Bê bối bắt oan hàng chục tài xế lỗi say rượu lái xe tại Mỹ

Tại bang Tennessee, hàng chục người lái xe bỗng dưng bị bắt vì cáo buộc nồng độ cồn dù họ hoàn toàn tỉnh táo và không sử dụng bất kỳ chất kích thích.

Say rượu lái xe và nỗi hàm oan của những tài xế tỉnh táo

Hơn 40 vụ án lái xe say rượu tại bang Tennessee vừa bị tòa án quét sạch sau khi các công tố viên thừa nhận cảnh sát đã bắt nhầm người tỉnh táo. Toàn bộ các vụ việc này đều có “dấu vân tay” của một sĩ quan cảnh sát giao thông tên là Asa Pearl trong suốt giai đoạn từ năm 2021 đến 2024. Sự việc bùng phát khi chính quyền bang buộc phải thừa nhận đã có hàng nghìn người bị bắt giữ sai trái dù các xét nghiệm sau đó chứng minh họ không có rượu hay ma túy trong người,

Anh Ron LaFlamme, một trong những nạn nhân của cảnh sát Pearl, vẫn chưa hết bàng hoàng khi kể lại giây phút bị yêu cầu dừng xe và thực hiện các bài kiểm tra nồng độ cồn tại chỗ. Dù anh cam đoan mình không hề sử dụng chất kích thích, Pearl vẫn tiến hành bắt giữ dựa trên các bài kiểm tra cảm tính tại hiện trường. Chỉ đến khi các xét nghiệm hóa học sau đó trả kết quả âm tính, nỗi hàm oan của anh mới chính thức được gỡ bỏ sau thời gian dài bị kết tội oan,

Sau khi gây ra hàng loạt vụ bắt bớ sai lầm, Asa Pearl đã âm thầm từ chức vào năm 2024 nhưng lý do thực sự vẫn là một ẩn số. Hồ sơ nhân sự tại cơ quan công tác không hề nhắc lại những sai phạm hay những vụ án bị bác bỏ liên quan đến người này. Cách xử lý nội bộ kín kẽ này càng khiến dư luận thêm bức xúc về trách nhiệm của lực lượng cảnh sát tuần tra trong việc bảo vệ quyền lợi chính đáng của người dân khi tham gia giao thông.

Say rượu lái xe và con số giật mình về thực thi pháp luật

Báo cáo từ Cục Điều tra Tennessee đã phơi bày một con số gây sốc: chỉ riêng trong năm 2024, đã có 419 tài xế hoàn toàn không dùng chất kích thích nhưng vẫn bị cảnh sát “mời” về đồn. Trong nhóm 41 vụ án bị hủy bỏ vừa qua, có 8 người không có một giọt rượu hay ma túy nào trong cơ thể. Ngoài ra, 14 người khác dù có uống rượu nhưng nồng độ vẫn nằm trong khung cho phép của pháp luật, chứng tỏ việc bắt giữ là hoàn toàn thái quá,

Không dừng lại ở đó, 19 vụ án còn lại bị đình chỉ do chính sĩ quan Pearl đã vắng mặt tại tòa hoặc thừa nhận “không nhớ gì” về chi tiết vụ bắt giữ khi bị luật sư chất vấn. Điều này cho thấy quy trình làm việc cẩu thả và thiếu tính khách quan của một bộ phận cảnh sát giao thông khi thực hiện nhiệm vụ. Sự thiếu hụt của các thiết bị kiểm tra định lượng ngay tại hiện trường đã tạo điều kiện cho những vụ bắt giữ tùy tiện xảy ra liên tục,

Thêm một bằng chứng thép chống lại các bài kiểm tra thực địa là nghiên cứu trên tạp chí y khoa danh tiếng JAMA vào năm 2023. Nghiên cứu này khẳng định cảnh sát đã đánh trượt oan hơn 49% số người tỉnh táo khi bắt họ thực hiện các bài thử thách thăng bằng hay phản xạ tại hiện trường. Tỷ lệ dương tính giả cao ngất ngưởng này cho thấy những bài kiểm tra kiểu “mắt thấy tai nghe” của cảnh sát đã không còn phù hợp và cần được thay thế,

Những kẽ hở pháp lý khiến tài xế tỉnh táo vẫn bị bắt giữ

Tình trạng bắt nhầm người tỉnh táo không chỉ là “chuyện riêng” của bang Tennessee mà đã được ghi nhận tại ít nhất 20 bang khác trên toàn nước Mỹ. Điều này phản ánh một lỗ hổng mang tính hệ thống trong cách lực lượng hành pháp xác định tình trạng say xỉn của tài xế. Những dữ liệu công khai này có lẽ chỉ là phần nổi của tảng băng chìm, bởi nhiều vụ bắt nhầm có thể đã bị chôn vùi trong những bộ hồ sơ không bao giờ được công bố.

Đáng ngạc nhiên là bất chấp các bằng chứng khoa học, Đại tá Matt Perry của Sở cảnh sát tuần tra cao tốc Tennessee vẫn lên tiếng bênh vực cấp dưới. Ông tuyên bố rằng việc bắt giữ là hoàn toàn “chính đáng” dựa trên các dấu hiệu nghi vấn mà chuyên gia của họ quan sát được, bất kể kết quả xét nghiệm sau đó ra sao. Lập luận này đang vấp phải sự chỉ trích gay gắt vì nó cho phép cảnh sát có quyền bắt người chỉ dựa trên cảm tính cá nhân thay vì pháp luật,

Thực tế trớ trêu là hiện nay không có giải pháp pháp lý rõ ràng nào để ngăn chặn việc bị bắt nhầm ngay từ đầu. Người lái xe chỉ có thể tự cứu mình bằng cách yêu cầu các xét nghiệm khách quan nhất, nhưng điều đó thường chỉ xảy ra khi họ đã bị áp giải về đồn cảnh sát. Sự chủ quan trong các phương pháp kiểm tra hiện tại đang biến những công dân gương mẫu trở thành tội phạm bất đắc dĩ, gây ra những tổn thất không thể bù đắp về cả vật chất lẫn tinh thần,

Theo: VnExpress