Từ ngày 17-4, người dân bắt đầu góp ý cho dự thảo đề xuất bổ sung tội danh mới của Bộ Công an nhằm xử lý các hành vi “lạ” phát sinh trong đời sống.
- Thực phẩm bẩn: Lộ diện đường dây chi hoa hồng để tuồn thịt heo bệnh vào trường học
- Tiếp nhận công dân: Campuchia bàn giao 226 người Việt qua cửa khẩu Dinh Bà
- Hàng không Việt đồng loạt mở thêm nhiều đường bay quốc tế
Ngăn chặn kẽ hở khu vực tư nhân bằng đề xuất bổ sung tội danh mới
Theo nội dung dự thảo mà Bộ Công an vừa công bố, dù bộ luật Hình sự năm 2015 đã bắt đầu “sờ gáy” các hành vi tham ô hay nhận hối lộ ở khu vực ngoài nhà nước, nhưng thực tế đấu tranh tội phạm cho thấy phạm vi này vẫn còn khá hẹp. Nhiều hành vi như lạm dụng chức vụ để chiếm đoạt tài sản hay thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng trong các doanh nghiệp tư nhân vẫn chưa có chế tài xử lý tương xứng. Chính vì vậy, cơ quan soạn thảo cho rằng cần phải mở rộng diện chịu trách nhiệm hình sự để đảm bảo tính công bằng và sát với thực tế “muôn hình vạn trạng” của các vụ án kinh tế hiện nay.
Điểm đáng chú ý trong bản đề xuất bổ sung tội danh mới lần này là việc nhắm thẳng vào các chủ thể thực hiện định giá, kiểm toán hay giám định. Trong các vụ đại án tham nhũng vừa qua, những người làm nghề “cầm cân nảy mực” về số liệu thường chỉ bị xử lý với vai trò đồng phạm hoặc giúp sức cho các tội danh khác như vi phạm đấu thầu. Việc thiếu một tội danh độc lập, trực tiếp về hành vi vi phạm quy định định giá hay kiểm toán đã làm giảm đi tính răn đe. Ngoài ra, tình trạng các chấp hành viên thi hành án dân sự làm sai quy định gây thiệt hại tài sản của dân cũng được đưa vào dự thảo để sớm có hình phạt xử lý hình sự rõ ràng.
Bên cạnh đó, vấn đề an toàn thực phẩm cũng được siết chặt khi cơ quan soạn thảo nhận thấy quy định hiện hành chưa điều chỉnh được hành vi làm giả các chất hỗ trợ chế biến thực phẩm hay bao bì chứa đựng. Tình trạng sản xuất và buôn bán chất hỗ trợ chế biến thực phẩm “dỏm” đang diễn biến rất phức tạp, tiềm ẩn nguy cơ “đầu độc” sức khỏe con người trên diện rộng. Do đó, việc bổ sung các quy định này vào luật sẽ tạo ra một khung pháp lý vững chắc hơn, giúp lực lượng chức năng có đủ “công cụ” để quét sạch những cơ sở làm ăn bất chính, bảo vệ bữa ăn của từng gia đình trước các loại hàng giả nguy hiểm.
Chống tội phạm công nghệ và mua bán “bào thai” qua đề xuất bổ sung tội danh mới
Một trong những nội dung gây “nóng” dư luận trong bản đề xuất bổ sung tội danh mới chính là việc xử lý hành vi mua bán “bào thai”. Hiện nay, các đối tượng thực hiện mua bán khi đứa trẻ còn chưa chào đời thường lách luật vì các tội danh mua bán người hay bộ phận cơ thể đều không hoàn toàn khớp về mặt pháp lý. Bộ Công an nhận định cần phải bổ sung ngay quy định này để tránh bỏ lọt tội phạm và bảo vệ quyền con người ngay từ trong bụng mẹ. Đồng thời, độ tuổi nạn nhân trong các vụ mua bán người cũng được đề nghị nâng từ 16 lên 18 tuổi để phù hợp với các điều ước quốc tế mà Việt Nam đã tham gia ký kết.
Trên mặt trận không gian mạng, dự thảo lần này cũng bao quát hàng loạt hành vi “thời thượng” nhưng đầy rẫy hiểm họa như phát tán deepfake, rửa tiền bằng tiền điện tử hay dùng trí tuệ nhân tạo (AI) để gây án. Những chiêu trò như “thao túng dữ liệu mạng xã hội” để trục lợi hay lừa đảo qua các sàn giao dịch ảo vốn đang khiến nhiều người “tiền mất tật mang” cũng được đưa vào tầm ngắm. Đặc biệt, các hành vi lạm dụng tình dục trẻ em trên mạng như chat sex hay quay clip nhạy cảm sẽ bị xử lý nghiêm khắc hơn để tạo lá chắn an toàn cho trẻ em trong thời đại công nghệ số bùng nổ hiện nay.
Cuối cùng, bản đề xuất bổ sung tội danh mới còn chú trọng đến việc “nội luật hóa” các quy định quốc tế để xử lý các tội phạm xuyên biên giới. Các hành vi như cướp trên biển cả, khai thác thủy sản bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài (IUU) hay đưa người di cư trái phép đều được đề xuất đưa vào luật Hình sự. Điều này không chỉ giúp bảo vệ chủ quyền và an ninh quốc gia mà còn thể hiện trách nhiệm của Việt Nam trong việc chung tay cùng thế giới chống lại vũ khí hủy diệt hàng loạt và tội phạm mạng quốc tế. Dự thảo sẽ tiếp tục nhận ý kiến đóng góp của nhân dân cho đến hết ngày 7-5 tới đây để hoàn thiện các bước tiếp theo trước khi trình quốc hội.
Theo: Báo Thanh Niên
