Ông Trump nói Mỹ “thừa đạn”, đe dọa ném bom huyết mạch dầu mỏ Iran

Tổng thống Donald Trump bác bỏ thông tin Mỹ cạn kiệt đạn dược trong cuộc chiến với Iran, đồng thời chia sẻ loạt hình ảnh do AI tạo ra đe dọa tấn công đảo Kharg, trung tâm xuất khẩu dầu mỏ chính của Iran.

“Chúng tôi có nhiều đạn dược hơn bất kỳ nước nào trên thế giới, và nhiều hơn rất nhiều so với nhu cầu của chúng tôi”, ông Trump nói với Wall Street Journal ngày 26/7. Trên Truth Social cùng ngày, ông chia sẻ một bức ảnh do AI tạo ra, cho thấy máy bay chiến đấu ném bom một cơ sở dầu mỏ, kèm chú thích “tấn công Kharg”. Sau đó, ông tiếp tục đăng nhiều hình ảnh khác trong thời gian ngắn, tất cả kèm dòng chữ “Giờ thì tàu chở dầu là của chúng ta!”, trong đó có một bức cho thấy ông đứng trên tàu chở dầu treo cờ Mỹ, một bức khác là máy bay chiến đấu ném bom cơ sở dầu mỏ trên đảo Kharg. Loạt bài đăng khép lại bằng một hình ảnh có chú thích “Không còn động cơ”, cho thấy một con tàu Iran bị nổ tung.

Đảo Kharg, nằm cách bờ biển Iran khoảng 25-32km, xử lý khoảng 90-95% lượng dầu thô xuất khẩu của nước này, tương đương 1,5-2 triệu thùng mỗi ngày trước chiến tranh, mang lại doanh thu hàng trăm triệu USD mỗi ngày cho Tehran. Các bến cảng nước sâu ở đây cho phép tàu chở dầu siêu lớn neo đậu, kết nối trực tiếp với các mỏ dầu lớn như Ahvaz và Marun qua đường ống ngầm. Theo tài liệu tình báo Mỹ, bất kỳ gián đoạn nào tại đảo này cũng đe dọa sự sống còn của nền kinh tế Iran, và ông Trump từng công khai coi việc kiểm soát hoặc phá hủy cơ sở hạ tầng dầu tại đây là “lựa chọn ưu tiên” để buộc Iran mở lại eo biển Hormuz và đàm phán. Chính quyền của ông đã cân nhắc sử dụng quân đội để kiểm soát Kharg trong kế hoạch gây sức ép này.

Bản đồ thể hiện vị trí eo biển Hormuz và đảo Kharg, khu vực chiến lược liên quan căng thẳng Mỹ – Iran. (Ảnh minh họa:NAM)

Nhưng những lời đe dọa ấy đối lập với một thực tế khác đang diễn ra ở hậu trường. New York Times ngày 25/7 dẫn các nguồn thạo tin cho biết ông Trump đã trì hoãn cuộc tấn công quy mô lớn nhằm vào Iran do lo ngại Lầu Năm Góc đang cạn dần tên lửa phòng không, quyết định được đưa ra sau cuộc họp với các cố vấn cấp cao một ngày trước đó, tập trung vào việc kho tên lửa đánh chặn Patriot và các hệ thống phòng không khác đang suy giảm. Các nguồn tin cho biết giới chức cũng lo ngại nguy cơ chiến tranh khu vực lan rộng, việc các đồng minh vùng Vịnh xa lánh Washington, suy thoái kinh tế toàn cầu, cùng khủng hoảng năng lượng và người tị nạn ngày càng trầm trọng.

Tướng Dan Caine, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ, được cho là đã cảnh báo các chiến dịch quy mô lớn vẫn khả thi, nhưng sẽ làm cạn kiệt số tên lửa đánh chặn còn lại của Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ. “Rất ít người, nếu có, trong vòng tròn thân cận của ông Trump tin rằng kế hoạch leo thang là sáng suốt”, New York Times dẫn lời hai nguồn tin được thông báo về cuộc thảo luận. Một quan chức cấp cao Mỹ còn cho rằng các cuộc không kích tiếp diễn đang giúp Iran duy trì sự đoàn kết trong nước, thay vì buộc Tehran phải đàm phán. Giám đốc truyền thông Nhà Trắng Steven Cheung nói ông Trump “ưu tiên giải pháp ngoại giao”, nhưng vẫn giữ “mọi lựa chọn” nếu Tehran tiếp tục tấn công tại Hormuz hoặc nhằm vào đồng minh Mỹ.

Một phân tích của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) công bố hồi tháng 4 ước tính chiến dịch ban đầu đã tiêu tốn ít nhất 45% số tên lửa tấn công chính xác của Mỹ, gần một nửa số tên lửa đánh chặn Patriot, hơn một nửa số tên lửa THAAD và khoảng 30% số tên lửa hành trình Tomahawk. New York Times và Wall Street Journal cũng dẫn lời các quan chức Mỹ cho biết tên lửa Iran ngày càng xuyên thủng hiệu quả hệ thống phòng thủ của Mỹ nhờ tốc độ, khả năng cơ động và các chiến thuật ngày càng phát triển.

Cái giá của những con số ấy đã hiện ra bằng người thật. Ba binh sĩ Mỹ thiệt mạng tại Jordan khi một tên lửa đạn đạo xuyên thủng hệ thống phòng không Mỹ, và một binh sĩ thứ tư thiệt mạng tại Iraq trong lúc phá hủy vật liệu nổ từ một máy bay không người lái Iran bị bắn hạ. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cũng tuyên bố các cuộc tấn công của họ đã vô hiệu hóa hệ thống radar, thông tin liên lạc và phòng không của Mỹ tại Kuwait, trong đó có một khẩu đội Patriot, cùng một số máy bay không người lái MQ-9 bị hư hại, dù Washington và Kuwait chưa xác nhận các tuyên bố này.

Hai bên đã tấn công lẫn nhau trong gần hai tuần kể từ khi lệnh ngừng bắn sụp đổ, cáo buộc nhau vi phạm bản ghi nhớ 14 điểm ký ngày 17/6. Ngày 23/7, ông Trump từng đe dọa “đòn trừng phạt quân sự lớn” với Iran và Houthi, sau khi nhóm vũ trang này tấn công hai tàu chở dầu của Ả Rập Xê Út, nói với Axios rằng ông đang cân nhắc một “cuộc tấn công quy mô lớn” nhằm vào Iran, “lớn hơn bất kỳ cuộc tấn công nào trước đây”. Nhưng không có cuộc không kích nào của Mỹ được ghi nhận trong đêm 25/7, rạng sáng 26/7, đánh dấu lần tạm dừng giao tranh đầu tiên sau 13 đêm liên tiếp Mỹ tấn công Iran.

Phan Sơn (tổng hợp)