Nghệ An – Hợp tác xã (HTX) trồng và chế biến xã Nghĩa Đồng trồng khoảng 10ha tía tô ven sông Con và đưa toàn bộ nguyên liệu vào hệ thống chưng cất, biến cây gia vị quen thuộc thành tinh dầu có giá trị cao hơn nông sản thô.
- Nhiều cao tốc sẽ kẻ vạch, gắn biển xử phạt lỗi khoảng cách
- Nữ runner trở lại Nghệ An sau 24 năm, dẫn tốc cự ly 21km
- Người vợ Việt kiên trì xây dựng mô hình trồng rau tại Hàn Quốc
Cánh đồng này cho khoảng 90 tấn nguyên liệu mỗi vụ. Từ lúc trồng đến lúc thu hoạch chỉ mất khoảng 4 tháng.
Giữa cánh đồng, ông Đàm Thanh Hải (sinh năm 1968, trú xóm Yên Bình) đứng giữa những luống tía tô của gia đình. Mùi thơm đặc trưng lan khắp không gian, tán lá dày dặn và xanh đồng đều, còn ông không giấu được vẻ phấn khởi trước một mùa vụ cho hiệu quả kinh tế cao.
Đất đai phù hợp cùng cách chăm sóc, sản xuất tập trung giúp cây phát triển tốt. Khi thu hoạch, lá không đi ra chợ dưới dạng tía tô tươi hay nguyên liệu thô mà được đưa thẳng vào nồi chưng cất.
Từ nồi chưng cất đến con số của một vụ
Theo ông Nguyễn Xuân Huy, cán bộ quản lý vận hành sản xuất tinh dầu của HTX, mỗi nồi chưng cất chứa khoảng 1,5 tấn nguyên liệu và cho ra khoảng 1,5 lít tinh dầu. Giá bán trên thị trường hiện nay khoảng 10-12 triệu đồng/lít.
Tính theo tỷ lệ ấy, 90 tấn nguyên liệu có thể cho khoảng 90 lít tinh dầu mỗi vụ. Doanh thu vì thế vào khoảng 900 triệu đồng đến hơn 1 tỷ đồng, chưa trừ chi phí sản xuất, nhân công, năng lượng, khấu hao máy móc và vận chuyển.
HTX cho rằng cách làm này giúp đất đai được sử dụng hiệu quả hơn và giữ thêm giá trị ngay tại địa phương. Đơn vị cũng đang tính mở rộng vùng nguyên liệu, và theo ông Huy, sẽ nghiên cứu thêm húng quế, sả Java, tràm… để có nhiều dòng tinh dầu.

Phía chính quyền địa phương cũng theo dõi mô hình này. Chủ tịch Hội Nông dân xã Nghĩa Đồng Trần Văn Trung cho biết tía tô không hoàn toàn mới với người dân, điều đáng ghi nhận là HTX đã từng bước nâng giá trị cây trồng nhờ gắn vùng nguyên liệu với chế biến.
“Qua thực tế bước đầu cho thấy mô hình mang lại hiệu quả khá tích cực, tạo thêm việc làm và nguồn thu nhập tương đối ổn định cho các thành viên hợp tác xã. Thời gian tới, địa phương sẽ tiếp tục quan tâm, khuyến khích và tạo điều kiện để mô hình được duy trì, phát triển phù hợp với điều kiện thực tế.
Nếu hiệu quả kinh tế tiếp tục được khẳng định, chúng tôi sẽ ủng hộ việc mở rộng diện tích trồng tía tô phục vụ chiết xuất tinh dầu, đồng thời hướng tới xây dựng vùng nguyên liệu tập trung, góp phần đa dạng hóa cây trồng, nâng cao thu nhập và phát triển kinh tế nông nghiệp tại địa phương”, ông Trung nói.
Nguyễn Hiền (tổng hợp)
