Hai khu tái định cư Xiềng Tắm và Xằng Trên ở xã Mỹ Lý, Nghệ An vẫn chưa hoàn thành dù mùa mưa lũ đang cận kề. Hơn một năm sau trận lũ quét, hàng trăm hộ dân mất nhà vẫn chờ ngày chuyển đến nơi ở mới.
- Bản làng mới hồi sinh sau trận lũ quét lịch sử ở Nghệ An
- Bác sĩ tình cờ cứu người đàn ông ngừng tim giữa phố
- Bão số 4 đổi hướng liên tục, nguy cơ mưa lũ kéo dài
Trong chuyến kiểm tra thực địa ngày 17/8, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An Nguyễn Văn Đệ yêu cầu các đơn vị đẩy nhanh tiến độ tại hai khu tái định cư trọng điểm của xã Mỹ Lý. Tại Xiềng Tắm, bốn thửa đất phải hoàn thiện mặt bằng trước 30/8; tại Xằng Trên, ba thửa cũng phải đạt yêu cầu trong thời hạn này. Những phần còn lại phải tiếp tục được thúc tiến để kịp bàn giao cho người dân trước mùa mưa lũ năm nay.
Ông Nguyễn Văn Đệ giao Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì đôn đốc, đồng thời yêu cầu các sở, ngành và địa phương chịu trách nhiệm về tiến độ, chất lượng, hiệu quả dự án. Những mốc thời gian mới được đặt ra trong bối cảnh mùa mưa bão đã đến gần, trong khi các khu tái định cư vẫn còn nhiều phần việc chưa hoàn tất.
Những ngôi nhà mới vẫn nằm phía trước
Câu chuyện bắt đầu từ trận lũ quét lịch sử do bão số 3 (Wipha) gây ra cuối tháng 7/2025. Mỹ Lý khi đó chịu thiệt hại nặng, nhiều ngôi nhà bị cuốn trôi, hàng trăm hộ dân vùng cao rơi vào cảnh mất nơi ở.
Để giải quyết tình trạng khẩn cấp, Nghệ An quyết định đầu tư hơn 141,5 tỷ đồng xây dựng năm khu tái định cư. Trong đó, Mỹ Lý có hai dự án lớn là Xiềng Tắm và Xằng Trên.
Xiềng Tắm rộng 15ha, kinh phí 52 tỷ đồng, bố trí cho 98 hộ mất nhà hoàn toàn. Xằng Trên rộng 10ha, vốn 41 tỷ đồng, dành cho 82 hộ dân. Đây là những nơi được kỳ vọng giúp người dân sớm rời khỏi vùng có nguy cơ thiên tai để ổn định cuộc sống.
Cơ chế “lệnh xây dựng công trình khẩn cấp” được áp dụng nhằm rút ngắn thủ tục sau thảm họa. Tuy nhiên, thời gian trôi qua không đồng nghĩa công trường chạy đúng tốc độ. Đến giữa tháng 8, Xiềng Tắm mới đạt hơn 80% khối lượng, còn Xằng Trên đạt hơn 60%.
Trước đó, tỉnh từng yêu cầu hoàn thành mặt bằng Xằng Trên trước 25/7 và đưa người dân vào ở trước 30/7. Những mốc này đã qua, trong khi nhiều phần việc vẫn tiếp tục được thúc giục.
Khi mùa lũ không chờ công trường
Sự chậm trễ không chỉ nằm ở một khâu. Tại Xiềng Tắm, nền đất yếu và nguy cơ sạt lở khiến việc triển khai khó khăn. Hồ sơ thiết kế hoàn thiện chậm, trong khi vật liệu xây dựng tại chỗ cũng khan hiếm. Những trở ngại nối tiếp nhau khiến cơ chế khẩn cấp chưa tạo được tốc độ như kỳ vọng.
Đây cũng không phải lần đầu tiến độ hai dự án bị nhắc nhở. Từ cuối tháng 4/2026, Chủ tịch UBND tỉnh đã yêu cầu kiểm điểm trách nhiệm của các tập thể, cá nhân liên quan đến việc chậm bố trí dân cư vùng thiên tai tại hai khu tái định cư.
Đến giữa tháng 8, tỉnh tiếp tục phải đặt ra những mốc hoàn thành mới. Khoảng cách giữa yêu cầu trên giấy và những gì diễn ra ngoài công trường vì thế vẫn còn hiện hữu.
Áp lực càng rõ khi thời tiết đã bắt đầu gửi những tín hiệu không thuận lợi. Chỉ vài ngày trước chuyến kiểm tra, một cây cầu tạm bắc qua sông Nậm Nơn tại Mỹ Lý bị nước lũ cuốn trôi, khiến hàng trăm hộ dân ở các bản lân cận tạm thời bị chia cắt.
Với những gia đình từng mất nhà trong trận lũ năm trước, một khu tái định cư hoàn thành không chỉ là một công trình xây dựng. Đó còn là nơi để họ có thể bước vào mùa mưa tiếp theo với một mái nhà chắc chắn hơn. Mùa lũ không thể lùi ngày, còn những mái nhà mới vẫn đang chờ công trường hoàn thiện.
Trường Anh (tổng hợp)
