Nên biết khi uống cà phê phát huy hết công dụng

Không chỉ uống bao nhiêu, thời điểm dùng cà phê mỗi ngày cũng có thể quyết định thức uống này mang lại lợi ích hay gây bất lợi cho cơ thể.

Cà phê chứa caffeine cùng hàng trăm hợp chất hoạt tính sinh học, được cho là có lợi cho tim mạch và hệ tiêu hóa. Một nghiên cứu công bố năm 2025 trên Tạp chí Tim mạch châu Âu theo dõi khoảng 40.000 người trưởng thành tại Mỹ, không mắc bệnh tim mạch khi bắt đầu nghiên cứu. Kết quả cho thấy nhóm chủ yếu uống cà phê vào buổi sáng có nguy cơ tử vong do bệnh tim thấp hơn đáng kể so với nhóm uống rải rác cả ngày. Kết quả gợi ý thời điểm uống có thể quan trọng không kém lượng cà phê.

Không chỉ lượng uống, thời điểm cũng đáng chú ý

Trước đây, phần lớn nghiên cứu về cà phê tập trung vào lượng sử dụng mỗi ngày. Cà phê chứa polyphenol và nhiều chất chống oxy hóa, có liên hệ với nguy cơ suy tim và một số rối loạn nhịp tim thấp hơn khi dùng vừa phải.

Cách pha cũng ảnh hưởng đến tác động của thức uống này. Cà phê không qua lọc kỹ, như kiểu Pháp hoặc Thổ Nhĩ Kỳ, chứa cafestol và kahweol, những chất có thể làm tăng cholesterol xấu LDL, phần nào làm giảm lợi ích đối với tim mạch.

Cà phê buổi sáng còn gắn với phản xạ muốn đi vệ sinh sau khi uống. Đây là phản xạ dạ dày – đại tràng, khi thức uống vào dạ dày kích thích đại tràng co bóp. Phản xạ này rõ hơn vào buổi sáng, lúc hoạt động của đại tràng vốn cao.

Một nghiên cứu năm 2024 của các nhà khoa học Đại học Trento (Italy), phân tích dữ liệu hệ vi sinh đường ruột của hơn 22.800 người tại Mỹ và Anh, phát hiện người uống cà phê có lượng vi khuẩn có lợi Lawsonibacter asaccharolyticus cao hơn nhóm không uống. Điều này gợi ý cà phê có thể tác động đến sức khỏe đường ruột theo cách sâu hơn việc kích thích nhu động.

Điều đáng chú ý là cùng một thức uống nhưng thời điểm tiêu thụ có thể tạo ra những tác động khác nhau. Nhóm nghiên cứu Tulane cho rằng hiện tượng này liên quan đến hoạt động của hệ thần kinh giao cảm, vốn tăng mạnh vào buổi sáng sau khi thức dậy và giảm dần trong ngày.

Uống cà phê muộn, đặc biệt vào buổi tối, có thể tác động đến hormone melatonin, làm gián đoạn nhịp sinh học và giấc ngủ. Từ đó, huyết áp cũng có thể khó trở về mức bình thường vào ban đêm.

Một góc nhìn khác liên quan đến tình trạng viêm. Các dấu hiệu viêm trong máu thường tăng vào buổi sáng, cùng thời điểm hormone cortisol đạt đỉnh. Khi đó, các hợp chất chống viêm trong cà phê có thể phát huy tác dụng trung hòa phản ứng viêm, vốn được xem là yếu tố góp phần gây cứng động mạch.

Tuy nhiên, không phải ai cũng phù hợp uống cà phê lúc bụng đói. Người nhạy cảm có thể bị đầy hơi, khó chịu hoặc tăng tiết axit dạ dày. Với nhóm này, uống cà phê cùng hoặc ngay sau bữa sáng là lựa chọn dễ chịu hơn.

Ân Hồng( tổng hợp)