Mỹ điều tàu sân bay mới, giải tỏa áp lực cho thủy thủ USS Lincoln

Hải quân Mỹ điều tàu sân bay USS George Washington thay USS Abraham Lincoln tại Trung Đông, trong bối cảnh xuất hiện nhiều phản ánh về điều kiện sinh hoạt và sức khỏe tinh thần của thủy thủ trên tàu Lincoln sau hơn 250 ngày triển khai.

Theo tuyên bố của Hải quân Mỹ ngày 13/8 (khoảng 0h13 ngày 14/8 giờ Hà Nội), tàu sân bay USS George Washington, đóng tại Nhật Bản, đã rời Đà Nẵng, đi qua eo biển Singapore và tiến vào eo biển Malacca để hướng tới Ấn Độ Dương. Con tàu chuẩn bị thay thế USS Abraham Lincoln đang làm nhiệm vụ tại Trung Đông.

Động thái được công bố trong lúc các nghị sĩ Mỹ liên tục chất vấn Lầu Năm Góc về điều kiện sinh hoạt trên USS Lincoln. Một số báo cáo đề cập tình trạng thiếu nước sạch, phòng tắm xuống cấp và nhiều thủy thủ tìm cách rời tàu. Tại Panama, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth bác bỏ, cho rằng những thông tin này đã bị mô tả sai lệch.

USS Abraham Lincoln rời San Diego từ tháng 11/2025 để triển khai tại Thái Bình Dương, nhưng được chuyển hướng sang Trung Đông ngay trước khi Mỹ phát động chiến dịch quân sự chống Iran cuối tháng 2. Kể từ đó, con tàu cùng khoảng 5.000 thủy thủ và lính thủy đánh bộ liên tục hoạt động trong khu vực, vượt xa thời gian triển khai 6-7 tháng thường thấy của tàu sân bay Mỹ.

Dù giao tranh Mỹ-Iran đã lắng xuống trong những tuần gần đây, Hải quân Mỹ vẫn duy trì nhiệm vụ tại khu vực và ông Hegseth cho biết hoạt động này có thể kéo dài “vô thời hạn”. Áp lực hậu cần vì thế ngày càng lớn, khiến các mặt hàng như thực phẩm, đồ vệ sinh và thư từ phải được phân phối theo mức độ khan hiếm.

Áp lực trên USS Lincoln ngày càng công khai

Căng thẳng được đẩy lên cao từ giữa tuần này, khi hơn 200 gia đình thủy thủ gửi yêu cầu tới Bộ trưởng Hải quân Hùng Cao, phản ánh tình trạng phòng tắm xuống cấp, nước nóng chập chờn, khẩu phần ăn bị cắt giảm và ca làm việc kéo dài 12-16 giờ không có ngày nghỉ.

Một thủy thủ được xác nhận đã rơi khỏi tàu hồi đầu tháng 8 nhưng được cứu kịp thời. Hải quân chưa xác định liệu vụ việc có liên quan đến ý định tự sát hay không. Đây cũng không phải lần đầu gia đình thủy thủ lên tiếng. Những phản ánh tương tự từng xuất hiện từ tháng 4 nhưng khi đó bị Lầu Năm Góc bác bỏ là “tin giả”.

Phản ứng từ các nghị sĩ cho thấy sự trái ngược với đánh giá của Lầu Năm Góc. Thượng nghị sĩ Richard Blumenthal, thành viên Ủy ban Quân vụ Thượng viện, yêu cầu ông Hegseth giải trình và cảnh báo nếu Mỹ tiếp tục duy trì hoặc tăng cường chiến dịch quân sự trong khu vực, Washington phải bảo đảm lực lượng sẵn sàng chiến đấu hiện nay không tạo ra một cuộc khủng hoảng về khả năng tác chiến trong tương lai.

Thượng nghị sĩ Ruben Gallego, bang Arizona, cũng yêu cầu tổ chức một đoàn giám sát lưỡng đảng tới thăm tàu. Ông cho rằng cách đối xử với thủy thủ “không chỉ đáng kinh ngạc mà còn nguy hiểm”.

Trong khi đó, ông Hegseth tiếp tục giữ lập trường ngược lại, khẳng định mọi tàu và thủy thủ đều được cung cấp “mọi thứ có thể”, đồng thời bày tỏ “sự tôn trọng, biết ơn” đối với những người đang làm nhiệm vụ giữa vùng biển khắc nghiệt.

Việc điều USS George Washington, tàu sân bay hạt nhân lớp Nimitz có thể mang khoảng 90 máy bay, được giới chức Mỹ mô tả là một phần trong kế hoạch luân phiên đã được lên từ trước khi những tranh cãi về USS Lincoln bùng nổ.

Một số nguồn tin trong Hải quân từng đề cập khả năng sử dụng nhóm tác chiến USS Theodore Roosevelt để thay thế. Tuy nhiên, phần lớn nguồn tin thống nhất rằng USS George Washington mới là tàu được lựa chọn.

Quá trình chuyển giao sẽ kéo dài nhiều tuần do hai tàu cần có thời gian hoạt động chồng lấn trước khi USS Lincoln khởi hành trở về San Diego.

Khi USS George Washington tiếp tục hướng về Ấn Độ Dương, câu hỏi về giới hạn chịu đựng của những thủy thủ còn lại trên USS Lincoln vẫn chưa có lời giải đáp rõ ràng.

Phan Sơn (tổng hợp)