Tàu mắc kẹt tại Hormuz và hy vọng về lối đi an toàn

Giữa “chảo lửa” xung đột, hàng nghìn thủy thủ đang mòn mỏi chờ đợi tại eo biển Hormuz khi lối giao thương duy nhất ra Ấn Độ Dương vẫn bị đóng chặt.

Những con tàu “chôn chân” tại cửa ngõ vùng Vịnh

Cuộc xung đột bùng phát từ cuối tháng 2 đã biến eo biển Hormuz thành một “nút thắt” khổng lồ trên bản đồ hàng hải thế giới. Hiện có gần 3.200 con tàu, trong đó có khoảng 800 tàu chở dầu và hàng hóa, đang phải neo mình chờ đợi lệnh thông quan. Sự chờ đợi này không chỉ gây thiệt hại về kinh tế mà còn là thử thách tâm lý đối với gần 20.000 thủy thủ đang lênh đênh giữa vùng vịnh Ba Tư mà chưa biết ngày nào mới được tiếp tục hành trình.

Eo biển Hormuz, nằm giữa Iran và Oman với chiều rộng vỏn vẹn 34km, từ lâu đã được ví như “yết hầu” của ngành năng lượng khi trung chuyển 20% nguồn cung dầu toàn cầu. Khi Iran tuyên bố kiểm soát chặt chẽ khu vực này, dòng chảy dầu mỏ và hàng hóa thiết yếu như phân bón ngay lập tức bị nghẽn lại. Điều này đã đẩy giá dầu thế giới lên cao, tạo ra một cơn “địa chấn” nhẹ đối với nền kinh tế của nhiều quốc gia phụ thuộc vào nguồn cung từ vùng Vịnh.

Đặc phái viên Iran, ông Elahi, chia sẻ rằng nước này không muốn làm khó thế giới hay gây dựng mối quan hệ thù địch. Iran mong muốn có tình hữu nghị với tất cả các quốc gia, nhưng trong bối cảnh chiến sự chưa dứt, họ buộc phải siết chặt lối ra vào này. Lời hứa về việc mở lại eo biển sau khi xung đột kết thúc vẫn đang là niềm hy vọng duy nhất cho hàng nghìn con tàu đang bị kẹt lại tại đây.

Câu chuyện bồi thường và những điều kiện ngặt nghèo

Bên cạnh sự tắc nghẽn, những tin đồn về việc Iran “thu phí” 2 triệu USD mỗi tàu cũng khiến dư luận xôn xao. Tuy nhiên, phía Iran đã nhanh chóng đính chính rằng đó chỉ là tin truyền tai và thực tế họ không hề áp đặt mức phí nào như vậy. Theo đại diện của Tehran, họ muốn giải quyết mọi việc một cách minh bạch và chỉ tập trung vào việc bảo vệ an ninh quốc gia trong giai đoạn nhạy cảm này.

Thế nhưng, Iran cũng rất cứng rắn khi nhắc đến việc đòi Mỹ và các bên liên quan phải “đền bù” cho những đống đổ nát sau cuộc chiến. Những con số được đưa ra khiến nhiều người giật mình: 37.000 ngôi nhà bị phá hủy, hàng loạt bệnh viện và trường học tại thủ đô Tehran cùng nhiều nơi khác trở thành phế tích. Đối với Iran, đây là những mất mát không thể làm ngơ và các bên tấn công phải có trách nhiệm tài chính cụ thể để tái thiết đất nước họ.

Ông Elahi khẳng định yêu cầu bồi thường là một trong những điểm trọng yếu để tiến tới lệnh ngừng bắn. Nếu không nhận được sự đáp ứng thỏa đáng, phía Iran cảnh báo sẽ tịch thu tài sản của phía đối trọng để bù đắp. Như vậy, lối mở cho eo biển Hormuz không chỉ nằm ở việc ngừng tiếng súng mà còn nằm ở sự thỏa thuận về trách nhiệm đối với những thiệt hại dân sự sau cuộc xung đột.

Theo: Báo Dân trí