“Lá chắn” Mỹ tại Jordan và bài toán “khó nhằn” trước tên lửa Iran

Dù sở hữu siêu hệ thống THAAD, căn cứ Muwaffaq al-Salti vẫn có nguy cơ bị xuyên thủng, nếu Iran tung đòn phối hợp hàng trăm tên lửa và máy bay không người lái.

THAAD và nỗi lo “hụt hơi” trước cơn mưa tên lửa đạn đạo

Căn cứ không quân Muwaffaq al-Salti tại Jordan hiện được xem là “mắt xích” chiến lược quan trọng của Mỹ tại Trung Đông, nơi đồn trú của các phi đội tiêm kích tối tân như F-15E Strike Eagle và F-35A. Để bảo vệ “tổ ấm” của những chú chim sắt này, Washington đã triển khai hệ thống THAAD – lá chắn chuyên trị các dòng tên lửa đạn đạo tầm trung ở tầng cao nhất của khí quyển. Radar của THAAD có khả năng theo dõi mục tiêu từ khoảng cách lên tới 3.000km, giúp quân đội Mỹ “bắt bài” đối phương bằng phương thức xuyên phá động năng cực kỳ chính xác. Tuy nhiên, các chuyên gia quân sự lo ngại rằng hệ thống này có thể bị “hụt hơi” nếu Iran phát động một cuộc tấn công quy mô lớn với khoảng 80-100 tên lửa đạn đạo cùng lúc. Theo ước tính, trong kịch bản này, tên lửa đánh chặn THAAD chỉ có thể bắn hạ không quá 50% mục tiêu khi chúng còn ở giai đoạn ngoài khí quyển.

Hệ thống Patriot PAC-3 được giao nhiệm vụ “bọc lót” ở tầng thấp hơn cũng đang gặp phải một “ca khó” về mặt kỹ thuật trước các dòng tên lửa như Sejjil-2 hay Khorramshahr. Radar AN/MPQ-65 tiêu chuẩn của hệ thống Patriot hiện tại chỉ có thể xử lý các vật thể bay có tốc độ tối đa khoảng 2,2km/s. Trong khi đó, các dòng tên lửa đạn đạo của Iran có thể “nhấn ga” đạt vận tốc ở pha cuối từ 2,7 đến 3km/s, tạo ra một thách thức đáng kể cho khả năng đánh chặn. Sự chênh lệch về tốc độ này khiến Patriot dễ rơi vào tình trạng “lực bất tòng tâm” cho đến khi được nâng cấp lên dòng radar LTAMDS mới nhất. Áp lực từ kho tên lửa của Tehran vẫn là một bài toán hóc búa đối với hàng rào phòng thủ tại Jordan.

Tiêm kích Mỹ “đánh vật” với UAV bằng tên lửa giá rẻ

Những lỗ hổng ở căn cứ Mỹ trước mối đe dọa từ Iran - 2
Tiêm kích F-35A của không quân Mỹ được cho là đang đồn trú tại căn cứ sân bay Muwaffaq al-Salti ở Jordan .(Ảnh: Chụp màn hình báo Dân trí).

Bên cạnh tên lửa đạn đạo, các tiền đồn của Mỹ còn phải đối mặt với “cơn ác mộng” từ hàng trăm máy bay không người lái (UAV) tấn công kiểu Kamikaze. Để giải bài toán này, Mỹ dự định huy động các tiêm kích F-15E và F-16C sử dụng tên lửa dẫn đường APKWS-II tương đối rẻ tiền. Coi bộ phương án này khá “tiết kiệm” so với việc dùng các dòng tên lửa đối không đắt đỏ như AIM-9X hay AIM-120C/D, nhưng thực tế lại bắt các phi công phải “đánh vật” khá vất vả trên bầu trời. Loại tên lửa APKWS-II yêu cầu máy bay phải chiếu tia laser liên tục vào mục tiêu cho đến tận khi va chạm, chứ không thể thực hiện chế độ “bắn rồi quên”.

Chính điểm yếu này đã hạn chế khả năng tiêu diệt cùng lúc nhiều mục tiêu, khiến việc quét sạch toàn bộ “đàn quạ” UAV trở nên vô cùng gian nan đối với lực lượng không quân. Nếu Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) thực hiện một cuộc tấn công phối hợp nhịp nhàng giữa tên lửa đạn đạo và UAV, cơ hội để họ vượt qua hàng rào phòng thủ của Mỹ là hoàn toàn có cơ sở. Giữa lúc căng thẳng đang tăng nhiệt, các tướng lĩnh Mỹ và Israel đã phải bí mật gặp nhau để tính toán phương án đối phó. Dù vậy, phía Iran vẫn khẳng định sẵn sàng vạch ra “lằn ranh đỏ” và cảnh báo sẽ tấn công các căn cứ Mỹ nếu xung đột tái diễn.

Cánh cửa ngoại giao và bóng dáng các hạm đội tàu sân bay

Trong khi các hệ thống phòng thủ đang gồng mình trực chiến, Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng đã lên tiếng cảnh báo có thể điều thêm biên đội tàu sân bay thứ hai đến sát Iran. Động thái này nhằm gia tăng áp lực nếu Tehran từ chối hợp tác trong vòng đàm phán tiếp theo dự kiến diễn ra vào tuần tới. Phía Mỹ đang muốn đẩy mạnh các nỗ lực để buộc Iran phải nhượng bộ về chương trình làm giàu uranium và các hoạt động quân sự của IRGC. Tuy nhiên, Tehran vẫn tỏ ra khá cứng rắn khi vừa chỉ thị đàm phán hạt nhân, vừa phản đối việc EU liệt IRGC vào danh sách khủng bố.

Dù bóng ma xung đột đang lởn vởn, Iran vẫn để ngỏ khả năng giải quyết căng thẳng bằng con đường ngoại giao, thậm chí tuyên bố sẵn sàng pha loãng uranium nếu Mỹ dỡ bỏ các lệnh trừng phạt. Cuộc đối đầu này không chỉ là chuyện của các hệ thống tên lửa tối tân mà còn là màn “ngã giá” căng thẳng trên bàn nghị sự quốc tế. Sự hiện diện của các nhóm tác chiến tàu sân bay Mỹ cùng với những lỗ hổng trong hệ thống phòng thủ tại Jordan đang biến Trung Đông thành một bàn cờ quân sự đầy rủi ro.

Theo: Báo Dân trí