Sáng ngày 07/6, TS Ian Bremmer cảnh báo về rủi ro thế giới đang tăng cao khi Mỹ rời bỏ vai trò cũ và AI phát triển thiếu sự “cầm cương” cần thiết.
- Nghệ An: Người đàn ông 39 tuổi chuẩn bị thi tốt nghiệp THPT lần thứ 18
- Mỹ dự định dùng tài sản Iran bồi thường cho các nước Vùng Vịnh
- Rễ đinh lăng: Bộ phận chứa hàm lượng hoạt chất cao nhất của cây
Diễn biến của rủi ro thế giới khi Mỹ chọn lối đi riêng
Dân tình dạo này cứ ngỡ thế giới bình yên nhưng TS Ian Bremmer lại bảo là “đang nguy hiểm hơn chúng ta tưởng” nhiều lắm nhà. Mỹ – cái “anh cả” vốn dĩ là chỗ dựa tin cậy – giờ bỗng dưng “đổi tính” khiến đồng minh cứ gọi là trở tay không kịp. Thay vì “mở cửa” làm ăn như mấy chục năm qua, ông Trump lại chuyển sang bài “chủ nghĩa bảo hộ”, buộc các nước khác phải chấp nhận cuộc chơi “người thắng kẻ thua” đầy khắc nghiệt hằng ngày. Sự thay đổi sâu sắc này dẫn đến một thực trạng là Mỹ không còn mặn mà với toàn cầu hóa mà chỉ chăm chăm vào lợi ích chính trị riêng của mình thôi.
Thế giới giờ đây như đang rơi vào một cuộc chơi “tổng bằng không” khi các chính phủ khác buộc phải phản ứng lại với những áp lực thương mại nặng nề từ phía Washington. Dù một số “ông lớn” như EU hay Ấn Độ có cố gắng đạt được vài thương vụ đột phá, nhưng xu hướng bảo hộ vẫn cứ lù lù không hề đảo ngược. Việc Mỹ trở thành một siêu cường “khó đoán” đã đẩy các đồng minh thân thiết vào thế bí, buộc họ phải tự lo liệu chuyện an ninh và kinh tế của chính mình. Điều này vô tình làm cho những vấn đề quốc tế vốn đã khó nhằn nay lại càng rơi vào bế tắc và khó giải quyết hơn bao giờ hết.
Chuyện ông Trump quyết định để Mỹ và Israel tấn công Iran được giới chuyên gia xem là một pha “tự tin thái quá”, gây ra sự đổ vỡ lòng tin nghiêm trọng với các đối tác. Thậm chí mấy anh bạn châu Âu còn chẳng có lấy một tiếng nói hay được báo trước về những đợt oanh tạc đầy nguy hiểm này. Hậu quả là cuộc chiến gây ra sự gián đoạn thương mại có tác động lớn nhất kể từ sau đại dịch, khiến vùng Trung Đông bỗng chốc nóng hầm cập và khó lường. Dù kinh tế toàn cầu chưa “ngã ngựa” ngay lập tức nhưng nguy cơ bùng phát những hậu quả khó đoán thì vẫn cứ luôn rình rập hằng ngày nhà.
Chuyện AI “thả rông” và những kịch bản giật mình ở Ukraine
Một nỗi lo khác cũng đang làm “đau đầu” giới quan sát chính là sự phát triển nhanh như thổi của trí tuệ nhân tạo (AI) mà chẳng có ai “cầm cương”. AI hiện nay đang trở thành động lực chính đẩy thị trường chứng khoán Mỹ lên mây, nhưng nó lại gần như không bị kiểm soát bởi bất kỳ luật lệ nào. Một “cuộc chạy đua vũ trang” AI âm thầm giữa Mỹ và Trung Quốc đang diễn ra, biến các tập đoàn công nghệ thành những “tay chơi” địa chính trị độc lập. Việc thiếu phối hợp quốc tế để kiểm soát công nghệ này khiến tương lai của nhân loại trở nên mịt mù và đầy rẫy những rủi ro khó đoán định hằng ngày.
Nhìn sang phía Ukraine, dù nước này đang có chút động lực trong cuộc chiến với Nga nhưng cái giá phải trả là sự cô lập ngày càng tăng của Moscow. Chuyên gia Bremmer cảnh báo nếu bị dồn vào đường cùng, không loại trừ khả năng Nga sẽ dùng đến “vũ khí hạt nhân chiến thuật” hoặc tập kích vào mấy nước lân cận thuộc NATO. Nguy cơ này càng rõ rệt hơn nếu Mỹ bỗng dưng “buông tay”, từ bỏ vai trò trung gian ngừng bắn cho cuộc xung đột đầy máu và nước mắt này. Tuy các kịch bản này nghe có vẻ khó xảy ra nhưng thực tế khả năng nó nổ ra lại cao hơn nhiều người vẫn thường hay suy đoán lâu nay.
Đã vậy, việc Mỹ ít tham gia vào các cơ chế quốc tế còn làm cho Tổ chức Y tế thế giới (WHO) bỗng chốc “hụt hơi” vì thiếu nguồn lực tài chính. Sự thiếu phối hợp về y tế toàn cầu khiến các đại dịch trong tương lai có nhiều khả năng phát triển “vô tội vạ” và cực kỳ khó kiểm soát. Kết luận lại, những đột phá công nghệ có thể làm thị trường tăng vọt nhưng nguy cơ gián đoạn quy mô lớn cũng đang tăng lên từng ngày. Vài năm tới đây chắc chắn sẽ là một giai đoạn đặc biệt khó dự đoán và đầy thử thách cho tất cả chúng ta trên con đường tìm kiếm sự ổn định chung.
Theo: Báo Thanh Niên
