Mỹ tính trả tới 100.000 USD/người Greenland: tiền có mua được chủ quyền và tương lai Bắc Cực?

Mỹ đang thảo luận phương án chi 10.000–100.000 USD/người Greenland nhằm thúc đẩy sáp nhập, bất chấp phản đối từ Đan Mạch và châu Âu.

Washington đặt Greenland vào bàn cờ chiến lược

Theo hai nguồn tin am hiểu tiết lộ với Hãng tin Reuters, các quan chức Mỹ, trong đó có trợ lý Nhà Trắng, đang thảo luận khả năng chi trả trực tiếp cho người dân Greenland như một phần trong nỗ lực thuyết phục vùng lãnh thổ này tách khỏi Đan Mạch và sáp nhập vào Mỹ. Mức chi được đề cập dao động từ 10.000 đến 100.000 USD/người, dù hiện chính quyền Tổng thống Donald Trump chưa thống nhất về con số cụ thể hay hình thức chi trả.

Greenland – hòn đảo có khoảng 57.000 dân – từ lâu đã giữ vị trí chiến lược quan trọng tại Bắc Cực. Với vị trí án ngữ các tuyến hàng hải mới nổi, cùng vai trò then chốt trong hệ thống phòng thủ tên lửa sớm, Greenland ngày càng thu hút sự quan tâm của Washington trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược với Nga và Trung Quốc gia tăng.

Ý tưởng “trả tiền trực tiếp” được xem là một trong nhiều phương án mà Mỹ đang cân nhắc để giành quyền kiểm soát hòn đảo này, bên cạnh các lựa chọn gây tranh cãi khác như mua lại Greenland hoặc thậm chí sử dụng sức mạnh quân sự.

Cách tiếp cận mang tính giao dịch và phản ứng từ châu Âu

Tuy nhiên, đề xuất chi tiền cho người dân Greenland tiềm ẩn nguy cơ phản tác dụng. Nhiều nhà quan sát cho rằng cách tiếp cận mang nặng tính giao dịch này có thể bị coi là xúc phạm đối với cộng đồng dân cư nơi đây – những người từ lâu đã tranh luận về con đường độc lập của riêng mình, đồng thời nỗ lực giảm phụ thuộc kinh tế vào Đan Mạch.

Ngày 8-1, Phó tổng thống Mỹ JD Vance công khai kêu gọi các nhà lãnh đạo châu Âu cần coi trọng hơn vấn đề an ninh của Greenland. Ông nhấn mạnh rằng nếu châu Âu không hành động, Mỹ “sẽ phải làm điều gì đó”, dù chưa nêu rõ hành động cụ thể.

Ông Vance cũng cáo buộc Đan Mạch và các quốc gia châu Âu “chưa làm đủ” để bảo vệ Greenland trước các toan tính chiến lược của Nga và Trung Quốc – nhận định được đăng tải trên tờ Le Monde (Pháp).

Trước những động thái từ Washington, các đồng minh châu Âu đang phối hợp xây dựng kế hoạch ứng phó. Một nguồn tin từ Chính phủ Đức cho biết Berlin đang làm việc chặt chẽ với Đan Mạch và các nước châu Âu khác về các bước đi tiếp theo liên quan đến Greenland. Trong khi đó, Thủ tướng Anh Keir Starmer khẳng định London sẽ sát cánh cùng Copenhagen, nhấn mạnh rằng “không ai có quyền quyết định tương lai của vùng lãnh thổ rộng lớn này”.

Theo: Tuổi Trẻ