Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cảnh báo sức ép từ Mỹ và Israel đã trở nên nghiêm trọng, trong khi IRGC tuyên bố các đơn vị đặc nhiệm sẵn sàng chuyển sang thế tấn công.
- Hai người Thái Nguyên bị khởi tố từ các nhóm kín Telegram
- Tổng thống Iran cảnh báo sức ép từ Mỹ đã chạm ngưỡng nguy hiểm
- Thái Nguyên thiếu giáo viên, trường học chờ chỉ tiêu hợp đồng
Tại New Delhi, trước khi Hội nghị thượng đỉnh BRICS khai mạc ngày 12/9 (giờ Hà Nội), ông Pezeshkian nói Iran đang chịu sức ép ở mức “nghiêm trọng và nguy hiểm”. Ông cho rằng các đòn gây sức ép nhằm vào thương mại, năng lượng, cơ sở hạ tầng và hệ thống tài chính không chỉ tác động tới Tehran mà còn có thể lan ra ngoài biên giới.
“Khi một quốc gia phải chịu sức ép chính trị và quân sự nhắm vào thương mại, năng lượng, cơ sở hạ tầng và hệ thống tài chính, hệ quả sẽ lan ra ngoài biên giới quốc gia đó”, Tổng thống Iran cảnh báo.
Ông cho rằng các thế lực bên ngoài đang tìm cách buộc những quốc gia khác phải khuất phục, đồng thời khẳng định Iran sẽ không cúi đầu.
Xung đột với Mỹ và Israel bắt đầu từ cuối tháng 2 bằng các cuộc không kích nhằm vào lãnh thổ Iran. Đến nay, chiến sự đã kéo dài hơn sáu tháng trong lúc nền kinh tế Iran vốn chịu sức ép bởi đồng nội tệ mất giá và lạm phát cao.
Một trong những điểm nóng của cuộc đối đầu là eo biển Hormuz. Iran siết kiểm soát tuyến hàng hải này, nơi vận chuyển khoảng một phần tư dầu thô và một phần năm khí hóa lỏng của thế giới, khiến hoạt động tàu thuyền nhiều thời điểm gần như đình trệ.
Giá dầu nhanh chóng phản ánh những lo ngại về nguồn cung. Brent vượt 108 USD/thùng ngày 10/9, mức cao nhất kể từ giữa tháng 5, rồi giảm về khoảng 106 USD/thùng một ngày sau đó, nhưng vẫn cao hơn gần 20% so với một tháng trước.
Khi lời cảnh báo quân sự xuất hiện cùng kênh đàm phán
Sức ép trên thị trường năng lượng còn được thúc đẩy bởi việc sản lượng dầu Saudi Arabia trong tháng 8 giảm xuống mức thấp nhất kể từ năm 1990. Các cuộc tấn công của lực lượng Houthi liên minh với Iran nhằm vào cơ sở năng lượng của Saudi Arabia cũng làm tăng lo ngại xung đột có thể mở rộng.
Trong lúc sức ép kinh tế tăng, thông điệp từ lực lượng IRGC cũng trở nên cứng rắn hơn. Chuẩn tướng Hassan Hassanzadeh, chỉ huy IRGC khu vực Đại Tehran, tuyên bố Iran đã để lại phía sau giai đoạn phòng thủ và đang tiến tới các chiến dịch tấn công.
Tại một cuộc diễn tập của lực lượng đặc nhiệm IRGC ở Tehran, ông Hassanzadeh nói các đơn vị đặc nhiệm đã sẵn sàng xuất hiện tại bất kỳ đâu trên lãnh thổ với tốc độ nhanh để đối phó đối phương. Tuyên bố gắn với dấu mốc “cuộc chiến 12 ngày” mà Iran từng trải qua trong xung đột trước đó.
Nhưng Tehran không chỉ đưa ra cảnh báo quân sự. Bộ Ngoại giao Iran xác nhận cuộc gặp với các quốc gia vùng Vịnh sẽ diễn ra tại Salalah, Oman, ngày 14/9.
Đây là lần đầu tiên kể từ khi chiến sự bùng phát, Iran gặp cấp ngoại trưởng của sáu nước thuộc Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh. Nội dung dự kiến tập trung vào khả năng tạo lập tuyến hàng hải an toàn qua Hormuz trên cơ sở những cuộc đàm phán Iran – Oman trước đó.
Iran vẫn đặt điều kiện rõ ràng: an ninh hàng hải qua Hormuz không thể được bảo đảm nếu các biện pháp phong tỏa và gây sức ép kinh tế từ bên ngoài tiếp tục. Điều đó cho thấy Tehran chưa tách riêng răn đe quân sự khỏi đàm phán ngoại giao.
Trong vài ngày, Iran vừa cảnh báo sức ép đã chạm mức nguy hiểm, vừa để tướng lĩnh phát tín hiệu sẵn sàng tấn công, vừa chuẩn bị cuộc gặp với các nước vùng Vịnh. Ba động thái diễn ra song song khi nền kinh tế nước này tiếp tục chịu tác động từ cuộc chiến kéo dài.
Phạm Mai (tổng hợp)
