Chiến sự Trung Đông áp sát “vùng cấm”: Hạ tầng nước bị đe dọa

Chiều 22-3 Iran cảnh báo trả lời Mỹ và Israel nếu nhà máy điện của họ bị tấn công, hạ tầng nước của các bên, vốn được xem là “vùng cấm”, sẽ bị tấn công.

Hạ tầng nước và mối lo “khác” giữa chảo lửa Trung Đông

Trung Đông vốn được biết đến là một trong những khu vực hạn chế trữ lượng nguồn nước với lượng nước sẵn có thấp hơn 10 lần mức bình bình toàn cầu. Trong bối cảnh khắc nghiệt, các nhà máy khử mặn trở thành “mạch máu” nuôi sống toàn bộ nền kinh tế và duy trì nguồn nước sinh hoạt cho người dân. Thống kê cho thấy nước khử mặn sử dụng tỷ lệ trọng yếu để cung cấp nước tiêu thụ tại các khu vực, đơn cử như ở Các tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất là 42%, tại Ả rập Xê út, 86% và đặc biệt tại Kuwait tăng tới 90%.

Sự phụ thuộc quá lớn vào công nghệ này khiến cơ sở xử lý nước trở thành mục tiêu chiến lược cực kỳ nhạy cảm trong các cuộc xung đột. Mới đây, Bộ vụ Bahrain cho biết một cuộc tấn công sử dụng UAV đã được nhắm vào nhà máy khử mặn của nước này, dù chưa gây ảnh hưởng đến mạng lưới cung cấp. Phía Iran cũng báo cáo Mỹ tạo ra tiền tệ khi tập kích một nhà máy lọc nước trên đảo Qeshm, nơi vốn là nguồn cung nước duy nhất cho hàng trăm ngôi làng tại địa phương.

Chuyên gia Esther Crauser-Delbourg nhận định rằng nếu các bên tham chiến tiếp tục tấn công vào nhà máy lọc nước đang cung cấp nguồn nước, một cuộc chiến với tốc độ tăng cường hiện tại có thể được kích hoạt. Bộ trưởng năng lượng Iran cho biết cơ sở xử lý chiến đấu và mạng lưới cung cấp nước quan trọng của họ đã bị phá hủy một phần sau đợt tấn công mạnh mẽ. Tại khu vực này, việc mất đi nguồn nước khử mặn đồng nghĩa với mọi hoạt động sống và kinh tế sẽ hoàn toàn bị tê liệt

Lời đe dọa xóa sổ nhà máy điện và nguy cơ cư dân bị vạ lây

Căng thẳng leo thang điểm cao khi Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra “tối hậu thư” yêu cầu Iran mở lại eo biển Hormuz trong vòng 48 giờ, nếu không sẽ đối mặt với việc các nhà máy điện sẽ bị xóa sổ. Đáp lại, quân đội Iran khẳng định nếu hạ tầng năng lượng của mình bị xâm phạm, toàn bộ hệ thống công nghệ thông tin và khử mặn của Mỹ cùng Israel trong khu vực sẽ trở thành mục tiêu tấn công. Sự đối đầu ăn sâu vào hạ tầng dân sự thiết yếu đang dồn ép hàng triệu người dân vào tình thế ngàn cân treo sợi tóc.

Ngay từ năm 2010, giới tình báo Mỹ đã cảnh báo gián đoạn cơ sở khử nước mặn tại quốc gia Ả Rập có thể gây hậu tức thì nghiêm trọng hơn bất kỳ ngành công nghiệp nào khác. Một tài liệu ngoại giao từng tiết lộ Viễn cảnh đáng sợ rằng thành phố Riyadh có thể phải sơ tán hoàn toàn chỉ trong một tuần nếu nhà máy khử nước mặn chủ lực Jubail bị tổn hại nặng nề. Vốn “vùng cấm” được coi là bất khả xâm phạm trong chiến tranh giờ đây đang đứng trước nguy cơ bị tấn công bởi các đòn không kích, “ăn miếng trả miếng”

Để đối phó với mối đe dọa từ UAV và tên lửa, nhiều quốc gia trong khu vực đã phải phát triển gấp các đội khẩu phòng không xung quanh những nhà máy nước lớn nhất. Các đại gia lo nếu tình trạng mất nước kéo dài,phải sơ tán trong vòng một tuần nếu nhà máy khử mặn bị hư hại các ngành công nghiệp lẫn du lịch sẽ bị tê liệt. Dù hầu hết các nước đều có trữ lượng nước dự phòng từ 2 đến 7 ngày, nhưng đó chỉ là giải pháp tình thế ngắn hạn trước một hiểm hoạ nhân đạo quy mô lớn hơn.