Hoàn vỏ chai: Connecticut “đau đầu” vì nạn “di cư” kiếm lời triệu USD

Sáng 2-3, các nhà phân phối tại Connecticut (Mỹ) điêu đứng vì lỗ triệu USD do người dân bang lân cận đổ xô về đây hoàn vỏ chai lấy tiền chênh lệch phí đặt cọc.

Hoàn vỏ chai và cơn sốt “vượt biên” kiếm tiền chênh lệch

Câu chuyện tưởng như chỉ có trong phim hài bỗng chốc biến thành “cơn ác mộng” có thật tại bang Connecticut từ khi chính quyền nâng mức phí hoàn vỏ lên 10 cent vào năm 2024. Với mức giá này, số tiền người dân nhận được khi trả lại chai nhựa hay lon bia đã tăng gấp đôi so với trước kia, vô tình biến nơi đây thành “thỏi nam châm” thu hút rác từ khắp nơi đổ về. Chỉ trong năm ngoái, lượng vỏ chai thu hồi đã chạm mốc 2 tỷ chiếc, khiến dòng tiền chi trả tăng vọt ngoài tầm kiểm soát.

Sở dĩ có tình trạng này là vì các “hàng xóm” như New York, New Jersey hay Rhode Island chỉ áp dụng mức đặt cọc vỏ chai từ 0 đến 5 cent. Nhiều người đã tranh thủ lái xe tải chở đầy vỏ chai từ bang mình sang Connecticut để “ăn” phần chênh lệch, bỏ túi khoản lợi nhuận béo bở trên mỗi vỏ chai. Dù các nhà làm luật gọi đây là hành vi trục lợi, nhưng thực tế việc ngăn chặn những chuyến xe đầy ắp vỏ chai này lại vô cùng nan giải.

Hệ quả là các nhà phân phối đang phải gánh những khoản lỗ “trời ơi đất hỡi” lên tới hàng chục triệu USD do tổng tiền chi trả vượt xa tiền đặt cọc thu vào. Điển hình như tại công ty Star Distributors, con số thiệt hại đã vượt quá 2 triệu USD và vẫn chưa có dấu hiệu dừng lại. Đại diện doanh nghiệp này không khỏi chua chát khi cho rằng họ đang phải gánh nợ cho một chính sách vốn mang ý nghĩa bảo vệ môi trường nhưng lại bị lợi dụng.

Hoàn vỏ chai thành “thảm họa” và nước đi siết chặt quản lý

Các nghị sĩ địa phương gọi tình trạng hiện nay là một “thảm họa” khi hàng tỷ vỏ chai từ các kho bãi ngoài bang cứ thế âm thầm tuồn vào để kiếm lời. Do hầu hết vỏ chai đều thiếu dấu hiệu nhận dạng hay mã vạch riêng theo từng vùng, giới chức gần như “bó tay” trong việc truy tìm nguồn gốc thực sự của số vỏ chai này. Để cứu vãn tình hình, một dự án luật mới đã nhanh chóng được thông qua với những mức phạt gắt gao hơn dành cho hành vi hoàn trả bất hợp pháp.

Theo quy định mới, những người cố tình “buôn” vỏ chai xuyên bang có thể bị phạt từ 50 đến 500 USD ngay lần đầu vi phạm, thậm chí đối mặt với án hình sự nếu tái phạm nhiều lần. Các trung tâm thu gom hiện nay cũng phải đăng ký cấp phép và lưu giữ hồ sơ chi tiết đối với những khách hàng mang trả số lượng lớn lên tới hàng nghìn vỏ mỗi ngày. Chính quyền cũng siết lại hạn mức hoàn trả tối đa cho mỗi cá nhân để ngăn chặn các xe tải chở rác “nhập lậu” vào bang.

Dẫu vậy, những giải pháp này vẫn gây ra nhiều tranh cãi khi các đơn vị xử lý lo ngại về gánh nặng phí cấp phép và thủ tục rườm rà. Một số ý kiến đề xuất quay lại mức phí 5 cent như cũ để triệt tiêu động lực kiếm lời của dân “buôn” vỏ chai, nhưng giới chức vẫn kiên định giữ mức 10 cent để khuyến khích thói quen tái chế. Cuộc chiến chống lại nạn “di cư” vỏ chai tại Connecticut vẫn đang tiếp diễn giữa một bên là mục tiêu bảo vệ môi trường và một bên là áp lực kinh tế đè nặng.

Theo: VnExpress