Nhật Bản ghi nhận năm thứ 10 liên tiếp số ca sinh sụt giảm, buộc chính quyền của bà Sanae Takaichi phải chạy đua với các gói hỗ trợ khuyến sinh mới.
- Thuốc ung thư đắt tiền sắp được bảo hiểm y tế “gánh” phụ
- Trốn truy nã không thoát: công an bắt giữ bị can sử dụng vũ khí quân dụng tại Lâm Đồng
- Lễ hội Côn Sơn – Kiếp Bạc 2026 đổi mới toàn diện
Trẻ sơ sinh Nhật Bản sụt giảm xuống mức thấp kỷ lục
Số liệu dân số sơ bộ năm 2025 vừa được công bố đã gióng lên hồi chuông cảnh báo về tương lai của Nhật Bản. Số trẻ em sinh ra trong năm qua đã giảm thêm 2,1%, chỉ còn khoảng 706.000 trẻ, đánh dấu thập kỷ suy giảm liên tiếp. Trong khi đó, số ca tử vong cũng ghi nhận mức giảm nhẹ 0,8%, đạt con số xấp xỉ 1,6 triệu người.
Nếu nhìn vào thống kê năm 2024, tình hình thậm chí còn trầm trọng hơn khi số ca sinh của công dân trong nước chỉ đạt 686.000. Đây là mức thấp nhất trong vòng 125 năm qua kể từ khi quốc gia này bắt đầu ghi chép dữ liệu dân số. Thực trạng này cho thấy các nỗ lực trước đây vẫn chưa đủ để xoay chuyển tâm lý ngại sinh của người dân.
Cơ quan chức năng Nhật Bản dự kiến sẽ hoàn tất và công bố số liệu chính thức cuối cùng vào mùa thu năm nay. Những con số này không chỉ là dữ liệu khô khan mà còn là áp lực trực tiếp lên vai các nhà hoạch định chính sách. Việc thiếu hụt thế hệ kế cận đang đe dọa nghiêm trọng đến hệ thống an sinh xã hội và đà tăng trưởng kinh tế.
Trẻ sơ sinh Nhật Bản và những kỳ vọng vào thay đổi đột phá
Trước thực trạng này, Thủ tướng Sanae Takaichi đã đưa ra danh sách dài các chính sách hỗ trợ gia đình trẻ. Bà cam kết sẽ thiết lập một hệ thống chứng chỉ cấp quốc gia cho những người làm nghề chăm sóc trẻ em. Mục tiêu là nâng cao tính chuyên nghiệp và đảm bảo thu nhập xứng đáng cho đội ngũ nhân viên vốn đang chịu nhiều áp lực.
Các biện pháp kinh tế cũng được tính đến như giảm thuế cho các hộ gia đình thuê bảo mẫu hoặc người giúp việc. Ngoài ra, chính phủ khuyến khích các doanh nghiệp tự mở nhà trẻ nội bộ thông qua việc giảm thuế thu nhập doanh nghiệp. Đây được xem là cách tiếp cận thực tế để giúp các bậc cha mẹ yên tâm quay trở lại thị trường lao động.
Tại quốc hội, nữ thủ tướng đầu tiên của Nhật Bản cũng hứa hẹn sẽ miễn phí hoàn toàn nhiều khoản chi phí thai sản. Nhà nước dự kiến sẽ chi trả các khoản phí khám thai định kỳ và chi phí sinh nở tại các cơ sở y tế. Dù vậy, các gia đình trẻ vẫn đang chờ đợi những văn bản hướng dẫn chính thức để có thể thụ hưởng các ưu đãi này.
Thách thức từ bộ máy và bài học từ các nước láng giềng
Dư luận hiện đang đặt câu hỏi về mức độ ưu tiên của chính quyền đối với vấn đề dân số khi bộ máy quản lý quá cồng kềnh. Bộ trưởng Hitoshi Kikawada đang phải kiêm nhiệm 11 lĩnh vực khác nhau, từ an ninh đến thực phẩm, bên cạnh việc giải quyết sụt giảm dân số. Sự phân tán này khiến nhiều người lo ngại chính sách khuyến sinh sẽ bị chậm trễ hoặc kém hiệu quả.
Nhìn sang các quốc gia lân cận, những bài học về việc kích cầu sinh con đang trở nên rõ nét hơn bao giờ hết. Hàn Quốc đã bắt đầu thu được “quả ngọt” khi tỷ lệ sinh tăng trở lại nhờ các gói tài trợ tài chính mạnh mẽ và tỷ lệ kết hôn phục hồi. Điều này chứng minh rằng sự đầu tư đúng đắn và tập trung của chính phủ có thể tạo ra thay đổi.
Ở quy mô toàn cầu, các quốc gia lớn như Mỹ hay Trung Quốc cũng đang chạy đua để bảo vệ nguồn lực dân số tương lai. Những đề xuất như trợ cấp 5.000 USD mỗi trẻ tại Mỹ hay khoản tiền hàng năm tại Trung Quốc cho thấy sự quyết liệt của các chính phủ. Nhật Bản sẽ cần nhiều hơn những lời hứa để có thể thực sự vực dậy tỷ lệ sinh đang ở mức báo động.
Theo: VnExpress
