Đêm giao thừa đón năm mới 2026, bầu trời Trái Đất sẽ rực sáng với mưa sao băng Quadrantids – hiện tượng thiên văn hiếm gặp mà người yêu thiên văn tại Việt Nam cũng có thể chiêm ngưỡng.
- Án mạng 3 người tử vong ở Thanh Hóa: Chị dâu nghi phạm qua
- Hơn 4.000 trường học Hàn Quốc đóng cửa do khủng hoảng thiếu học sinh
- Lâu đài Guédelon – thí nghiệm lịch sử sống giữa rừng Burgundy
Quadrantids đạt đỉnh ngay dịp Tết Dương lịch
Mưa sao băng Quadrantids hoạt động từ rạng sáng 28/12/2025 đến ngày 12/1/2026. Năm nay, hiện tượng này đạt cực đại vào ngày 3 – 4/1/2026, trùng kỳ nghỉ Tết Dương lịch.
Điều này đồng nghĩa ngay từ những ngày đầu năm mới, người quan sát đã có cơ hội nhìn thấy các vệt sao băng xuất hiện trên bầu trời đêm.
Quadrantids hình thành khi Trái Đất đi qua vùng mảnh vụn gồm băng và bụi vũ trụ. Các mảnh này là tàn dư của tiểu hành tinh 2003 EH1, được cho là phần còn sót lại của một sao chổi đã tắt.
Khi các mảnh vụn lao vào khí quyển với tốc độ cao, chúng bốc cháy và tạo nên những vệt sáng nhanh, sắc nét, giống “pháo hoa vũ trụ”.
Cách quan sát mưa sao băng Quadrantids từ Việt Nam
Để quan sát Quadrantids, người xem nên hướng mắt về phía bắc bầu trời. Cách đơn giản là tìm chòm sao Gấu Lớn, sau đó lần theo đường cong của cán “gáo múc” đến ngôi sao đỏ Arcturus, thuộc chòm sao Bootes.
Tuy nhiên, các chuyên gia khuyến cáo không nên chỉ nhìn cố định vào chòm sao Bootes. Sao băng Quadrantids xuất hiện rải rác khắp bầu trời. Việc mở rộng tầm quan sát sang các chòm sao lân cận sẽ giúp dễ bắt gặp những vệt sáng dài và rõ nét hơn.
Những sao băng xuất hiện gần tâm điểm phát xạ thường có vệt ngắn và khó phát hiện. Ngược lại, sao băng ở xa tâm điểm lại để lại vệt sáng ấn tượng hơn.
Người quan sát nên chọn khu vực ít ánh sáng nhân tạo, bầu trời quang đãng và kiên nhẫn chờ đợi trong khoảng nửa đêm đến rạng sáng.
Nguồn gốc bí ẩn từ “sao chổi đá”
Quadrantids là một trong những mưa sao băng có nguồn gốc đặc biệt nhất. Khác với phần lớn các mưa sao băng bắt nguồn từ sao chổi, Quadrantids lại xuất phát từ tiểu hành tinh 2003 EH1.
Vật thể này được phát hiện vào năm 2003 và thường được gọi là “sao chổi đá”. Một số nhà thiên văn học cho rằng 2003 EH1 có thể là phần còn lại của sao chổi C/1490 Y1, từng được ghi chép trong sử sách Trung Quốc vào năm 1490.
Giả thuyết này cho rằng sao chổi cổ xưa đã vỡ vụn, tạo ra dòng mảnh vụn mà Trái Đất vẫn đi qua mỗi năm, mang đến màn trình diễn ánh sáng ngoạn mục trên bầu trời đêm.
Theo: Tân Thế Kỷ
