Ngày 10-3, tại Pháp, Chủ tịch EU Ursula von der Leyen thừa nhận việc bỏ năng lượng hạt nhân là “sai lầm chiến lược” khi giá điện vọt xà vì xung đột.
- Địa nhãn Himalaya cực hiếm xuất hiện tại Phong Nha – Kẻ Bàng
- Eo biển Hormuz: Mỹ cảnh báo Iran về hậu quả quân sự khốc liệt
- Vây bắt nghi can chém người rồi cố thủ tại TPHCM
Năng lượng hạt nhân từ chỗ “bị ghẻ lạnh” đến cú hối hận muộn màng
Tại hội nghị năng lượng ở Pháp vừa qua, bà Ursula von der Leyen đã có những chia sẻ khá “thẳng thắn” về tình hình năng lượng của khu vực. Bà dẫn chứng rằng vào năm 1990, có tới 1/3 lượng điện của châu Âu đến từ các nhà máy nguyên tử, nhưng hiện tại con số này đã sụt giảm chỉ còn gần 15%. Sự sụt giảm này được xem là một bước lùi đáng tiếc khi khu vực này đang loay hoay tìm kiếm sự tự chủ về nguồn cung điện năng.
Người đứng đầu Ủy ban châu Âu tin rằng việc quay lưng với nguồn điện giá rẻ và ít phát thải này là một tính toán sai lầm về mặt chiến lược. Trong bối cảnh châu Âu đang nỗ lực chuyển dịch sang nền kinh tế xanh và cắt giảm phụ thuộc vào khí đốt của Nga, những “di sản” từ điện hạt nhân bỗng trở nên đáng giá hơn bao giờ hết. Việc đóng cửa các lò phản ứng trước đây giờ đây đang khiến nhiều quốc gia phải trả giá bằng hóa đơn điện tăng cao.
Cuộc xung đột tại Trung Đông như một “gáo nước lạnh” dội vào nền kinh tế châu Âu, cho thấy sự tổn thương cực lớn của khối này trước biến động thị trường toàn cầu. Khi giá dầu và khí đốt tăng vọt, EU buộc phải mua năng lượng với cái giá “chát” hơn nhiều so với trước đây. Chính vì thế, điện hạt nhân được kỳ vọng sẽ trở thành nguồn điện nền ổn định, giúp “gánh” lưới điện những khi nắng tắt hay gió ngừng thổi.
Cuộc đua tìm “lối thoát” bằng lò phản ứng siêu nhỏ và tranh cãi
Để sửa sai, Ủy ban châu Âu vừa đề xuất một chiến lược mới tập trung vào các lò phản ứng mô-đun nhỏ, gọi tắt là SMR. Đây được coi là “chìa khóa” vạn năng để thay thế dần nhiệt điện than và đáp ứng cơn khát điện từ các trung tâm dữ liệu AI đang mọc lên như nấm. Theo kế hoạch, các lò phản ứng mini này sẽ phải được đưa vào vận hành thực tế ngay từ những năm đầu của thập kỷ 2030.
Để thu hút các “đại gia” tư nhân rót vốn vào công nghệ này, EU đã mạnh tay tạo ra một khoản bảo lãnh trị giá 200 triệu euro. Động thái này nhận được sự ủng hộ nhiệt tình từ Thủ tướng Đức Friedrich Merz, người cũng bày tỏ sự tiếc nuối về việc các chính phủ tiền nhiệm đã vội vã đóng cửa nhà máy điện hạt nhân. Tuy nhiên, ông cũng thừa nhận rằng tại Đức, quá trình này gần như “vô phương cứu chữa” vì không thể đảo ngược được nữa.
Ở chiều ngược lại, Bộ trưởng Môi trường Đức Carsten Schneider lại dội thêm một “luồng gió lạnh” khi cho rằng việc khôi phục hạt nhân là một ngõ cụt. Ông khẳng định nước Đức đã trở nên an toàn hơn nhiều kể từ khi nói lời chia tay với các lò phản ứng vào năm 2023., Những luồng ý kiến trái chiều này cho thấy con đường tìm lại “ánh sáng” từ hạt nhân của châu Âu vẫn còn đầy rẫy những rào cản và tranh luận nảy lửa.
Theo: Báo Dân trí
