Dưới chân núi Bàn Than, hai giếng cổ Tam Hải hàng trăm năm vẫn tuôn mạch nước ngọt giữa nắng hạn. Đây là nguồn sống của cư dân xã đảo và là di sản văn hóa vô giá truyền lại từ đời cha ông.
- Hà Nội: “Nữ doanh nhân” lừng danh bị khởi tố Mai Hà Trang
- Tội phạm mạng và cuộc tháo chạy vào dinh thự của tướng quân đội
- Thời tiết hôm nay 3/6: Miền Bắc nắng gắt, miền Nam mưa lớn
Mạch nước ngọt rỉ ra từ núi thiêng nuôi sống hàng nghìn dân đảo
Cách trung tâm thành phố Đà Nẵng chừng 100km, xã đảo Tam Hải nằm tách biệt giữa sóng nước biển khơi. Tại thôn Thuận An, hai giếng cổ sừng sững như những người gác cửa thời gian, dù chỉ cách bờ biển khoảng 1km nhưng nước vẫn luôn ngọt lịm một cách kỳ lạ. Kiến trúc giếng hình tròn, đường kính rộng 2m và sâu tới 10m, được xây bằng những khối đá tổ ong vuông vức, xếp chồng lên nhau vô cùng vững chắc qua hàng trăm năm.
Bà Nguyễn Thị Lan, 89 tuổi, bồi hồi nhớ lại những câu chuyện từ thuở tiền nhân mới về lập làng. Theo bà, hai giếng cổ này đã có mặt từ hàng trăm năm trước và được xem là báu vật rỉ ra từ núi Bàn Than linh thiêng. Người dân nơi đây luôn có ý thức chắt chiu mạch nguồn quý báu này: “Các gia đình có tàu ra khơi đều chuẩn bị cho mình ít nước giếng để dành uống”. Theo hương ước, nước giếng chỉ dùng để nấu ăn, tuyệt đối cấm tắm giặt.
Dưới đáy giếng, những khối đá đen bao quanh một hang sâu ăn ngang lòng đất để đón mạch ngầm dồi dào. Để thích nghi với cuộc sống hiện đại, miệng giếng nay đã có lớp xi măng bảo vệ cùng nắp kim loại và khóa an toàn nhằm giữ gìn vệ sinh. Từ năm 1934 đến nay, người dân đã thực hiện 4 lần trùng tu lớn để bảo tồn di sản. Công việc này không chỉ là bảo trì công trình mà còn là hành động giữ gìn linh hồn của cả làng biển.
Dấu ấn thương điền người Hoa và tiềm năng làm du lịch trên đảo
Kỷ niệm về những mùa hạn hán khốc liệt vẫn còn in đậm trong tâm trí ông Đỗ Phùng, 72 tuổi. Ông cho biết dù mực nước có xuống thấp đến đâu, giếng vẫn chưa bao giờ cạn hẳn để người dân có thể lấy nước về dùng. Một vũng nước nhỏ còn sót lại dưới đáy hang sâu vẫn đủ giúp bà con vượt qua những ngày nắng cháy. Từ năm 2007, nguồn nước ngọt từ hai giếng cổ này đã trở thành mạch sống nuôi dưỡng cho toàn bộ hơn 10.000 cư dân xã đảo.
Nguồn gốc của những miệng giếng này gắn liền với các thương điền người Hoa từ nhiều thế kỷ trước khi họ ghé qua đảo để tìm nguồn nước ngọt. Theo bia đá cổ, sau khi vào giao thương tại bến cảng Hội An sầm uất, họ đã đào giếng để phục vụ hành trình viễn chinh của mình. Trải qua bao thăng trầm và bom đạn chiến tranh, giếng vẫn giữ nguyên cấu trúc đá tổ ong bền bỉ. Với dân đảo, đây là cầu nối giữa lịch sử giao thương xưa cũ với nhịp sống ngày nay.
Sức hút từ câu chuyện văn hóa đã biến hai giếng cổ thành điểm dừng chân yêu thích của khách du lịch gần xa. Nhận thấy tiềm năng này, người dân địa phương đã bắt đầu chuyển mình, phát triển các mô hình homestay và dịch vụ cộng đồng để cải thiện sinh kế. Trưởng thôn Trần Minh Tập nhận định rằng việc bảo tồn di sản gắn với du lịch đang tạo ra động lực mới cho kinh tế xã. Những mạch nước ngọt xưa cũ nay đang tiếp tục tưới mát cho đời sống của bà con.
Theo: Báo Dân trí
