Vườn xoài cổ Cam Lâm với các gốc cây 70 năm tuổi tại Khánh Hòa vẫn cho năng suất 20 tấn mỗi năm, mang lại thu nhập tiền tỉ cho người nông dân.
- Cháy 3 cửa hàng điện thoại lúc rạng sáng tại ngã ba Đông Yên
- Đâm ba người sau khi gặp lại người tình cũ tại TPHCM
- Tấn công bằng bom xăng: Thanh niên tấn công cha ruột và công an tại Đà Nẵng
Gia tài từ giống xoài Canh Nông trong vườn xoài cổ Cam Lâm
Giữa thủ phủ xoài Cam Lâm, vườn cây của ông Diệp Thế Thanh nổi bật với những gốc xoài cổ thụ xanh mướt phủ kín bóng mát giữa trưa hè. Những cây xoài này có thân hình xù xì, cao gần 30m với bộ rễ ăn sâu bám chắc vào lòng đất, đường kính tán rộng đến mức phải bốn người ôm mới xuể. Khoảng cách giữa các gốc được bố trí rộng hàng chục mét để cây tự do phát triển và đón nắng gió một cách tốt nhất.
Khu vườn này vốn do cha của ông Thanh khai hoang và bắt đầu đặt những gốc xoài Canh Nông đầu tiên xuống đất từ tận năm 1957. Sau gần 70 năm thăng trầm, hiện gia đình ông vẫn còn gìn giữ được 40 gốc xoài cổ, trong đó có 25 cây mang dòng máu Canh Nông nguyên bản không hề lai tạp. Đây là tài sản vô giá mà người cha quá cố đã kịp để lại trước khi về với tổ tiên sau vài mùa thu hoạch đầu tiên.
Dù đã bước sang tuổi lão nhưng những gốc xoài này vẫn chứng tỏ sức sống bền bỉ khi cho ra những trái xoài loại một thơm ngon đặc trưng. Xoài Canh Nông tại đây nổi tiếng với vị ngọt thanh, ít xơ và trọng lượng mỗi quả thường đạt trên 250g, rất được thị trường ưa chuộng. Tùy vào thời điểm chính vụ hay trái mùa mà giá bán có thể dao động từ 12.000 đến 30.000 đồng mỗi ký mang lại nguồn lợi kinh tế vững chắc.
Mô hình du lịch hái quả và nỗ lực gìn giữ giống cây di sản
Với năng suất ổn định khoảng 20 tấn mỗi năm, vườn xoài đã trở thành nguồn sinh kế chính giúp gia đình ông Thanh trang trải cuộc sống qua nhiều thế hệ. Mỗi gốc xoài cổ thụ trung bình mang về lợi nhuận khoảng 10 triệu đồng sau khi đã trừ hết các khoản chi phí chăm sóc cần thiết. Để đạt được chất lượng tốt nhất, ông phải tốn khá nhiều công sức cắt tỉa và tưới tiêu để cây không bị suy yếu sau mỗi mùa thu hoạch.
Không chỉ dừng lại ở việc bán quả, nhiều hộ dân tại thôn Tân Hải như chị Bùi Châu còn kết hợp mở cửa vườn đón khách du lịch tham quan. Trên diện tích 7.000m2 với những cây xoài 80 năm tuổi, du khách có thể tự tay hái và thưởng thức những trái chín ngay tại gốc. Mô hình du lịch trải nghiệm này không chỉ giúp tiêu thụ nông sản tại chỗ mà còn tạo nên sức hút mới lạ cho vùng đất Cam Lâm vào mỗi mùa quả chín.
Hiện nay, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào thương lái, người dân đã bắt đầu chế biến xoài thành các sản phẩm như xoài sấy dẻo hay bánh tráng xoài để nâng cao giá trị. Những gốc xoài cổ thụ này không chỉ là công cụ kiếm tiền mà còn là kỷ vật truyền đời chứa đựng tình cảm của cha ông. Các chủ vườn đều chung mong muốn bảo tồn những giống xoài gốc để chúng mãi là đặc sản địa phương giúp người dân gắn bó lâu dài với nghề.
Nguyễn Quế (tổng hợp)
