh, dung tích hồ lên 147,43 triệu m³, tương đương lượng nước được giữ lại khoảng 105,327 triệu m³. Việc vận hành hồ góp phần cắt giảm lũ cho khu vực hạ du, nhưng quá trình xả với lưu lượng lớn cũng tác động đến mực nước tại hạ du sông Kỳ Cùng, nơi Thất Khê nằm trong lưu vực.
Quá trình vận hành hồ còn gặp khó khăn do hệ thống quan trắc, truyền nhận dữ liệu và phần mềm giám sát chưa thực sự ổn định. Đơn vị quản lý phải bố trí cán bộ trực 24/24 giờ để theo dõi, đối chiếu số liệu thực tế trong quá trình vận hành.
Sau khi kiểm tra thực tế, Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp cho rằng tình trạng ngập tại Thất Khê đã kéo dài nhiều năm và cần một giải pháp căn cơ. “Việc giảm ngập lụt phải được tính toán trên quy mô toàn lưu vực, trong đó tiếp tục phát huy vai trò của hồ Bản Lải trong cắt lũ, đồng thời nghiên cứu các giải pháp thanh thải dòng chảy, nâng cao khả năng thoát lũ cho khu vực hạ du”, Thứ trưởng yêu cầu.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ phối hợp với tỉnh Lạng Sơn nghiên cứu phương án cải thiện hệ thống thoát lũ, thanh thải lòng dẫn và nâng cấp hệ thống quan trắc, giám sát hồ chứa trong thời gian tới. Các giải pháp này nhằm hướng tới việc giảm ngập cho Thất Khê trên phạm vi toàn lưu vực, thay vì chỉ xử lý tình huống trong từng đợt mưa bão.
Lê Hà NA (tổng hợp)
